Jump to content

بزوێنەری دیزڵ: جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکان

خاوێنکردن
(خاوێنکردن)
[[File:Dieselmotor_Langen_&_Wolf,_1898.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dieselmotor_Langen_&_Wolf,_1898.jpg|وێنۆک|بزوێنەری دیزڵ دروستکراوە لەلایەن لانگەن لەگەڵ وۆڵف لەژێر مۆڵەت،١٨٩٨مۆڵەت، ١٨٩٨]]
[[File:The_Diesel_Story.ogv|ڕاست|وێنۆک|جینەکانی رۆنیڕۆنی شێڵ دەردەکەوێ لە ساڵی ١٩٥٢کە گەشەی بە بزوێنەری دیزڵ دا لە ساڵی١٨٧٧]]
'''بزوێنەری دیزڵ''' ([[زمانی ئینگلیزی|بە ئینگلیزی]]: Diesel engine) ھەروەھا ناسراوە بە ھەڵگیرساندن بە پەستاوتن یان بزوێنەری (سی ئای),، ناونراوە لە دوای ڕەدۆڵف [[ڕوودۆلف دیزڵ ]]، [[بزوێنەری سوتانی ناوەکی|بزوێنەرێکی سووتانی ناوەکیە ناوەکییە]] کە سووتەمەنیەکەیسووتەمەنییەکەی تیادا [[سووتان|دەسووتێ]] بە ھۆیبەھۆی پلەی گەرمیەکیگەرمییەکی بەرزی ھەوا لە ناو سلندەرەکە بەھۆی پەستاوتنێکی میکانیکی (پەستاوتنێکی گەرمی جێگیر) ئەم جۆرەیان ڕێک پێچەوانەی ھەڵگیرساندنی بزوێنەرە بە [[پلاکی پریشکدار|پریشکە]] وەک بزوێنەری بەنزین (بزوێنەری [[گازۆلین]]) یان [[گازی سروشتی|بزوێنەری گاز]] (کە سووتەمەنیەکیسووتەمەنییەکی گازیاوی [[گازی شلەکراوی نەوتی|پێچەوانەی بەنزینە]]) کە بەکاردێ بۆ سووتانی ئەو تێکەڵەیە کە لە ھەواو بەنزین پێک دێ بە یارمەتی پلاکی پریشکە.
 
بزوێنەری دیزلدیزڵ کار دەکادەکات بە پەستان خستنە سەر ھەوایەکە بە تەنھا ،تەنھا، کە دەبێتە ھۆی بەرز کردنەوەیبەرزکردنەوەی پلەی گەرمی ھەوایەکە لە سلندەرەکە بۆ پلەیەکی گەرمی بەرز کە ئەتۆمەکانی سووتەمەنی دیزڵ لە یەکتری جیا دەکاتەوە دەسووتێن لە ناو ژووری سووتانیەکەسووتانییەکە کە لە خۆوەوە ھەلدەگیرسێ ڵەگەل ئەو سووتەمەنیەیەیسووتەمەنییەیەی کە تەنھا پێشی ھەوایەکە دەست دەکات بە سووتانسووتان، ،کەکە بڵاو بوونەوەکە بە شێوەیەکی ناڕێکە کە ئەمەش پێی دەوترێ تێکەڵاوێکی ناڕێکی ھەواو سووتەمەنیەکە سووتەمەنییەکە. ئەو زەبرەی کە لە بزوێنەری دیزڵ دروست دەبێ کۆنتڕۆل کراوە لەلەلایەن لایەن[[ڕێژەی ھەوا بە کارھێنانیسووتەمەنی#ڕێژەی ھەوا بۆ شلگازی ھاوتای λ|بەکارھێنانی ڕێژەی ھەوا]]؛ ؛لەلە جیاتی خنکاندنی ئەو ھەوایەی کە دیتە ناو ڕێڕەوی چوونەژوورەوە ،چوونەژوورەوە، کە بزوێنەری دیزلدیزڵ پشت دەبەستێ بەو سووتەمەنیەیسووتەمەنییەی کە بەدوای یەکدا دەسووتێدەسووتێ، ،لەگەللەگەل ڕێژەی ھەوا کە ھەمیشە زۆرە.
[[File:Dieselmotor_Langen_&_Wolf,_1898.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dieselmotor_Langen_&_Wolf,_1898.jpg|وێنۆک|بزوێنەری دیزڵ دروستکراوە لەلایەن لانگەن لەگەڵ وۆڵف لەژێر مۆڵەت،١٨٩٨]]
[[File:The_Diesel_Story.ogv|ڕاست|وێنۆک|جینەکانی رۆنی شێڵ دەردەکەوێ لە ساڵی ١٩٥٢کە گەشەی بە بزوێنەری دیزڵ دا لە ساڵی١٨٧٧]]
بزوێنەری دیزڵ:ھەروەھا ناسراوە بە ھەڵگیرساندن بە پەستاوتن یان بزوێنەری (سی ئای),ناونراوە لە دوای ڕەدۆڵف دیزڵ ، بزوێنەرێکی سووتانی ناوەکیە کە سووتەمەنیەکەی تیادا دەسووتێ بە ھۆی پلەی گەرمیەکی بەرزی ھەوا لە ناو سلندەرەکە بەھۆی پەستاوتنێکی میکانیکی (پەستاوتنێکی گەرمی جێگیر)ئەم جۆرەیان ڕێک پێچەوانەی ھەڵگیرساندنی بزوێنەرە بە پریشکە وەک بزوێنەری بەنزین (بزوێنەری گازۆلین)یان بزوێنەری گاز (کە سووتەمەنیەکی گازیاوی پێچەوانەی بەنزینە) کە بەکاردێ بۆ سووتانی ئەو تێکەڵەیە کە لە ھەواو بەنزین پێک دێ بە یارمەتی پلاکی پریشکە.
 
