دیێگۆ مارادۆنا

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
دیێگۆ مارادۆنا
بە ئیسپانی: Diego Armando Maradona
Argentina celebrando copa (cropped).jpg
لەدایکبوون٣٠ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٠
Lanús، ئەرژەنتین
مردن٢٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠(٢٠٢٠-11-٢٥) (٦٠ ساڵ ژیاوە)
Dique Luján، ئەرژەنتین
وڵاتی وەرزشئارجەنتین
ناوی کاتی لەدایکبوونDiego Armando Maradona
ھۆی مەرگجەڵدەی دڵ
شوێنی ناشتنJardín Bella Vista
خوشک و براRaúl Maradona، Hugo Maradona
ھاوسەرClaudia Villafañe
منداڵDalma Maradona، Giannina Maradona، Diego Sinagra
زمانەکانی ئاخاوتنئیتالی، ئیسپانی
پیشەیاریزانی تۆپی پێ، association football manager، ئەکتەر
شوێنی یاریکردن لە تیپناوەڕاست (تۆپی پێ)، ھێرشبەر
وەرزشتۆپی پێ
Handednessچەپلەر
بەشداربووە لەجامی جیھانیی فیفای ١٩٩٤، جامی جیھانیی فیفای ١٩٩٠، جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٦، جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٢، 1979 FIFA World Youth Championship
خەڵاتەکانWorld Cup Golden Ball، L'Équipe Champion of Champions
وێبگەhttps://www.diegomaradonagroup.com/
دیگۆ مارادۆنا لەکاتی ڕاھێنەرایەتی یانەی وەسڵی ئیماراتی لە ساڵی٢٠١٢.

دیێگۆ مارادۆنا ناوی تەواوی دیێگۆ ئەرماندۆ ماڕادۆنا (٣٠ـی تشرینی یەکەمی ١٩٦٠–٢٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠) یاریزانی تۆپی پێی ئەرژەنتینی بوو، زۆرترین کاریگەریی ھەبووە لە مێژووی تۆپی پێدا، بەشێکی زۆر لە وەرزشدۆستان، ئەو یاریزانە بە باشترین یاریزانی تۆپی پێی مێژوویی لە جیھاندا دادەنێن، درێژی باڵای مارادۆنا١٦٥ سانتیم بووە یاری لەھێڵەکانی ناوەڕاست و ھێرشبردن کردووە، ناوبراو یەکێکە لەباشتری یاریکەرانی جیھان لەو سەردەمەی خۆی یاری لێی کردووە، مارادۆنا یاری بۆ ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئارجەتین و یانەکانی ئەرجەنتینۆس جۆینەر و بۆکا جۆنیوز و بارسێلۆنا و ناپۆلی و سیڤیلا و نیو ئیل ئۆڵد بۆیس کردووە دواساتی یاریکردنیشی لە یانەی بۆکا جۆنیوزی ئارجەنتینی بووە لەگەڵ یانەکان لەساڵانی ١٩٧٦ تاوەکوو ساڵی ١٩٩٧ بەردەوام بووە و لەگەڵ ھەڵبژاردەی نیشتیمانی ئارجەنتین لە ١٩٧٧ تاوەکوو ساڵی ١٩٩٤ بەردەوام بووە، مارادۆنا ھەمیشە وەک سەرسەری یان ژمارە دە یان کوڕە ئارجەنتینییەکە ناسراوە، لەدوای وازھێنانی لەیاریکردن وەک یاریکەری تۆپی پێ ھەڵسا بە کارکردن وەک ڕاھێنەری ھەڵبژاردەی تۆپی پێێ ئارجەتین لە ساڵی ٢٠١٠ لەگەڵ ھەڵبژاردەکەی ڕاھینەر بوو بەڵام دوای گەیشتنیان بە قۆناغی ھەشتەمی جامی جیھانی فیفای ٢٠١٠ ئەوا یەکێتی تۆپی پێی ئارجەنتین لەژێر فشاری ڕاگەیاندکاران لەپۆستەکەی دورخرایەوە و ئینجا مارادۆنا لە وەرزی ٢٠١١-٢٠١٢ بووە ڕاھێنەری یانەی وەسڵی ئیماراتی لەو یانەیەش ئاستی یانەکەی بردە پێشەوە بەڵام نەیتوانی لەگەڵ یانەکە زۆرتر لە نازناوێک بەدەست بھێنێت بەمەش خەونی سەرۆک یانەی وەسڵی ئیماراتیشی نەھێنایە جێگا و لە پۆستی یانەی وەسڵی ئیماراتیش دوورخرایەوە.

