٢٣ی کانوونی دووەم

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

٢٣ی کانوونی دووەم ٢٣ـەم ڕۆژی ساڵە لە ڕۆژژمێری گرێگۆریدا، ٣٤٢ ڕۆژی ماوە بۆ کۆتاییی ساڵ (٣٤٣ لە ساڵە پڕەکاندا)


ڕووداوەکان[دەستکاری]

0393 / (تیۆدۆسیۆسى یه‌كه‌م) ى ئیمپراتۆرى (رۆمانى) كورِه‌كه‌ى خۆى (هۆنۆریۆس) ى وه‌ك فه‌رمان رِه‌واى ئیمپراتۆر ده‌ستنیشانكرد.


1199 / كۆچى دوایى (ئه‌بو یوسف یه‌عقوب مه‌نسور) خه‌لیفه‌ى (مۆحه‌دییه‌كان).


1368 / (جۆ یوانجانگ) له‌ژێر ناونیشانى (هۆنگ وو) بووه‌ پاشاى (چین) و بۆ ماوه‌ى (3) سه‌ده‌ خانه‌واده‌ى (مینگ) حوكمرِانیان كرد.


1516 / كۆچى دوایى (ئه‌راگۆن فه‌ردیناندى پێنجه‌م) ى شاى (ئیسپانیا)، ناوبراو له‌ساڵى (1452) له‌دایك ببوو.


1517 / (سوڵتان سه‌لیمى یه‌كه‌م) ى (عوسمانى) هێزه‌كانى (تۆمان باى) له‌ناوچه‌ى (ریدانییه‌ى) ى نزیك شارى (قاهیره‌) ى پایته‌ختى (میسر) تێك شكاند.


1556 / گه‌وره‌ترین بوومه‌له‌رزه‌ له‌ (چین) ى دا كه‌زیاتر له‌ (830) هه‌زار كه‌س بوونه‌ قوربانى.


1579 / (یه‌كێتى ئۆتره‌خت) كۆمارى (پرۆتستانتى) له‌ (هۆڵه‌ندا) دامه‌زراند.


1622 / كۆچى دوایى (ولیام بافین) دۆزه‌ره‌وه‌ى (ئینگلیزى).


1650 / (پورتوگالی) یه‌كان گه‌یشتنه‌ (میرنشینى عومان).


1656 / (پلێز پاسكال) یه‌كه‌م نامه‌ى بۆ لادێكان گواسته‌وه‌.


1719 / له‌ناو ئیمپراتۆرییه‌تى (رۆمانى) (میرنشینى لیختنشتاین) دروست بوو.


1744 / كۆچى دوایى (جامپاتیستا ڤیكۆ) فه‌یله‌سوفى (ئیتاڵى).

1783 / له‌دایك بوونى ئه‌دیبى (فه‌ره‌نسى) (ستیندهال)، ناوبراو له‌ساڵى (1842) كۆچى دوایى كردووه‌.


1793 / هه‌ردوو ووڵاتى (رووسیا و پروسیا) خاكى (پۆڵه‌ندا) یان دابه‌ش كرد.


1806 / كۆچى دوایى (ویلیام بێتى بچووك) سه‌رۆك وه‌زیرانى (به‌ریتانیا).


1810 / كۆچى دوایى (جۆن فێلهێلم رایته‌ر) كیمیازانى (ئه‌ڵمانى).


1812 / بوومه‌له‌رزه‌یه‌ك به‌هێزى (7.6) پله‌ به‌ پێوه‌رى رِێخته‌ر له‌ (نیومه‌درید) ى وویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كانى (ئه‌مریكا) یدا.


1832 / له‌دایك بوونى وێنه‌ كێشى (فه‌ره‌نسى) (ئێدوارد مانیه‌).


1840 / له‌دایك بوونى (ئێرنست كارل ئاپ) فیزیازانى (ئه‌ڵمانى).


1845 / (ئه‌میر عه‌بدولقادر جه‌زائیرى) خۆیدا به‌ده‌ست هێزه‌كانى (فه‌ره‌نسى).


1855 / بوومه‌له‌رزه‌ى (ولینگتۆن) له‌ (نیوزله‌ندا) ى دا به‌ هێزى (8) پله‌ به‌ پێوه‌رى رِێخته‌ر زیانێكى زۆرى لێكه‌وته‌وه‌.


1857 / له‌دایك بوونى فیزیازانى (كرواتى) (ئه‌ندریا مۆهۆر ڤیچیچ).


1862 / له‌دایك بوونى (دێڤید هێلبه‌رت) بیركاریزانى (ئه‌ڵمانى).


1876 / له‌دایك بوونى (ئۆتۆ دێلس) كیمیازانى (ئه‌ڵمانى).


