قەڵای ئامەد

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
قەڵای ئامەد.

قەڵای ئامەد یان قەڵای دیاربەکر (بە کوردیی باکووری: Sûra Amedê، بە تورکی: Diyarbakır Kalesi) قەڵایەکی مێژوویییە، کە دەکەوێتە ناوچەی سوور لە ئامەد، باکووری کوردستان، تورکیا.[١] ساڵی ٢٠٠٠، یوونێسکۆ قەڵاکەی لەلیستێکی نافەرمی دانا.[٢] لەساڵی ٢٠٠٥، بەفەرمی بووە یەکێک لەشوێنەوارەکانی میراتی جیھانیی یوونێسکۆ لەپاڵ باخچەکانی ھەوسەل، بەپێی سەرچاوەکانی یوونێسکۆ مێژووی قەڵاکە دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٤٨٨، لەسەردەمی دەوڵەتی ڕۆمی کۆن و فەرمانڕەوای کۆسەنتینی دووەم درووستکراوە.[٣]

دیوارەکانی قەڵاکە، لەدوای دیواری چین بەرزترین و درێژترین دیواری بەدوای یەکەوەن لەئاستی جیھان.[٤][٥] قەڵاکە چەند دەروازەیەکی ھەیە، سەرەکییەکەیان ناوی چیا (Dağ)، دەروازەی ئورفە، دەروازەی ماردین وە دەروازەی نوێ (Yeni).[٦]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ "Diyarbakır Kalesi ve Surları (Diyarbakır)" Archived ١ی ئەیلوولی ٢٠١٥, لە وەیبەک مەشین..
  2. ^ "Diyarbakır Kalesi ve Surları (Diyarbakır)" Archived ١ی ئەیلوولی ٢٠١٥, لە وەیبەک مەشین..
  3. ^ "Diyarbakır Fortress and Hevsel Gardens Cultural Landscape". یوونێسکۆ. لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٩. لە ڕێکەوتی ٧ی تەممووزی ٢٠١٩. ھێنراوە. 
  4. ^ "Diyarbakır Surları" Archived 2015-05-23 لە وەیبەک مەشین..
  5. ^ "Surlar" Archived ٢ی ئەیلوولی ٢٠١٨, لە وەیبەک مەشین..
  6. ^ "Diyarbakır Kalesi ve Surları (Diyarbakır)" Archived ١ی ئەیلوولی ٢٠١٥, لە وەیبەک مەشین..