خێزانی مارادۆنا[دەستکاری]

ماڕادۆنا، کە لە «لانۆس» ـی باشووری «بۆینس ئایرس» لە دایک بووە، لە خێزانێکی زۆر ھەژاری پارێزگەی «کۆریێنتس» بووە، ماڕادۆنا یەکەم کوڕی گەورەی خێزانەکەیەتی لە دوای بوونی سێ کچ، ھەروەھا دوو برایشی لە دوای خۆی لە دایک بوون، کە نێویان (ھیۆگۆ و ئیدواردۆ)ـیە و ھەردووکیان وەک ماڕادۆنا یاریزانی پیشەگەری تۆپی پێ بوونە.

ژیانی ڕاھێنەرایەتی[دەستکاری]

لەدوای وازھێنانی لەیاریکردن وەک یاریکەری تۆپی پێ ھەڵسا بە کارکردن وەک ڕاھێنەری ھەڵبژاردەی تۆپی پێێ ئارجەتین لە ساڵی ٢٠١٠ لەگەڵ ھەڵبژاردەکەی ڕاھینەر بوو بەڵام دوای گەیشتنیان بە قۆناغی ھەشتەمی جامی جیھانی فیفای ٢٠١٠ ئەوا یەکێتی تۆپی پێی ئارجەنتین لەژێر فشاری ڕاگەیاندکاران لەپۆستەکەی دورخرایەوە و ئینجا مارادۆنا لە وەرزی ٢٠١١–٢٠١٢ بووە ڕاھێنەری یانەی وەسڵی ئیماراتی لەو یانەیەش ئاستی یانەکەی بردە پێشەوە بەڵام نەیتوانی لەگەڵ یانەکە زۆرتر لە نازناوێک بەدەست بھێنێت بەمەش خەونی سەرۆک یانەی وەسڵی ئیماراتیشی نەھێنایە جێگا و لە پۆستی یانەی وەسڵی ئیماراتیش دوورخرایەوە.

مردن[دەستکاری]

مارادۆنە بەھۆی خوێنبەر بوونی مێشکەوە ڕاوانەی نەخۆشخانە کرا نەشتەرگەری بۆ ئەنجام درا بۆ ماوەی دووھەفتە لە نەخۆشخانە مایەوەیەوە لەگەڵ ئەوەی دکتۆرەکان بێ ھیوا بوون لە چارەسەری بەڵام لە ١١ی تشرینی دووەم ڕاوانەی ماڵەوە کرا و[١] ڕۆژی چوارشەم ٢٥ تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ لە ماڵەکەی خۆی لە شارۆچکەی تیگرێ نزیک پایتەختی ئەرژەنتین کۆچی دوایی کرد،[٢][٣] ھەواڵی مردنی مارادۆنە کاردانەوەی جیھانی لێکەوتەوە کەسایەتییە وەرزشییەکان و یاریزانان و یانەکان و خەڵکی جیھان بەگشتی بەو بۆنەوە ھاوخەمی خۆیان لە ڕێگای تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان دەڕبڕی.[٤][٥] ولاتی ئەرژەنتینیش بۆ ماوەی ٣ ڕۆژ ماتەمینی گشتی ڕاگەیاند.[٦]

دەستکەوتەکان[دەستکاری]

یانەکان[دەستکاری]

بۆکاجۆنیۆزی ئارجەنتین[٧]

  • پاڵەوانییەتی میترۆپۆلیتانۆ

بارسێلۆنا[٨]

