دلیجان

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
دلیجان
بە ئەرمەنی: Դիլիջան
Dilijan mix new.jpg
ناو بە زمانی ڕەسمیԴիլիջան
زمانی ڕەسمیزمانی ئەرمەنی
وڵاتئەرمەنستان
پایتەختیQ18406700
دابەشکاریی کارگێڕیپارێزگای تاڤوش، کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی ئەرمەنستان، پارێزگای ئێریڤان
پۆتانی شوێن٤٠°٤٤′٢٧″N ٤٤°٥١′٤٧″E
دانیشتووان١٦٬٦٠٠
بەرزی لە ئاستی دەریا١٬٥٠٠±١ مەتر
ناوچەی کاتیUTC+04:00
خوشکەشارەکانNoale، Roman
ڕووبەر١٣ کیلۆمەتر دووجا
وێبگەhttp://www.dilijan.am/
List of monumentsCultural heritage monuments in Dilijan, Tavush
کۆدی تابلۆی ئۆتۆمۆبیل57

دلیجان (بە ئەرمەنی: Դիլիջան) کۆمەڵگەیەکی شارۆچکە و شارەوانییە لە پارێزگای تاڤوش لە ئەرمینیا. شارۆچکەکە یەکێکە لە گرنگترین ھاوینەھەواری ئەرمینیا، دەکەوێتە ناو پارکە نەتەوەیییەکەی دلیجان. شارۆچکە دارستانییەکە شوێنی چەندین ھونەرمەند و ئاوازدانەر و سینەماکاری ئەرمەنییە و ھەندێک تەلارسازی نەریتی ئەرمەنی تێدایە. زۆرجار ئەم شارۆچکەیە لەلایەن خەڵکی ناوچەکەوە بە سویسری ئەرمەنی یان سویسری بچووک ناودەبرێت.

شەقامی شارەمبیان لە ناوەندی شار، وەک دڵی شارۆچکە کۆنەکەی دیلیجان پارێزراوە و پارێزگاری لێ کراوە، تەواو بە وەرشەی پیشەسازی و گەلەری و مۆزەخانەیەک. ڕۆیشتن بە پێ، پاسکیل سواری شاخ و پیکنیک چالاکییە وەرزشییە بەناوبانگەکانن. ژمارەی دانیشتووانی دیلیجان بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١ ١٧٧١٢ کەسە[١] لە ئێستادا دیلیجان خێراترین نیشتەجێبوونی شارە لە ئەرمینیا کە گەشە دەکات.[٢]

دیمۆگرافی[دەستکاری]

ھۆڵی شارۆچکەی دلیجان لە گۆڕەپانی ناوەندی

زۆربەی دانیشتووانی دلیجان ئەرمەنییە نەتەوەیییەکانن کە سەر بە کەنیسەی نێردراوی ئەرمەنین، لەژێر دەسەڵاتی ئەپستۆریای تاڤوش کە بنکەکەی لە ئیجەڤانە. ھەروەھا کۆمەڵگەیەکی بچووکی ڕووسەکان ھەیە کە مەسیحی ڕۆحین کە بە مۆلۆکان ناسراون.

بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١ ژمارەی دانیشتووانی دلیجان ١٧٧١٢ کەسە،[١] لەکاتێکدا کە لە سەرژمێری ساڵی ١٩٨٩دا ڕاپۆرت کراوە، ٢٣٧٠٠ کەس بووە. لە ئێستادا ژمارەی دانیشتووانی شارۆچکەکە بە نزیکەیی ١٦٦٠٠ کەسە بەپێی خەمڵاندنی فەرمی ساڵی ٢٠١٦.