بزوێنەری دیزلدیزڵ بەرزترین توانای گەرمی ھەیە (توانای بزوێنەر) لە ھەر کردەیەکی [[بزوێنەری سوتانی ناوەکی|ناوەکی]] و [[بزوێنەری سووتانی دەرەکی|دەرەکی]] بزوێنەری سووتان بە ھۆیبەھۆی ڕێژەیەکی زۆری فراون بوون وەو ئەو کەمیەکەمییە بۆماوەیەش دە سووتێ کە توانا دەدات بە گەرمیەکەگەرمییەکە بەھۆی ھەوایەکی زۆر لە یەکتری جیا دەبنەوەدەبنەوە؛ .وەو ئەو لێھاتویە لە دەست چووە کەمەش کە خۆی لێ دەپارێزرێ بە بەراورد لەگەل دوو هەنگاوھەنگاو یان بزوێنەرەکانی ھەڵگیرساندنی نا-راستەوخۆ بەبیێ ئامادەبوونی سووتەمەنیەسووتەمەنییە نەسووتاوەکە لە دەمەوانەیەکی پێکداچوو کە ھەر چەندە ھیچ سووتەمەنیەکسووتەمەنییەک بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ ناڕوا ھاتنەناوەوە/ھەڵگیرساندن دواتر بۆ دەرەوە . ئەو نزوێنەرە دیزلانەیدیزڵانەی کە خێرایان کەمە (کە بەکاردێن لە بەلەم و چەندین بەکارھێنانی تر کە لە سەرووی ھەموویەوە کێشی بزوێنەرەکە گرینگ نیەنییە) کە دەتوانێت بگات لێھاتویەکی کاریگەر کە ٪‏٥٥ ە
بزوێنەری دیزل کار دەکا بە پەستان خستنە سەر ھەوایەکە بە تەنھا ، کە دەبێتە ھۆی بەرز کردنەوەی پلەی گەرمی ھەوایەکە لە سلندەرەکە بۆ پلەیەکی گەرمی بەرز کە ئەتۆمەکانی سووتەمەنی دیزڵ لە یەکتری جیا دەکاتەوە دەسووتێن لە ناو ژووری سووتانیەکە کە لە خۆوەوە ھەلدەگیرسێ ڵەگەل ئەو سووتەمەنیەیەی کە تەنھا پێشی ھەوایەکە دەست دەکات بە سووتان ،کە بڵاو بوونەوەکە بە شێوەیەکی ناڕێکە کە ئەمەش پێی دەوترێ تێکەڵاوێکی ناڕێکی ھەواو سووتەمەنیەکە .ئەو زەبرەی کە لە بزوێنەری دیزڵ دروست دەبێ کۆنتڕۆل کراوە لە لایەن بە کارھێنانی ڕێژەی ھەوا ؛لە جیاتی خنکاندنی ئەو ھەوایەی کە دیتە ناو ڕێڕەوی چوونەژوورەوە ، کە بزوێنەری دیزل پشت دەبەستێ بەو سووتەمەنیەی کە بەدوای یەکدا دەسووتێ ،لەگەل ڕێژەی ھەوا کە ھەمیشە زۆرە.
 