  • کۆپادێل ڕێی (جامی شای ئیسپانی) لە ساڵی ١٩٨٣
  • کۆپا دێل لالیگا لە ساڵی ١٩٨٣
  • جامی سووپەر ئیسپانی لە ساڵی ١٩٨٣

یانەی ناپۆلی[٩]

  • سێریا ئەیدوو جار، وەرزەکانی ١٩٨٦–٨٧ ھەروەھا ١٩٨٩–٩٠
  • جامی ئیتالیا یەک جار
  • خولی ئەورووپا لە ساڵی ١٩٨٩
  • جامی سووپەری ئیتالی ساڵی ١٩٩٠

ھەڵبژاردەی ئەرژەنتین[دەستکاری]

  • جامی جیھانیی فیفای ١٩٨٦[١٠]
  • خەڵاتی ئەرتێمیۆ فرانچی ١٩٩٣[١١]

ئامارەکان[دەستکاری]

ماردۆنا ٦٩٤ یاری بۆ یانەکان و ھەڵبژاردەی ئەرژەنتین ئەنجامدا و توانی ٣٥٤ گۆڵ تۆمار بکات، ڕێژەی گۆڵەکانی مارادۆنا ٠٫٥١ گۆڵ بووە لە یارییەکدا.

یانەکان[دەستکاری]

یانە وەرز خوول جام کیشوەر ھیتر گشتی
پلە یاری گۆڵ یاری گۆڵ یاری گۆڵ یاری گۆڵ یاری گۆڵ
ئەرژەنتینیۆس

جونیۆر[١٢]

١٩٧٦ خوولی پلە یەکی

ئەرژەنتین

١١ ٢ ١١ ٢
١٩٧٧ ٤٩ ١٩ ٤٩ ١٩
١٩٧٨ ٣٥ ٢٦ ٣٥ ٢٦
١٩٧٩ ٢٦ ٢٦ ٢٦ ٢٦
١٩٨٠ ٤٥ ٤٣ ٤٥ ٤٣
گشتی ١٦٦ ١١٦ ١٦٦ ١١٦
بۆکا جۆنیۆرز[١٢] ١٩٨١ خوولی پلە یەکی

ئەرژەنتین

٤٠ ٢٨ ٤٠ ٢٨
بارسێلۆنا[١٢] ١٩٨٢–٨٣ لالیگا ٢٠ ١١ ٥[a] ٣ ٤[b] ٥ ٦[c] ٤ ٣٥ ٢٣
١٩٨٣–٨٤ ١٦ ١١ ٤[d] ١ ٣[e] ٣ ٢٣ ١٥
گشتی ٣٦ ٢٢ ٩ ٤ ٧ ٨ ٦ ٤ ٥٨ ٣٨
یانەی ناپۆلی[١٢] ١٩٨٤–٨٥ سێریا ئەی ٣٠ ١٤ ٦[f] 3 ٣٦ ١٧
١٩٨٥–٨٦ ٢٩ ١١ ٢[g] 2 ٣١ ١٣
١٩٨٦–٨٧ ٢٩ ١٠ ١٠[h] ٧ ٢[i] ٠ ٤١ ١٧
١٩٨٧–٨٨ ٢٨ ١٥ ٩[j] ٦ ٢ ٠ ٣٩ ٢١
١٩٨٨–٨٩ ٢٦ ٩ ١٢[k] ٧ ١٢[l] ٣ ٥٠ ١٩
١٩٨٩–٩٠ ٢٨ ١٦ ٣[m] ٢ ٥[n] ٠ ٣٦ ١٨
١٩٩٠–٩١ ١٨ ٦ ٣[o] ٢ ٤[p] ٢ ٠ ٢٦ ١٠
گشتی ١٨٨ ٨١ ٤٥ ٢٩ ٢٥ ٥ ١ ٠ ٢٥٩ ١١٥
سیڤیلیا[١٢] ١٩٩٢–٩٣ لالیگا ٢٦ ٥ ٣[q] ٣ ٢٩ ٨
نیوڵز ئۆڵد بۆیز[١٢] ١٩٩٣–٩٤ خوولی پلە یەکی

