وینیپێگ

وینیپێگ
بە ئینگلیزی: City of Winnipeg
بەشێکە لە	مانیتۆبا
دامەزران	١ی کانوونی دووەمی ١٧٣٨
ئەرشیڤەکان لە	City of Winnipeg Archives
ناونراوە لەدوای	Lake Winnipeg
ناسناوی خەڵک	Winnipegger
زمانی فەرمی	زمانی ئینگلیزی
دروشم	Unum Cum Virtute Multorum
کیشوەر	ئەمریکای باکوور
وڵات	کەنەدا
پایتەختی	مانیتۆبا
دابەشکاریی کارگێڕی	Winnipeg Metropolitan Region
ناوچەی کاتی	UTC−06:00
پۆتانی شوێن	٤٩°٥٣′٤٤″N ٩٧°٨′١٩″W
نووسینگەی بەڕێوەبردن	Mayor of Winnipeg
سەرۆک	Scott Gillingham
ئەنجومەنی یاسادانەر	Winnipeg City Council
دانیشتووان	٧٤٩٬٦٠٧
بەرزی لە ئاستی دەریا	٢٣٨ مەتر
خوشکەشارەکان	لڤیڤ
ھاوسنوورە لەگەڵ	Stonewall
ڕووبەر	٤٤٨٫٩٢ کیلۆمەتر چوارگۆشە
کۆدی پۆستە	R2C
وێبگە	https://winnipeg.ca
وەسفی ئاڵا	flag of Winnipeg
وەسفی نیشان	coat of arms of Winnipeg
ئابووری بابەت	economy of Winnipeg
دیمۆگرافیای بابەت	demographics of Winnipeg
کۆدی تەلەفۆن	204، 431
کۆدی تابلۆی ئۆتۆمۆبیل	WPG
لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە

وینیپێگ پایتەخت و گەورەترین شاری پارێزگای مانیتۆبای کەنەدایە. ئەم شارە دەکەوێتە سەر شوێنی یەکگرتنی ڕووبارەکانی ڕێد و ئەسینیبۆین. ھەتا ڕێکەوتی ٢٠٢١، وینیپێگ ژمارەی دانیشتووانی ناو شاری ٧٤٩٬٦٠٧ کەس بووە و ژمارەی دانیشتووانی ناوچەی گەورەشارییەکەی ٨٣٤٬٦٧٨ کەس بووە، ئەمەش دەیکاتە شەشەم گەورەترین شار و ھەشتەم گەورەترین ناوچەی گەورەشار لە کەنەدا. لە ساڵی ٢٠٢٦دا، ژمارەی دانیشتووانی وینیپێگ لە ٨٥٠٬٠٠٠ نیشتەجێ تێپەڕی و دانیشتووانی شارەکە گەیشتە ٨٥٠٬٢٦٠ کەس.

شارەکە بەناوی دەریاچەی وینیپێگی نزیکییەوە ناونراوە؛ ناوی "وینیپێگ" لە وشەکانی زمانی کریی ڕۆژاوایییەوە ھاتووە کە بە واتای "ئاوی لێڵ" دێت – winipīhk. ئەم ناوچەیە ناوەندێکی بازرگانی بووە بۆ گەلانی ڕەسەن زۆر پێش گەیشتنی ئەورووپییەکان؛ ئەمە خاکی مێژوویی و نەریتیی گەلانی ئانیشینابی (ئۆجیبوەی)، ئینینۆ (کری)، ئۆجی-کری، دێنی، و داکۆتایە، و شوێنی لەدایکبوونی نەتەوەی مێتیسە. بازرگانانی فەڕەنسی یەکەم قەڵایان بە ناوی فۆرت ڕۆژ لە ساڵی ١٧٣٨ لەو شوێنەدا دروست کرد. دواتر لە ساڵی ١٨١٢دا، نیشتەجێبوونێک لەلایەن نیشتەجێبووانی سێلکیرکی سەر بە کۆلۆنیی ڕێد ڕیڤەرەوە دامەزرا، کە ناوکەکەی لە ساڵی ١٨٧٣دا وەک "شاری وینیپێگ" تۆمارکرا. بەھۆی ئەوەی کە زۆر لە ناوەوەی وشکانی دایە، کەش و ھەوای شارەکە تەنانەت بە پێوەرەکانی کەنەداش بە توندی جیاوازیی وەرزەیی بەسەردا دێت (کیشوەرییە)، بەجۆرێک تێکڕای پلەی گەرمیی بەرز لە کانوونی دووەمدا دەگاتە نزیکەی −١١ °C (١٢ °ف) و لە تەممووزدا دەگاتە تێکڕای بەرزیی ٢٦ °C (٧٩ °ف).

وینیپێگ کە بە "دەروازەی ڕۆژاوا" ناسراوە، ناوەندێکی گواستنەوە و ھێڵی ئاسنە و خاوەنی ئابوورییەکی جۆراوجۆرە. شارەکە میوانداریی چەندین فێستیڤاڵی ساڵانە دەکات، لەوانە فێستیڤاڵی دوو ڤۆیاژۆر، فێستیڤاڵی فۆلکی وینیپێگ، فێستیڤاڵی جازی وینیپێگ، فێستیڤاڵی شانۆی فرینجی وینیپێگ، و فۆلکلۆراما. وینیپێگ یەکەم شاری کەنەدی بوو کە لە ساڵی ١٩٦٧دا میوانداریی یارییەکانی پان ئەمریکان بکات. شارەکە شوێنی چەندین یانەی وەرزشیی پیشەگەرە، لەوانە وینیپێگ بلوو بۆمبەرز (تۆپی پێی کەنەدی)، وینیپێگ جێتس (ھۆکیی سەر سەھۆڵ)، مانیتۆبا مووس (ھۆکیی سەر سەھۆڵ)، وینیپێگ سی بێرز (تۆپی سەبەتە)، و وینیپێگ گۆڵدئایز (بایسبۆڵ).