لێرەدا ھێڵی کاتی دانیشتووانی شاری دیلیجان لە ساڵی ١٩٧٦ەوە دەخەینە ڕوو:

ساڵ ١٩٧٦ ١٩٨٩ ٢٠٠١ ٢٠١١ ٢٠١٦
دانیشتووان ٢٤٬٠٥٦ ٣٠٬٤٣٣ ١٦٬٢٠٢ ١٧٬٧١٢ ١٦٬٦٠٠

دلیجان بینای کڵێسای نییە، و خزمەتگوزارییەکانی کڵێسا لە باڵەخانەیەک لە ناو کۆمەڵگەی دیلیجانی کۆنی توفێنکی بەڕێوەدەچێت. کڵێسای مۆنۆمێنتی شارۆچکەکە لە ئێستادا لە نیسانی ٢٠١٦ەوە لە قۆناغی دروستکردندایە.[٣]

خوێندن[دەستکاری]

تا ساڵی ٢٠٠٩، شاری دلیجان ٥ قوتابخانەی پەروەردەی گشتی و ٦ باخچەی منداڵانی ھەبووە کە بە ڕێککەوت ٢٢٥٠ خوێندکار و ٣٥٠ منداڵی تێدابوو. ھەروەھا ئەکادیمیایەکی مۆسیقا و ئەکادیمیایەکی دیکە بۆ ھونەر لە شارۆچکەکەدا کاردەکەن.

دیلیجان لقێکی کارپێکردنی ئەکادیمیای ھونەرە جوانەکانی ویلایەتی یەریڤانی ھەیە. ھەروەھا سێ کۆلێژی ناوەندی بۆ پزیشکی و ھونەر و پیشەسازی لە شارۆچکەکەدا کاردەکەن. بە تێچووی ٨٠ ملیۆن دۆلاری ئەمریکی، سەنتەری پەروەردەیی بانکی ناوەندیی ئەرمەنستان لە ساڵی ٢٠١٣ لە شاری دلیجان کرایەوە، نزیکەی ١٥٠ کارمەندی بانکی ناوەندی لەگەڵ خێزانەکانیان لە ھەنگاوی گۆڕینی شارۆچکەکە بۆ شارۆچکەیەکی ناوچەیی لە یەریڤانەوە ڕوویان لە دیلیجان کرد ناوەندی دارایی.[٤]

لە ساڵی ٢٠١٤ کۆلێژی جیھانی یەکگرتووی دلیجان کە بەشێکە لە بزووتنەوەی پەروەردەیی جیھانی کۆلێژەکانی جیھانی یەکگرتوو، لە شارۆچکەکەدا کرایەوە.[٥] دروستکردنی قوتابخانەی ناوەندی دیلیجان لە ساڵی ٢٠١٣ لەلایەن دامەزراوەی پەروەردەیی ئەیب بە ھاوکاری بانکی ناوەندیی ئەرمەنستان دەستیپێکرد.[٦] لە پاییزی ٢٠١٥دا، قوتابخانەی تازە دروستکراوی پێشکەوتوو بە فەرمی کرایەوە.[٧]

لە ساڵی ٢٠١٧ کۆلێژی سەربازی مۆنتی مێلکۆنی لە وەزارەتی بەرگری ئەرمینیا لە یەریڤانی پایتەختەوە گواسترایەوە بۆ دلیجان.[٨]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ ئ ا Statistical Committee of Armenia. "The results of the 2011 Population Census of Armenia" (PDF).
  2. ^ "Dilijan central school is open". Archived from the original on 2016-07-16. Retrieved 2015-09-29.
  3. ^ "Dilijan church project gets under way". Archived from the original on 2017-10-07. Retrieved 2017-10-07. ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  4. ^ Construction of financial center in Dilijan to be completed in 2013
  5. ^ "UWCD – Home". dilijanschool.org. Archived from the original on 2012-07-22. Retrieved 2012-11-01.
  6. ^ Dilijan Central School
  7. ^ Dilijan Central School officially opens
  8. ^ Մոնթե Մելքոնյանի անվան վարժարանը տեղափոխվում է Դիլիջան