ئەرژەنتین

٥ ٠ ٥ ٠
بۆکا جۆنیۆرز[١٢] ١٩٩٥–٩٦ ٢٤ ٥ ٢٤ ٥
١٩٩٦–٩٧ ١ ٠ ١[r] ٠ ٢ ٠
١٩٩٧–٩٨ ٥ 2 ٥ ٢
گشتی ٧٠ ٣٥ ١ ٠ ٧١ ٣٥
کۆی گشتی ٤٩١ ٢٥٩ ٥٧ ٣٦ ٣٢ ١٣ ٨ ٤ ٥٨٨ ٣١٢

نێونەتەوەیی[دەستکاری]

ئاماری یاریی و گۆڵەکانی مارادۆنا بۆ ھەڵبژاردەی ئەرژەنتین.
ھەڵبژاردە ساڵ فەرمی دۆستانە گشتی
یاری گۆڵ یاری گۆڵ یاری گۆڵ
ھەڵبژاردەی ئەرژەنتین

بۆ خوار ٢٠ ساڵان[١٣]

١٩٧٧ ٣[s] ٠ ٣ ٠
١٩٧٨
١٩٧٩ ١١[t] ٧ ١ ١ ١٢ ٨
گشتی ١٤ ٧ ١ ١ ١٥ ٨
ئەرژەنتین[١٢][١٤] ١٩٧٧ ٣ ٠ ٣ ٠
١٩٧٨ ١ ٠ ١ ٠
١٩٧٩ ٢[u] ١ ٦ ٢ ٨ ٣
١٩٨٠ ١٠ ٧ ١٠ ٧
١٩٨١ ٢[v] 1 ٢ ١
١٩٨٢ ٥[w] ٢ ٥ ٠ ١٠ ٢
١٩٨٣
١٩٨٤
١٩٨٥ ٦[x] ٣ ٤ ٣ ١٠ ٦
١٩٨٦ ٧[y] ٥ ٣ ٢ ١٠ ٧
١٩٨٧ ٤[z] ٣ ٢ ١ ٦ ٤
١٩٨٨ ٢[aa] ١ ١ ٠ ٣ ١
١٩٨٩ ٦[ab] ٠ ١ ٠ ٧ ٠
١٩٩٠ ٧[ac] ٠ ٣ ١ ١٠ ١
١٩٩١
١٩٩٢
١٩٩٣ ٣[ad] ٠ ١ ٠ ٤ ٠
١٩٩٤ ٢[ae] ١ ٥ ١ ٧ ٢
گشتی ٤٦ ١٧ ٤٥ ١٧ ٩١ ٣٤
کۆی گشتی ٦٠ ٢٤ ٤٦ ١ ١٠٦ ٤٢

ئامارەکان وەک ڕاھێنەر[دەستکاری]

تیم وڵات ڕۆژی

دەستپێک

کۆتا

ڕۆژ

ئامار
یاری بردنەوە یەکسان دۆڕان بردنەوە %
Textil Mandiyú ئەرژەنتین January 1994 June 1994 ١٢ ١ ٦ ٥ &0٨٫٣٣
Racing Club ئەرژەنتین May 1995 November 1995 ١١ ٢ ٦ ٣ ١٨٫١٨
Argentina ئەرژەنتین November 2008 July 2010 ٢٤ ١٨ ٠ ٦ ٧٥٫٠٠
Al-Wasl میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان May 2011 July 2012 ٢٣ ١١ ٣ ٩ ٤٧٫٨٣
Fujairah میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان April 2017 April 2018 ١١ ٧ ٣ ١ ٦٣٫٦٤
Dorados مەکسیک September 2018 June 2019 ٣٨ ٢٠ ٩ ٩ ٥٢٫٦٣
Gimnasia de La Plata ئەرژەنتین September 2019 November 2020 ٢١ ٨ ٤ ٩ ٣٨٫١٠
Total

داڕێژە:WDLtot

تێبینییەکان[دەستکاری]

