هێپارین

ھێپارین (بە ئینگلیزی: Heparin)، دەرمانێکە و بە شێوەیەکی سروشتیش وەک گلایکۆسامینۆگلایکان (Glycosaminoglycan) لە جەستەدا بوونی ھەیە. ئەم ماددەیە یەکێکە لەو پۆلیساکاریدە سۆڵفاتەکراوانەی کە زۆرترین لێکۆڵینەوەیان لەسەر کراوە.

بەکارھێنان

ھیپارین دەرمانێکی دژەمەیینی خوێنە (Anticoagulant) کە چالاکیی دژەپێکھێنەری مەین (Antithrombin) زیاد دەکات. گرنگترین بەکارھێنانەکانی بریتین لە:

چارەسەرکردنی جەڵتەی دڵ (Heart attack) و سنگ ئێشەی ناجێگیر (Unstable angina).
ڕێگریکردن لە مەیینی خوێن لە ناو بۆرییەکانی تاقیکردنەوەی نموونەی خوێن.

ئەم دەرمانە دەکرێت لە ڕێگەی دەمارەوە (Intravenously)یان بە دەرزی لێدان لەژێر پێستەوە (Subcutaneous injection) بدرێت بە نەخۆش.

لێکەوتە نەخوازراوەکان

بەکارھێنانی ھیپارین لەوانەیە ببێتە ھۆی ھەندێک لێکەوتەی نەخوازراوی باو، وەک:

خوێنبەربوون (Bleeding).
ئازار لە شوێنی دەرزییەکە.
دابەزینی ڕێژەی پەڕەکەکانی خوێن (Platelets).

لێکەوتە مەترسیدارەکانی تری بریتین لە دابەزینی توندی پەڕەکەکانی خوێن بەھۆی ھیپارینەوە (Heparin-induced thrombocytopenia - HIT). ھەروەھا پێویستە چاودێری و وریایی زیاتر بدرێت بەو نەخۆشانەی کە کێشە یان سستیی گورچیلەیان ھەیە.