بۆ ناوەڕۆک بازبدە

دامەزراوەی ئەتۆمیی نەتەنز

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
دامەزراوەی ئەتۆمیی نەتەنز
بە ئینگلیزی: Shahid Ahmadi Roshan Nuclear Facilities
بەشێکە لەدامەزراوە ئەتۆمییەکان لە ئێران
ناونراوە لەدواینەتەنز
وڵاتئێران
دابەشکاریی کارگێڕیشارستانی نەتەنز
پۆتانی شوێن٣٣°٤٣′٣٠″N ٥١°٤٣′٣٠″E
ڕووداوە بەرچاوەکانڕووداوی نەتەنز ٢٠٢٠، ڕووداوی نەتەنز ٢٠٢١، ھێرشەکانی ئیسرائیل بۆ سەر ئێران حوزەیرانی ٢٠٢٥، ھێرشی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بۆ سەر دامەزراوە ئەتۆمییەکانی ئێران
کارپێکەرڕێکخراوی وزەی ئەتۆمیی ئێران
Map

دامەزراوەی ئەتۆمیی نەتەنز[١] بە فەرمی بە دامەزراوە ئەتۆمییەکانی شەھید ئەحمەدی ڕۆشەن ناسراوە، یەکێکە لە دامەزراوە سەرەکییەکانی ناو بەرنامەی ئەتۆمی ئێران و دەکەوێتە نزیک شاری نەتەنز. ئەم دامەزراوەیە بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم بەکاردێت.

دامەزراوەکە دامەزراوەیەکی ژێر زەوی بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم لەخۆدەگرێت، کە قەڵغانێکی کۆنکرێتی بە ئەستووری نزیکەی ٧.٦ مەتر مەزەندە دەکرێت. [٢] [٣] ئەم دامەزراوەیە لە قووڵایی نێوان ٤٠ بۆ ٥٠ مەتر لە ژێر ڕووی زەوی [٤] بەپێی ئەوەی دەسەڵاتدارانی ئێران ڕایان گەیاندووە دروستکراوە، بە ئامانجی پاراستنی دانیشتووان [٥] و پاراستنی دامەزراوەکە لە ھێرشە ئاسمانییە ئەگەرییەکان. [٦] [٧]

بوونی ئەم دامەزراوەیە بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠٠٢ لە لایەن ڕێکخراوی موجاھدینی خەلقی ئێران ئاشکرا بوو.[٨] لە مانگی حوزەیرانی ٢٠٢٥، ڕۆیتەرز باسی تەقینەوەکانی دەوروبەری دامەزراوەکەی کرد لە کاتی ھێرشەکانی ئیسرائیل بۆ سەر ئێران،[٩] کە لەلایەن ئاژانسی نێونەتەوەییی وزەی ئەتۆمی پشتڕاستکرایەوە، کە ڕای گەیاند کە بەڕاستی لە کاتی ئەو ھەڵمەتانەدا ھێرش کراوەتە سەر شوێنەکە.[١٠]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. «Iran says Natanz nuclear facility not damaged after "incident"». Reuters (بە ئینگلیزی). ٢ی تەممووزی ٢٠٢٠. لە ڕەسەنەکە لە ١٤ی نیسانی ٢٠٢١ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢ی تەممووزی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  2. «Fire damages building at Iran nuclear enrichment site; reactor said untouched». تايمز إسرائيل (بە ئینگلیزی). لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  3. «Natanz - Iran Special Weapons Facilities» (بە ئینگلیزی). لە ٢ی ئازاری ٢٠٢٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  4. «نقشه و تصاویر ماهواره ای از تاسیسات اتمی ایران» (بە فارسی). ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١١. لە ٣٠ی نیسانی ٢٠١٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  5. «احمدی نژاد: تاسیسات اتمی برای ایمنی مردم زیر زمین ساخته می‌شود» (بە فارسی). ٢١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢. لە ٣٠ی نیسانی ٢٠١٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  6. «تایید آغاز غنی سازی اورانیوم در تاسیسات زیرزمینی ایران» (بە فارسی). ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢. لە ٧ی نیسانی ٢٠١٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  7. «Natanz attack hit 50 meters underground, destroyed most of the facility | The Jerusalem Post» (بە ئینگلیزی). ١٣ی نیسانی ٢٠٢١. لە ٢٨ی ئایاری ٢٠٢٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  8. «ادعای مجاهدین خلق درباره انتقال یک مرکز تحقیقات هسته‌ای در ایران». رادیو فردا (بە فارسی). ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣. لە ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
  9. «Israel says it strikes Iran amid nuclear tensions». Reuters (بە ئینگلیزی). ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٥. لە ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٥ ھێنراوە.
  10. «IAEA Says Natanz Is Among Iranian Sites That Were Hit». WSJ (بە ئینگلیزیی ئەمەریکایی). لە ١٤ی حوزەیرانی ٢٠٢٥ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٥ ھێنراوە.