  1. ^ Appearances in the 1982–83 Copa del Rey
  2. ^ Appearances in the 1982–83 European Cup Winners' Cup
  3. ^ Appearances in the 1983 Copa de la Liga
  4. ^ Appearances in the 1983–84 Copa del Rey
  5. ^ Appearances in the 1983–84 European Cup Winners' Cup
  6. ^ Appearances in the 1984–85 Coppa Italia
  7. ^ Appearances in the 1985–86 Coppa Italia
  8. ^ Appearances in the 1986–87 Coppa Italia
  9. ^ Appearances in the 1986–87 UEFA Cup
  10. ^ Appearances in the 1987–88 Coppa Italia
  11. ^ Appearances in the 1988–89 Coppa Italia
  12. ^ Appearances in the 1988–89 UEFA Cup
  13. ^ Appearances in the 1989–90 Coppa Italia
  14. ^ Appearances in the 1989–90 UEFA Cup
  15. ^ Appearances in the 1990–91 Coppa Italia
  16. ^ Appearances in the 1990–91 European Cup
  17. ^ Appearances in the 1992–93 Copa del Rey
  18. ^ Appearance in the 1997 Supercopa Libertadores
  19. ^ Appearances in the 1977 South American U-20 Championship
  20. ^ Five appearances and one goal in the 1979 South American U-20 Championship, six appearances and six goals in the 1979 FIFA World Youth Championship
  21. ^ Appearances in the 1979 Copa América
  22. ^ Appearances in the 1980 Mundialito
  23. ^ Appearances in the 1982 World Cup
  24. ^ Appearances in the 1986 FIFA World Cup qualification
  25. ^ Appearances in the 1986 World Cup
  26. ^ Appearances in the 1987 Copa América
  27. ^ Appearances in the Four Nations Tournament
  28. ^ Appearances in the 1989 Copa América
  29. ^ Appearances in the 1990 World Cup
  30. ^ One appearance in the Artemio Franchi Trophy, two appearances in the 1994 FIFA World Cup qualification
  31. ^ Appearances in the 1994 World Cup

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ "مارادۆنا ڕەوانەی ماڵەوە کرایەوە". aa. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  2. ^ "مارادۆنا کۆچی دواییکرد". xendan. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  3. ^ "مارادۆنا کۆچی دواییکرد". sharpress. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  4. ^ "Maradona dies aged 60: tributes and reaction - latest updates". theguardian. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  5. ^ "وفاة أسطورة کرة القدم الأرجنتینی دییغو مارادونا عن 60 عاما متأثرا بأزمة قلبیة". france24. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  6. ^ "مارادۆنا کۆچی دواییکرد". rudaw. لە ڕێکەوتی 25ی تشرینی دووەمی 2020 ھێنراوە. 
  7. ^ De Calò، Alessandro (2011). Il calcio di Maradona ai raggi X (بە زمانی Italian). La Gazzetta dello Sport. پەڕە 6. 
  8. ^ De Calò، Alessandro (2011). Il calcio di Maradona ai raggi X (بە زمانی Italian). La Gazzetta dello Sport. پەڕە 6. 
  9. ^ De Calò، Alessandro (2011). Il calcio di Maradona ai raggi X (بە زمانی Italian). La Gazzetta dello Sport. پەڕە 6. 
  10. ^ De Calò، Alessandro (2011). Il calcio di Maradona ai raggi X (بە زمانی Italian). La Gazzetta dello Sport. پەڕە 6. 
  11. ^ Josef Bobrowsky (9 July 2009). "Artemio Franchi Trophy 1993". RSSSF. لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە 19 October 2020. لە ڕێکەوتی ١٦ی ئەیلوولی ٢٠١٨ ھێنراوە. 
  12. ^ ی ا ب پ ت ج چ ح De Calò، Alessandro (2011). Il calcio di Maradona ai raggi X (بە زمانی Italian). La Gazzetta dello Sport. پەڕەکان 94–95. 
  13. ^ "Estadísticas con la Selección Argentina". diegomaradona.com. لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە 11 October 2009. لە ڕێکەوتی ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  14. ^ Pierrend، José Luis (30 July 2001). "Diego Armando Maradona – International Appearances". Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation. لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە 2 November 2001. لە ڕێکەوتی ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٨ ھێنراوە.