1899 / حاكمى (كوه‌یت) (شێخ موباره‌ك سوباح) به‌ڵَننامه‌یه‌كى پاراستنى له‌گه‌ڵ (به‌رتیانیا) مۆركرد، ئه‌م به‌ڵێننامه‌یه‌ له‌ (19/6/1961) هه‌ڵوه‌شایه‌وه‌.


1891 / له‌دایك بوونى (ئه‌نتۆنیۆ گرامشى) فه‌یله‌سوفى ماركسى (ئیتاڵى).

1893 / له‌دایك بوونى (عه‌زیز عوسمان) ئه‌كته‌رى سینه‌مایى (میسر) ى.


1907 / له‌دایك بوونى (یۆكاوا هیدیكى) فیزیازانى (ژاپۆن) ى.


1909 / بوومه‌له‌رزه‌یه‌ك به‌ هێزى (7.3) پله‌ به‌ پێوه‌رى رِێخته‌ر له‌ (ئێران) داو نزیكه‌ى (6) هه‌زار قوربانى لێكه‌وته‌وه‌.


1912 / ده‌رچوونى رِۆژنامه‌ى (المضحكات) له‌ شارى (به‌غدا).


1913 / كۆمه‌ڵێك ئه‌ندامى (ئیتیحاد و ته‌ره‌قى) ئاگریان له‌ (باب ئه‌لعالى) باره‌گاى سه‌ره‌ك وه‌زیرانى (توركیا) به‌رداو داوایان له‌ سوڵتانى (عوسمانى) (موحه‌مه‌د رِه‌شاد) كرد كه‌ (مه‌حمود شه‌وكه‌ت پاشا) به‌سه‌ره‌ك وه‌زیران دابمه‌زرێنێت.


1915 / له‌دایك بوونى (ئارسه‌ر لویس) ئابووریزانى (به‌ریتانى).


1919 / ده‌رچوونى رِۆژنامه‌ى (ئه‌لبه‌رق) له‌ شارى (به‌یروت).


1919 / له‌دایك بوونى (بۆرماو) سكرتێرى نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان (1961-1971)، له‌دواى (داگ هه‌مه‌ر شۆلد) كه‌ له‌ساڵى (1961) به‌رِووداوى فرِۆكه‌ كۆچى دوایى كرد.


1920 / له‌میانه‌ى جه‌نگى جیهانى یه‌كه‌م ، (هۆڵه‌ندا) رِه‌تى كرده‌وه‌ كه‌ خۆ به‌ده‌ست (فلیهلم) دووه‌مى (قه‌یسه‌رى ئه‌ڵمانیا).


1922 / هێزه‌كانى حكومه‌تى (ئێران) ى هێرشیان كرده‌ سه‌ر پێشمه‌رگه‌كانى (سمكۆى شكاك).


1929 / له‌دایك بوونى (جۆن چارلیز بۆلانینى) كیمیازانى (كه‌نه‌دى).


1932 / مۆركردنى رِێككه‌وتنامه‌یه‌ك له‌ نێوان ده‌سه‌ڵاتدارێتى (ئێران و توركیا) به‌مه‌به‌ستى لێدانى (شۆرِشى ئارارات).


1943 / له‌میانه‌ى جه‌نگى جیهانى دووه‌م، هێزه‌كانى (به‌ریتانیا) گه‌یشتنه‌ (ته‌رابلوس) ى پایته‌ختى (لیبیا).


1946 / له‌دایك بوونى (ئارلۆندۆ ئالیمان) سه‌رۆكى (نیكاراگوا).


1947 / له‌دایك بوونى (مێگاواتى سۆكارنۆ پۆترى) پێنجه‌م سه‌رۆك كۆمارى (ئه‌ندۆنۆسیا).


1947 / كۆچى دوایى وێنه‌ كێشى (فه‌ره‌نسى) (بییر بۆنار).


1947 / برِیارى له‌سێداره‌دانى هه‌رسێ سه‌ركرده‌ى قاره‌مانى (كۆمارى مه‌هاباد) ده‌رچوو.


1949 / رِاگه‌یاندنى كۆمارى (ئه‌ڵمانیاى یه‌كگرتوو).


1949 / له‌دایك بوونى (ئه‌حمه‌د راتب) ئه‌كته‌رى سینه‌مایى (میسر) ى.


1950 / كنێستى (ئیسرائیلى) برِیاریدا كه‌ (قودس) پایته‌ختى (ئیسرائیل) ه‌ .


1952 / كۆچى دوایى نووسه‌رى گه‌وره‌ى (میسر) ى (زه‌كى موباره‌ك).


1964 / له‌دایك بوونى (خالید ساڵح) ئه‌كته‌رى سینه‌مایى (میسر) ى.


