دەروێش عەڤدی
ئەم وتارە چەند کێشەیەکی ھەیە. تکایە یارمەتی باشترکردنی بدە یان ئەم کێشانە لەسەر پەڕەی لێدوانەکەی باس بکە. (فێربە کەی و چۆن ئەم داڕێژەیە لابەریت)
|

دەروێشێ عەڤدی (بە کوردیی باکووری: Derwêşê Evdî) کەسایەتییەکی مێژوویی و پاڵەوانێکی داستانەکانی کوردە، بەتایبەت لە ناو کوردانی ئێزیدی. بە سیمبولی ئازایەتی، سوارچاکی و خۆشەویستی دادەنرێت. دەروێش لە سەدەی ١٨دا ژیاوە و سەرۆکایەتی هۆزی "شەرقی" کردووە لە ناوچەی وێرانشار.
ژیان و جەنگ
[دەستکاری]دەروێشێ عەڤدی بەوە ناسراوە کە ڕووبەڕووی هێرشی عوسمانییەکان و هۆزە عەرەبەکان بووەتەوە کە ویستوویانە دەست بەسەر ناوچە کوردییەکاندا بگرن. سەرەڕای ئەوەی ژمارەی سوپاکەی کەم بووە، بەڵام بەهۆی ئازایەتی خۆی و ستراتیژی جەنگییەوە توانیویەتی بەرگرییەکی سەخت بکات. لە داستانەکاندا هاتووە کە دەروێش بە تەنها بەرەنگاری سەدان سوارچاک بووەتەوە و خاوەنی ئەسپێکی بەناوبانگ بووە بە ناوی "هەدبان".
عەدوولە و دەروێش
[دەستکاری]جگە لە لایەنی جەنگی، دەروێش بە چیرۆکی خۆشەویستییە ناکامەکەی لەگەڵ "عەدوولە"ی کچی "تەمەر پاشا" (سەرۆکی هۆزی میللی) ناسراوە. ئەم خۆشەویستییە بووەتە هەوێنی سەدان گۆرانی و داستانی فۆلکلۆری (وەک گۆرانییەکانی شڤان پەروەر و هونەرمەندانی تر). تەمەر پاشا مەرجی قورسی بۆ دەروێش دانا بۆ ئەوەی کچەکەی پێ بدات، یەکێک لەوانە بەرگری کردن بوو لە خاکەکەیان دژی هێرشی دەرەکی.
مردن
[دەستکاری]بەپێی گێڕانەوە مێژووییەکان، دەروێشێ عەڤدی لە کاتی شەڕێکی سەختدا دژی هێزە عوسمانییەکان لەسەر گردی "عەفەدار" بریندار دەبێت و دەکوژرێت. مردنەکەی کاریگەرییەکی گەورەی لەسەر خەڵکی ناوچەکە دروستکرد و تا ئێستاش لە گۆرانییەکاندا (بە تایبەت لاوک) دەگوترێتەوە.
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ Celîl, O., & Celîl, C. (1978). Zargotina Kurda. Nauka.