قورتوبی
ئەم وتارە بەزۆری یان بەتەواوی پشت بە تەنیا یەک سەرچاوە دەبەستێت. (تشرینی دووەمی ٢٠٢٥) |
| قورتوبی | |
|---|---|
| بە عەرەبی: القرطبي | |
| لەدایکبوون | ١ی کانوونی دووەمی ١٢١٤ Montoro، ئیسپانیا |
| مردن | ٢٩ی نیسانی ١٢٧٣ (٥٩ ساڵ ژیاوە) Minya, Egypt، میسر |
| زمانەکانی ئاخاوتن | زمانی عەرەبی |
| پیشە | زانای عەقیدە، مووفەسیر، فەرموودەناس |
| بواری کار | زانستی تەفسیر، فەرموودەناسی |
| شوێنی کار | میسر |
| ئایین | ئیسلام، سوننە، ئەشعەریەت |
| شاکارەکان | Tafsir al-Qurtubi، Al-Asna fi Sharh Asma' Allah al-Husna، Kitāb al-Tadhkirah bi-aḥwāl al-mawtá wa-umūr al-ākhirah، Al-Salat al-Nariyya |
| دۆخی مافەکانی لەبەرگرتنەوە | مافەکانی لەبەرگرتنەوە بەسەرچوون |
| ڕێبازی ئیسلامی | مالیکی |
ئەبوو عەبدوڵڵا محەممەد کوڕی ئەحمەدی کوڕی ئەبووبەکر ئەنساری قورتوبی (بە عەرەبی: أبوو عبداللە القرطبی) (١٢١٤ – ٢٩ی نیسانی ١٢٧٣)[١] زانایەکی موسڵمانی سوننەی ئەندەلوسی و فیقھی مالیکی و موفەسیر و فەرموودەناس و شارەزای زمانی عەرەبی بووە. لەلایەن زانایانی ناسراوی شاری کۆردۆبای ئیسپانیاوە وانەی پێگوتراوە، بەناوبانگە بەتەفسیری قورئان کە ناسراوە بە بەتەفسیری قورتوبی.
ژیاننامە
[دەستکاری]لە سەدەی ١٣ لە شاری قورتوبە (کۆردۆبای ئێستا)، ئەندەلوس لەدایک بووە. باوکی جووتیار بووە و لە کاتی ھێرشێکی ئیسپانیا لە ساڵی ١٢٣٠ گیانی لەدەستداوە. لە تەمەنی گەنجیدا بە ھەڵگرتنی گڵ بۆ بەکارھێنانی لە کۆفەدا بەشداری لە خێزانەکەیدا کردووە. خوێندنی لە قورتووبە (کۆردۆبا) تەواو کردووە، لە زانایانی بەناوبانگی کوڕی ئەبو حوجە و عەبدوڕەحمانی کوڕی ئەحمەد ئەشعەری خوێندوویەتی. دوای ڕووخانی کۆردۆبا لە ساڵی ١٢٣٦ بەرەو ئەسکەندەرییە بەڕێکەوت و لەوێ فەرموودە و تەفسیری خوێند. پاشان گواسترایەوە بۆ قاھیرە و لە مونیا ئەبیلخوساوب نیشتەجێ دەبێت و تا کۆتایی ژیانی لەوێ بەسەر بردووە. بە بێگەردی و شێوازی ژیانی خۆبەزلزانی ناسراوە، لە ساڵی ١٢٧٣ لە شاری مونیا ئەبیلخوساوب لە میسر بە خاک سپێردرا. گۆڕەکەی گواسترایەوە بۆ مزگەوتێک کە لە ساڵی ١٩٧١دا گۆڕستانێک لەژێر ناوی ئەودا دروست کرا، تا ئەمڕۆش کراوەیە بۆ سەردانکردن.
کتێبەکان
[دەستکاری]قورتوبی چەندین کتێبە لە زانستە جیاوازەکانی ئیسلام نوسیوە لەوانە:
- تفسیر القرطبی
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ Nasr، Seyyed Hossein (نیسانی ٢٠١٥). "Commentator key The Study Quran. San Francisco: HarperOne.
بەستەرە دەرەکییەکان
[دەستکاری]- بایۆداتای لە MuslimScholars.info
- (ئینگلیزی) ھەڵبژاردەکان لە ناساندنی تەفسیر القورتوبی ٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١١ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
- (فەڕەنسی) فەتوای ئەلقورتوبی سەبارەت بە ئایەت موتەشابیحات
- (فەڕەنسی) نھێنی ئەدھان لە نووسینی ئیمام القورتوبی