بۆ ناوەڕۆک بازبدە

سیستیسێرکۆسیس

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
وێنەیەکی ئێم ئاڕ ئای (MRI) لە مێشکی کەسێکی تووشبوو بە نورۆسیستیسێرکۆسیس کە کیستەکانی مشەخۆرەکەی تێدا دیارە
وێنەیەکی ئێم ئاڕ ئای (MRI) لە مێشکی کەسێکی تووشبوو بە نورۆسیستیسێرکۆسیس کە کیستەکانی مشەخۆرەکەی تێدا دیارە

سیستیسێرکۆسیس (بە ئینگلیزی: Cysticercosis) جۆرێکە لە تەشەنەکردنی شانەیی کورتخایەن یان درێژخایەن کە بەھۆی قۆناغی گەشەکردنی (لاروای) جۆرە کرمێکی شریتییەوە بە ناوی «تێنیا سۆلیۆم» (Taenia solium)یان کرمی شریتیی بەراز دروست دەبێت. زۆرجار کەسانی تووشبوو بۆ ماوەی چەندین ساڵ ھیچ نیشانەیەک دەرناخەن.[١][٢]

نیشانەکان و جۆرەکان

[دەستکاری]

نیشانە سەرەکییەکانی ئەم نەخۆشییە بریتین لە:

  • دروستبوونی گرێی ڕەق و بچووک (نزیکەی ١ بۆ ٢ سانتیمەتر) لەژێر پێست یان لە ناو ماسولکەکاندا، کە دوای چەند ساڵێک دەکرێت بئاوسێن، بەئازار بن و پاشان نەمێنن.
  • نورۆسیستیسێرکۆسیس (Neurocysticercosis): کاتێکە کە کیستی مشەخۆرەکە دەگاتە ناو مێشک.[٣][٤]

ھۆکار و گواستنەوە

[دەستکاری]

ئەم نەخۆشییە بەھۆی خواردن یان خواردنەوەی ئاو و خۆراکی پیسبوو بە ھێلکەکانی کرمی شریتیی بەرازەوە دەبێت،[٣] کە سەوزەواتی کاڵ و نەشۆردراوە سەرەکیترین سەرچاوەی ئەم ھێلکانەن. ئەم ھێلکانە لە پیساییی ئەو کەسانەوە دێن کە خۆیان تووشی کرمە پێگەیشتووەکە بوون.

دەستنیشانکردن

[دەستکاری]

دەستنیشانکردنی نەخۆشییەکە لە ڕێگەی شانەبڕینی (Biopsy) کیستەکانەوە دەکرێت. بۆ جۆری مێشکی، وێنەگرتنی تیشکی وەک تۆمۆگرافیی کۆمپیوتەری (CT Scan)یان وێنەگرتنی دەنگدانەوەی موگناتیسی (MRI) بەسوودترین ئامرازن. ھەروەھا زیادبوونی جۆرێک لە خڕۆکە سپییەکانی خوێن بە ناوی «ئێۆزینۆفیل» (Eosinophils) لە ناو خوێن و شلەی مێشک-دڕکەپەتکدا وەک نیشاندەرێکی پزیشکی بەکاردێت.[٥]

ئەمانەش ببینە

[دەستکاری]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. García HH، Evans CA، Nash TE، et al. (تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢). «Current consensus guidelines for treatment of neurocysticercosis». Clin. Microbiol. Rev. ١٥ (4): ٧٤٧–٥٦. doi:١٠.١١٢٨/CMR.١٥.٤.٧٤٧-٧٥٦.٢٠٠٢. PMC ١٢٦٨٦٥. PMID ١٢٣٦٤٣٧٧.
  2. García HH، Gonzalez AE، Evans CA، Gilman RH (ئابی ٢٠٠٣). «Taenia solium cysticercosis». Lancet. ٣٦٢ (9383): ٥٤٧–٥٦. doi:١٠.١٠١٦/S٠١٤٠-٦٧٣٦(٠٣)١٤١١٧-٧. PMC ٣١٠٣٢١٩. PMID ١٢٩٣٢٣٨٩.
  3. 1 2 «Taeniasis/Cysticercosis». WHO.
  4. García HH، Evans CA، Nash TE، et al. (تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢). «Current consensus guidelines for treatment of neurocysticercosis». Clin. Microbiol. Rev. ١٥ (4): ٧٤٧–٥٦. doi:١٠.١١٢٨/CMR.١٥.٤.٧٤٧-٧٥٦.٢٠٠٢. PMC ١٢٦٨٦٥. PMID ١٢٣٦٤٣٧٧.
  5. Richards F، Jr؛ Schantz, PM (١٩٩١). «Laboratory diagnosis of cysticercosis». Clinics in Laboratory Medicine. ١١ (4): ١٠١١–٢٨. doi:١٠.١٠١٦/S٠٢٧٢-٢٧١٢(١٨)٣٠٥٣٢-٨. PMID ١٨٠٢٥١٩.