نیوەڕۆھێڵ
| نیوەڕۆھێڵ | |
|---|---|
.png) | |
| لقی | half of great circle، geographic entity |
| کۆتایی | جەمسەری باکوور، جەمسەری باشوور |
| دەرکەوتنی | half of great circle، چەماوە، half، ھێڵی درێژی |
| بەکارهێنەر | سیستمی پۆتانە جوگرافییەکان |
لە جوگرافیا و جیۆدیزیادا، نیوەڕۆھێڵ بریتییە لەو شوێنە ئەندازەییەی کە ئەو خاڵانە بەیەکەوە دەبەستێتەوە کە ھێڵی درێژیی یەکسانیان ھەیە، کە بریتییە لە گۆشە (بە پلە یان یەکەکانی تر) بۆ ڕۆژھەڵات یان ڕۆژاوای نیوەڕۆھێڵێکی سەرەکیی دیاریکراو (لە ئێستادا، نیوەڕۆھێڵی سەرچاوەی IERS).[١] بە واتایەکی تر، ئەوە ھێڵێکی پۆتانە بۆ ھێڵەکانی درێژی، کە پێی دەوترێت ھێڵێکی درێژی. شوێنی خاڵێک بە درێژایی نیوەڕۆھێڵێک لە ھێڵێکی درێژیی دیاریکراودا بەھۆی ھێڵی پانییەکەیەوە دەدرێت، کە بە پلەی گۆشەیی بەرەو باکوور یان باشووری ھێڵی کەمەرەیی دەپێورێت. لەسەر نەخشەیەکی مێرکاتۆر یان نەخشەیەکی گاڵ-پیتەرز، ھەر نیوەڕۆھێڵێک ئەستوونە لەگەڵ ھەموو بازنەکانی ھێڵی پانی. بە گریمانەکردنی زەوی بە گۆیی، نیوەڕۆھێڵ نیوەبازنەیەکی گەورەیە لەسەر ڕووی زەوی. لەبری ئەوە بە وەرگرتنی مۆدێلێکی نیمچەگۆیی یان شێوەھێلکەیی بۆ زەوی، نیوەڕۆھێڵ نیوەی ھێلکەبازنەیەکی گەورەی باکوور-باشوورە. درێژیی نیوەڕۆھێڵێک دوو ئەوەندەی درێژیی چارەکێکی زەوییە، کە یەکسانە بە ٢٠٬٠٠٣٫٩٣١٤٤ kiloمەتر (١٢٬٤٢٩٫٨٦٦٧٣ میل) لەسەر شێوەھێلکەیەکی مۆدێرن (WGS 84).[٢]
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ Withers، Charles W. J. (٢٠١٧). «Absurd Vanity». Zero Degrees. Harvard University Press. لاپەڕە ٢٥–٧٢. doi:١٠.٤١٥٩/٩٧٨٠٦٧٤٩٧٨٩٣٥-٠٠٤. ژپنک ٩٧٨-٠-٦٧٤-٩٧٨٩٣-٥. JSTOR j.ctt١n٢ttsj.٦.
- ↑ Weintrit، Adam (٢٠١٣). «So, What is Actually the Distance from the Equator to the Pole? – Overview of the Meridian Distance Approximations». TransNav. ٧ (2): ٢٥٩–٢٧٢. doi:١٠.١٢٧١٦/١٠٠١.٠٧.٠٢.١٤.