1964 / له‌دایك بوونى (بارات جاگدیۆ) سه‌رۆكى (گۆیانا).


1966 / بوومه‌له‌رزه‌یه‌ك به‌ هێزى (5.1) پله‌ به‌ پێوه‌رى رِێخته‌ر له‌ ناوچه‌ى (دۆلس) ى وویلایه‌تى (نیومه‌كسیكۆ) ى داو زه‌ره‌رو زیانێكى زۆرى لێكه‌وته‌وه‌.


1968 / هێزه‌ ده‌ریاییه‌كانى (كۆریا) هێرشیان كرده‌ سه‌ر كه‌شتی (بیوبلۆ) ى سیخورى ئه‌مریكاو ده‌ست به‌سه‌ریان كرد.


1969 / یه‌كه‌م پێشانگاى كتێب له‌شارى (قاهیره‌) كرایه‌وه‌.


1969 / یه‌كه‌م میترۆى ژێر زه‌وى له‌كیشوه‌رى (ئه‌فریقیا) له‌شارى (قاهیره‌) كرایه‌وه‌.


1973 / (ریچارد نیكسۆن 1913- 1994) ى سه‌رۆكى (ئه‌مریكا) رِاگرتنى جه‌نگى (ڤێتنام) ى رِاگه‌یاند.


1981 / بوومه‌له‌رزه‌یه‌ك له‌ناوچه‌ى (سیشوان) ى (چین) ى دا به‌ هێزى (6.8) پله‌ به‌ پێوه‌رى رِێخته‌رو نزیكه‌ى (150) هه‌زار قوربانى و (300) بریندارى لێكه‌وته‌وه‌.


1984 / كۆچى دوایى (موعین به‌سیسۆ) شاعیرى (فه‌ڵه‌ستین) ى.


1985 / ته‌له‌فزیۆنى (به‌ریتانى) هه‌ڵسا به‌گواستنه‌وه‌ى كۆبوونه‌وه‌كانى ئه‌نجوومه‌نى لۆرداتى ووڵاته‌كه‌ى.


1989 / كۆچى دوایى وێنه‌كێش و هونه‌رمه‌ندى (ئیسپانى) (سلڤادۆر دالى)، ناوبراو له‌ساڵى (1904) له‌دایك ببوو.


1993 / دامه‌زراندنى سوپاى یه‌كگرتووى (كوردستان).


1996 / كۆچى دوایى (فاتیمه‌ روشدى) ئه‌كته‌رى سینه‌مایى (میسر) ى.


1997 / (بێل كلنتۆن) ى سه‌رۆكى وویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كانى (ئه‌مریكا) هه‌ڵسا به‌دانانى (مادلین ئۆلبریت (1937) وه‌ك وه‌زیرى ده‌ره‌وه‌ى (ئه‌مریكا)، له‌ جێگاى (لۆران كریستۆڤه‌ر (1925)، شایانى باسه‌ (ئۆلبرایت) هاوڵاتیه‌كى به‌رِه‌گه‌ز (جوله‌كه‌) یه‌.


1998 / (پاپا یۆحه‌نا پۆلسى دووه‌م) به‌تووندى ئیدانه‌ى ئابڵوقه‌ى (ئه‌مریكا) ى كرد له‌سه‌ر (كوبا).


1999 / كۆچى دوایى هونه‌رمه‌ندى (كورد) (موحه‌مه‌دى ماملێ).


2007 / بۆ جارى سێیه‌م هێزه‌ به‌رهه‌ڵستكاره‌كانى (لوبنان) رِژانه‌ سه‌ر شه‌قامه‌كانى شارى (به‌یروت) و چه‌ندین ئۆتۆمبێلیان سوتاندو رِێگاكانیشیان داخست.


2007 / هێزه‌كانى (ئه‌سیوبیا) ده‌ستیان كرد به‌كشانه‌وه‌ له‌ خاكى (سۆماڵ) ى پاش ئه‌وه‌ى یارمه‌تى هێزه‌كانى (سۆماڵ) یاندا له‌دژى هێزى (به‌ره‌ى دادگا ئیسلامییه‌كان).


2007 / گرێدانى لوتكه‌ى (6) ووڵاتى عه‌ره‌بى (جه‌زائیر، تونس، میسر، سودان، یه‌مه‌ن، لیبیا)،له‌ (ته‌رابلوس) ى پایته‌ختى (لیبیا) به‌مه‌به‌ستى هه‌ڵه‌سنگاندنى بارودۆخى (عێراق ، فه‌له‌ستین).

لە دایکبوونەکان[دەستکاری]

مردنەکان[دەستکاری]

بۆنەکان[دەستکاری]

بەستەری دەرەکی[دەستکاری]