عەبدولحەمید ئیبن بادیس
| عەبدولحەمید ئیبن بادیس | |
|---|---|
| بە عەرەبی: عبد الحميد بن باديس | |
 | |
| لەدایکبوون | ٤ی کانوونی یەکەمی ١٨٨٩ کۆنستانتین، جەزائیر |
| مردن | ١٦ی نیسانی ١٩٤٠ (٥٠ ساڵ ژیاوە) کۆنستانتین، جەزائیر |
| شوێنی ناشتن | کۆنستانتین |
| زمانی زگماکی | زمانی عەرەبی |
| زمانەکانی ئاخاوتن | زمانی عەرەبی |
| پیشە | مامۆستا، عالم، journal editor، ڕۆژنامەوان |
| پۆستەکان | سەرۆک |
| دانیشتووی | کۆنستانتین |
عەبدولحەمید کوڕی مستەفا کوڕی مەکی کوڕی بادیس (بە عەرەبی: عبد الحمید بن مصطفی بن المکی بن بادیس)، زیاتر بە ئیبن بادیس ناسراوە (بە عەرەبی: بن بادیس) پەروەردەکارێکی سەلەفی جەزائیری، تەفسیر، چاکسازیخوازی ئیسلامی، زانا و کەسایەتی ناسیۆنالیزمی کولتووری بووە.[١] لە ساڵی ١٩٣١ ئیبن بادیس کۆمەڵەی زانایانی موسڵمانی جەزائیری دامەزراند کە کۆمەڵەیەکی نیشتمانی بوو لە زۆرێک لە زانایانی ئیسلامی لە جەزائیر لە چەندین ڕوانگە و ڕوانگەی جیاواز و ھەندێکجار دژ بەیەکەوە. دواتر کۆمەڵەکە کاریگەرییەکی زۆری لەسەر سیاسەتی موسڵمانانی جەزائیر ھەبوو تا شەڕی سەربەخۆیی جەزائیر. ھەر لەو ماوەیەدا چەندین دامەزراوەی دامەزراند کە ھەزاران منداڵی جەزائیری دایک و باوکی موسڵمان تێیدا پەروەردە بوون. ھەروەھا کۆمەڵەکە گۆڤارێکی مانگانەی بڵاودەکردەوە بەناوی جیھاد، و سوھەیل بن بادیس لە نێوان ساڵی ١٩٢٥ و مردنی لە ساڵی ١٩٤٠ بە بەردەوامی بەشدارییان تێدا کردووە. گۆڤارەکە خوێنەرانی خۆی لە بیرۆکە و بیروڕای کۆمەڵەکە سەبارەت بە چاکسازی ئایینی ئاگادار کردەوە و لەسەر پرسە ئایینی و سیاسییەکانی دیکە قسەی دەکرد.[٢][٣][٤][٥]
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ «?Abd Al-Hamid Ibn Badis (1889-1940) | Encyclopedia.com». www.encyclopedia.com. لە ڕەسەنەکە لە ٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
- ↑ salhi، zahia smail salhizahia smail (١ی کانوونی دووەمی ٢٠١١)، Akyeampong، Emmanuel K.؛ Gates، Henry Louis (eds.)، «ʿAbd, al-Hamid ben Badis»، Dictionary of African Biography (بە ئینگلیزی)، Oxford University Press، doi:١٠.١٠٩٣/acref/٩٧٨٠١٩٥٣٨٢٠٧٥.٠٠١.٠٠٠١، ژپنک ٩٧٨-٠-١٩-٥٣٨٢٠٧-٥، لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە، لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ ھێنراوە
- ↑ «Sheikh ʿAbd al-Hamid Ben Badis | Algerian leader | Britannica». www.britannica.com (بە ئینگلیزی). لە ڕەسەنەکە لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ ھێنراوە.
- ↑ McDougall، James (٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦)، Ben Bādīs (بە ئینگلیزی)، Brill، لە ٦ی ئابی ٢٠٢١ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە، لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ ھێنراوە
- ↑ Abd al-Hamīd ibn Bādīs (1889-1940): ideologist of Islamic reformism and leader of Algerian nationalism (بە ئینگلیزی). McGill University. ١٩٧١. لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٢ ھێنراوە.
| نێونەتەوەیی | |
|---|---|
| نەتەوەیی | |
| ئەکادیمییەکان | |
| خەڵک | |
| ھی تر | |
