نانت

نانت
بە فەرەنسی: Nantes
ناو بە زمانی فەرمی	Nantes
ناسناو	cité des ducs de Bretagne
ئەرشیڤەکان لە	Archives de Nantes
ناسناوی خەڵک	nantesi
وڵات	فەڕەنسا
پایتەختی	Loire-Atlantique، Pays de la Loire
دابەشکاریی کارگێڕی	Loire-Atlantique
خاکی ئاماری	Q108921649، Q2420540
ناوچەی مێژوویی	بڕیتەنی
پۆتانی شوێن	٤٧°١٣′٢″N ١°٣٣′١٤″W
نووسینگەی بەڕێوەبردن	mayor of Nantes
سەرۆک	Johanna Rolland
ئەندامی	Climate Alliance of European cities with indigenous rainforest peoples
دانیشتووان	٣٢٧٬٧٣٤
بەرزی لە ئاستی دەریا	١٨ مەتر، ٥٢ مەتر، ٢ مەتر، ٢٢ مەتر
خاوەنی	Stade de la Beaujoire
شوێنی بارەگاکان	boulevard de Berlin
ڕووداوە بەرچاوەکان	Siege of Nantes
خەڵاتەکان	Companion of the Liberation، European Green Capital Award، Q60963960
ڕووبەر	٦٥٫١٩ کیلۆمەتر چوارگۆشە
کۆدی پۆستە	44000، 44100، 44200، 44300
Phone number	+33-2-40-41-90-00
Fax number	+33-2-40-41-92-39
ناونیشانی ئیمەیڵ	mailto:contact@mairie-nantes.fr
وێبگە	https://metropole.nantes.fr/
Contact page URL	https://metropole.nantes.fr/contact
وەسفی ئاڵا	flag of Nantes
شوێنەوارەکان	Q3252149
ئابووری بابەت	economy of Nantes
دیمۆگرافیای بابەت	demographics of Nantes
لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە

نانت شارێکە لە دێپارتێمانی لوار-اتلانتیک لە فەڕەنسا لەسەر ڕووباری لوار، کە ٥٠ kiloمەتر (٣١ میل) لە کەناراوەکانی ئۆقیانووسی ئەتلانتیکەوە دوورە. شارەکە شەشەم گەورەترین شاری فەڕەنسایە، کە ژمارەی دانیشتووانی ناو خودی شارەکە ٣٢٧٬٧٣٤ کەس بووە (لە ساڵی ٢٠٢٣دا) و ژمارەی دانیشتووانی ناوچەی مێترۆپۆلیتانەکەی زیاتر لە ١ ملیۆن کەس بووە (لە ساڵی ٢٠٢٢دا). نانت لەگەڵ سەینت-نازێر، کە بەندەرێکی دەریایییە لەسەر دەمی ڕووباری لوار، یەکێک لە کۆمەڵە شارە مێترۆپۆلیتانە سەرەکییەکانی باکووری ڕۆژاوای فەڕەنسا پێکدەھێنێت.

ئەم شارە ناوەندی کارگێڕیی دێپارتێمانی لوار-ئەتلانتیک و ناوچەی پێی دوو لا لوارە، کە یەکێکە لە ١٨ ناوچەکەی فەڕەنسا. نانت لە ڕووی مێژوویی و کولتوورییەوە سەر بە بریتانییە (Brittany)، کە دووکایەتی و پارێزگایەکی پێشوو بووە، و دابڕاندنی لە ناوچەی کارگێڕیی مۆدێرنی بریتانی جێگەی مشتومڕە.

نانت لە ماوەی سەردەمی دێریندا وەک بەندەرێک لەسەر ڕووباری لوار ناسرا بوو. لە کۆتاییی سەردەمی ڕۆمەکاندا ناوەندی ئەسقەفنشین بووە، پێش ئەوەی لە ساڵی ٨٥١دا لەلایەن برێتۆنەکانەوە بە یارمەتیی لامبێرت دووەمی نانت داگیر بکرێت. ئەگەرچی نانت شوێنی نیشتەجێبوونی سەرەکیی دووکەکانی بریتانی بوو لە سەدەی ١٥یەمدا، بەڵام ڕێن دوای یەکگرتنی بریتانی و فەڕەنسا لە ساڵی ١٥٣٢دا بوو بە پایتەختی پارێزگاکە.

لە ماوەی سەدەی ١٧یەمدا، دوای دامەزراندنی ئیمپراتۆرییەتیی کۆڵۆنیالیستی فەڕەنسا، نانت وردەوردە بوو بە گەورەترین بەندەری فەڕەنسا و بەرپرس بوو لە نزیکەی نیوەی بازرگانیی کۆیلەی فەڕەنسی لە ئۆقیانووسی ئەتلانتیکدا لە سەدەی ١٨یەمدا. شۆڕشی فەڕەنسا بووە ھۆی داتەپینی ئابووری، بەڵام نانت دوای ساڵی ١٨٥٠ پیشەسازیی بەھێزی پەرەپێدا (بە شێوەیەکی سەرەکی لە بوارەکانی کەشتیسازی و پیشەسازیی خۆراکدا). کەمبوونەوەی چالاکییە پیشەسازییەکان لە نیوەی دووەمی سەدەی ٢٠ەمدا، شارەکەی ھاندا بەرەو ئابوورییەکی خزمەتگوزاری ھەنگاو بنێت.

لە ساڵی ٢٠٢٤دا، تۆڕی توێژینەوەی جیھانگیری و شارەکانی جیھان، نانت ی وەک شاری جیھانیی ئاستی خۆبژێو (Sufficiency) پۆلێن کرد. نانت لە ساڵی ٢٠١٣دا خەڵاتی پایتەختی سەوزی ئەورووپیی بەدەستھێنا. کۆمیسیۆنی ئەورووپی ئاماژەی بە ھەوڵەکانی شارەکە کرد بۆ کەمکردنەوەی پیسبوونی ھەوا و دەردانی دووانەئۆکسیدی کاربۆن (CO₂)، سیستمی گواستنەوەی گشتیی بە کوالیتیی بەرز و بە باشی بەڕێوەبراو، و زیندەفرەجۆرییەکەی، کە خاوەنی ٣٬٣٦٦ hectare (٨٬٣٢٠ acre) ڕووبەری سەوزایی و چەندین ناوچەی پارێزراوی ناتۆرا ٢٠٠٠ە.