قەزای سێمێل
(لە قهزای سێمێلەوە ڕەوانە کراوە)
قەزای سێمێل | |
|---|---|
 نەخشەی قەزای سێمێل لە پارێزگای دھۆکدا ڕەنگی(سەوزی تۆخ) | |
 قەزای سێمێل | |
| وڵات |  کوردستان عێراق |
| ھەرێم | ھەرێمی کوردستان |
| پارێزگا | پارێزگای دھۆک |
| مەڵبەند | سێمێل |
| ڕووبەر | |
| • سەرجەم | ١٬٢٩٥ کیلۆمەتری چوارگۆشە (٥٠٠ میلی چوارگۆشە) |
| بەرزترین بەرزایی | ٤٧١ مەتر (١٬٥٤٥ پێ) |
| ژمارەی دانیشتووان (٢٠١٠) | |
| • سەرجەم | ١٦٢٬٠٥٨ |
| • چڕی | ١١٢ کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (٢٩٠ کەس لە میلی چوارگۆشە) |
| سەرناوی دانیشتوو | ئاکرێی |
| زمان و ئایین | |
| • زمان | کوردی (کورمانجی و سۆرانی)، عەرەبی، سوریانی |
| • ئایین | ئیسلام (سوننە و شیعە)، مەسیحی و ئێزیدی |
| • ب پ م(٢٠١٧) | ٠،٧٥٨[١] بەرز · ٢٦مین |
| ناوچەی کاتی | UTC+3:30 (ناوچەی کاتی) |
| • ھاوین (DST) | UTC+4:30 (ھاوین) |
| تەلەفۆن | ٠٠٩٦٤ |
قەزای سێمێل (بە عەرەبی: قضاء سیمیل، بە ئینگلیزی: Semel District) یەکێکە لە قەزاکانی پارێزگای دھۆک، ھەرێمی کوردستان لە عێراق. ناوەندەکەی شارۆچکەی سێمێلە.[٢][٣][٤][٥][٦] لە ساڵی ٢٠١٠دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم قەزایە (١٦٢٬٠٥٨)کەس بووە. قەزاکە لە چوار ناحیە پێکھاتووە:
ناو
[دەستکاری]- ناوی ئەم قەزایە لە ناوەندەکەیەوە وەرگیراوە کە ئەویش شارۆچکەی سێمێلە.
- ناوی سێمێل وشەیەکی لێکدراوە، لە دوو وشەی(سێ) و (مێل یان مل) پێکھاتووە:
- گوایە ئەم شارۆچکەیە لە سەرەتای درووستبوونیدا کەوتووەتە نێوان سێ گردەوە، (مل یان مێل) بە واتای گرد دێت.
- گوایە ئەم شارۆچکەیە لە سەرەتای درووستبوونیدا لە سێ ماڵ (سێ مالا) پێکھاتووە لەوەوە ناوەکەی ھاتووە و بەپێی کات بووەتە سێمێل.[٧]
- یاقوت حەمەوی باسی ئەو شارۆچکەیەی کردووە لە ژێر ناوی ساموێل، پێیان وایە کە شێواوی وشەی سریانی سەمالا(ܣܡܠܐ)ە، بە واتای چەپ (باکوور) و کەسانێک ھەن کە پێیان وایە سەرچاوەی ناوەکە دەگەڕێتەوە بۆ وشەی شەمع ئێل(ܫܡܥ ܐܝܠ)، واتە “دەبیستم پەروەردگار”.[٨]
جوگرافیا
[دەستکاری]قەزای سێمێل ھاوسنووری ئەم قەزایانەیە:
- لە باکوورەوە قەزای دھۆک.
- لە باشوورەوە قەزای تلکێف و قەزای تەلەعفەر.
- لە ڕۆژھەڵاتەوە قەزای شێخان.
- لە ڕۆژاواوە قەزای زاخۆ.[٩]
مێژوو
[دەستکاری]ئەمانەش ببینە
[دەستکاری]سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ «Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab». hdi.globaldatalab.org (بە ئینگلیزی). لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨ ھێنراوە.
- ↑ د.عەبدوڵڵا غەفوور. «جوگرافیای کوردستان» (PDF) (بە کوردی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ ناوەندی زانیارییە مرۆییە ھاوبەشەکان. «نەخشەی ھەرێمی کوردستان» (PDF) (بە کوردی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ دەستەی ئاماری حکوومەتی ھەرێمی کوردستان. «یەکە کارگێڕیەکانی پارێزگاکانی ھەرێمی کوردستان، لەسەر ئاستی پارێزگا و قەزا و ناحیە و ژینگە گەڕەک/گوند» (PDF) (بە کوردی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ IOM. «رووپێوی دیمۆگرافی لە ھەرێمی کوردستان 2017» (PDF) (بە ئینگلیزی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ د.عەبدوڵڵا غەفوور. «پێکھاتەی نەتەوەیی دانیشتوان لە باشووری کوردستان» (PDF) (بە کوردی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ «وەشانی ئەرشیڤکراو». لە ڕەسەنەکە لە ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
- ↑ یاقوت الحموی. معجم البلدان - الجزء الخامس - ص 70
- ↑ openstreetmap. «قەزای سێمێل» (بە کوردی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر)
| قەزای دھۆک (ناوەند) |  | |
|---|---|---|
| قەزای ئاکرێ | ||
| قەزای ئامێدی | ||
| قەزای شێخان | ||
| قەزای بەردەڕەش | ||
| قەزای زاخۆ | ||
| قەزای سێمێل | ||
| قەزای باتیفا | ||
| قەزاکان و شارەکان |
| | ||
|---|---|---|---|---|
| وتاری پەیوەندیدار |
| |||
| بابەتی گەشتیاری | ||||
ویکیمیدیا کامنز میدیای پەیوەندیداری بە قەزای سێمێل تێدایە.