نۆڤۆسیبیرسک

نۆڤۆسیبیرسک
بە ڕووسی: Новосибирск
دامەزران	١ی کانوونی دووەمی ١٨٩٣
ناو بە زمانی فەرمی	Новосибирск
خوێندنەوەی ئای پی ئەی	[nəvəsʲɪˈbʲirsk]
کیشوەر	ئاسیا
وڵات	ڕووسیا
دابەشکاریی کارگێڕی	Novosibirsk Oblast
ناوچەی کاتی	UTC+07:00، Omsk Time، Krasnoyarsk Time
پۆتانی شوێن	٥٥°٢′٠″N ٨٢°٥٥′٠″E
سەرۆک	Maksim Kudryavtsev
دانیشتووان	١٬٦٣٧٬٢٦٦
بەرزی لە ئاستی دەریا	١٥٣ مەتر
ھاوسنوورە لەگەڵ	Novosibirsky District، Berdsk
خەڵاتەکان	فەرمانی لینین
ڕووبەر	٥٠٥٫٦ کیلۆمەتر چوارگۆشە
کۆدی پۆستە	630000، 630992
وێبگە	https://www.novo-sibirsk.ru/
وەسفی ئاڵا	flag of Novosibirsk
ئابووری بابەت	economy of Novosibirsk
کۆدی تەلەفۆن	383
Category for honorary citizens of entity	Q7981282
لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە

نۆڤۆسیبیرسک ناوەندی کارگێڕیی و گەورەترین شاری ئۆبلاستی نۆڤۆسیبیرسک و ناوچەی فیدراڵیی سیبریایە لە ڕووسیا. بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠٢١، ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٬٦٣٣٬٥٩٥ کەس بووە، ئەمەش دەیکاتە سێیەم پڕدانیشتووترین شاری ڕووسیا دوای مۆسکۆ و سەنت پیتەرزبورگ. جگە لەوەش، گەورەترین شاری باکووری ئاسیایە و پڕدانیشتووترین شاری ڕووسیایە کە پێگەی سوبژێکتی فیدراڵی نییە. نۆڤۆسیبیرسک دەکەوێتە باشووری ڕۆژاوای سیبیریا، لەسەر کەنارەکانی ڕووباری ئۆب.

نۆڤۆسیبیرسک لە ساڵی ١٨٩٣دا لەسەر شوێنی پەڕینەوەی ڕووباری ئۆب بۆ ھێڵی ئاسنی ترانس سیبیریای داھاتوو دامەزرا، کە تێیدا پردی شەمەندەفەری نۆڤۆسیبیرسک دروست کرا. شارەکە کە لە سەرەتادا بۆ ڕێزلێنان لە ئیمپراتۆر نیکۆلاسی دووەم ناوی نۆڤۆنیکۆلایێڤسک بوو، بە خێرایی گەشەی سەند و بوو بە ناوەندێکی سەرەکیی گواستنەوە، بازرگانی، و پیشەسازی. نۆڤۆسیبیرسک لە جەنگی ناوخۆییی ڕووسیادا زیانێکی زۆری بەرکەوت، بەڵام لە سەرەتای سەردەمی سۆڤیەتدا بووژایەوە و لە ساڵی ١٩٢٦دا ناوی ئێستای وەرگرت. لەژێر سەرکردایەتیی جۆزێف ستالیندا، نۆڤۆسیبیرسک بوو بە یەکێک لە گەورەترین ناوەندەکانی پیشەسازیی سیبیریا. دوای ھەڵگیرسانی جەنگی جیھانیی دووەم، شارەکە میوانداریی چەندین کارگەی کرد کە لە ڕووسیای ئەورووپییەوە گواسترابوونەوە.

نۆڤۆسیبیرسک شوێنی چەندین شوێنەواری دیارە وەک کاتدراڵی ئەلێکساندەر نێڤسکی بە تەلارسازیی نیۆ-بێزەنتی، شانۆی ئۆپێرا و بالێی نۆڤۆسیبیرسک، ھەروەھا باخچەی ئاژەڵانی نۆڤۆسیبیرسک. فڕۆکەخانەی تۆلماچێڤۆ، کە قەرەباڵغترین فڕۆکەخانەیە لە سیبیریا، خزمەتگوزاریی گواستنەوە بە شارەکە پێشکەش دەکات.