بزوێنەری دیزڵ لەوانەیە دروست بکرێن ھەروەک [[بزوێنەری دوو ھەنگاوی|دوو-ھەنگاو]] یان سووڕی [[بزوێنەری چوار ھەنگاوی|چوار-ھەنگاو]]. ئەوان لەسەرەتاوە بەکار ھێنران ھەروەک بەدیلێکی کاراتر بۆ [[بزوێنەری ھەڵمی]] نەجوڵاو. لە ساڵی ١٩١٠کان ئەوان بەکار ھێنرابوون لە [[ژێردەریایی|ژێردەریا]] و کەشتییەکان. بەکارھێنان لە بزوینەر، لۆری، ئامرازی قورس و دردرووست کردنی ڕوەکەکان پاشان بەردەوام بوون. لە ١٩٣٠کان، ئەوان لەسەرخۆ دەستیان پێ کرد کە بەکار بھێنرێن لە چەندێک [[ئۆتۆمۆبیل]]. لە ١٩٧٠کان، بەکارھێنانی بزوێنەرییەکانی دیزڵ بەشێوەیەکی زیاتر لە ڕێگای کراوەوە ڕێگای داخراو، لە [[یەکێتیی ئەورووپا]] زیادی کردووە. بەگوێرەی کۆنرەد ڕییف، تێکڕای ئی یوو بۆ ئۆتۆمبێلەکانی دیزڵ حیسابی کرد بۆ نیوەی سەیارە تازە تۆمار کراوەکان.
بزوێنەری دیزل بەرزترین توانای گەرمی ھەیە (توانای بزوێنەر) لە ھەر کردەیەکی ناوەکی و دەرەکی بزوێنەری سووتان بە ھۆی ڕێژەیەکی زۆری فراون بوون وە ئەو کەمیە بۆماوەیەش دە سووتێ کە توانا دەدات بە گەرمیەکە بەھۆی ھەوایەکی زۆر لە یەکتری جیا دەبنەوە .وە ئەو لێھاتویە لە دەست چووە کەمەش کە خۆی لێ دەپارێزرێ بە بەراورد لەگەل دوو هەنگاو یان بزوێنەرەکانی ھەڵگیرساندنی نا-راستەوخۆ بەبیێ ئامادەبوونی سووتەمەنیە نەسووتاوەکە لە دەمەوانەیەکی پێکداچوو کە ھەر چەندە ھیچ سووتەمەنیەک بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ ناڕوا ھاتنەناوەوە/ھەڵگیرساندن دواتر بۆ دەرەوە .ئەو نزوێنەرە دیزلانەی کە خێرایان کەمە (کە بەکاردێن لە بەلەم و چەندین بەکارھێنانی تر کە لە سەرووی ھەموویەوە کێشی بزوێنەرەکە گرینگ نیە) کە دەتوانێت بگات لێھاتویەکی کاریگەر کە ٪‏٥٥ ە
 
بزوێنەرە گەورەکانی دیزڵ لە ھەموو دونیا کە بەکاردێن لە خزمەت کردن ١٤ لوولەکنلوولەکن، ,دوو هەنگاونھەنگاون لەگەل ئەو بزوێنەرەکانی دیزڵی واتەرکرافت کە توانایەکی بەرز دروست دەکەن کە نزیکی ١٠٠ مێگا واتە بۆ ھەریەکێکیان.
بزوێنەرى ديزل لەوانەيە دروست بكرێن هەروەك دوو-هەنگاو يان سووڕى چوار-هەنگاو . ئەوان لەسەرەتاوە بەكار هێنران هەروەك بەديلێكى كاراتر بۆ بزوێنەرى هەڵمى نەجوڵاو. لەساڵی ١٩١٠كان ئەوان بەكار هێنرابوون لە ژێردەريا و كەشتىەکان. بەكارهێنان لە بزوينەر، لۆرى، ئامرازى قورس و دردرووست کردنی ڕووەکەکان پاشان بەردەوام بوون . لە ١٩٣٠كان، ئەوان لەسەرخۆ دەستيان پێ كرد كە بەكار بهێنرێن لە چەندێك ئۆتۆمۆبيل. لە ١٩٧٠كان، بەكارهێنانی بزوێنەرىەکانی ديزل بەشێوەیەکی زیاتر لە ڕێگای کراوەوە ڕێگای داخراو ‎، لە وڵاتە يەكگرتووەكان زيادى كردووە. بەگوێرەى كۆنرەد رييف، تێكڕاى ئى يوو بۆ ئۆتۆمبێلەکانی ديزل حيسابى كرد بۆ نیوەی سەیارە تازە تۆمار کراوەکان
 
 
 
 
بزوێنەرە گەورەکانی دیزڵ لە ھەموو دونیا کە بەکاردێن لە خزمەت کردن ١٤ لوولەکن ,دوو هەنگاون لەگەل ئەو بزوێنەرەکانی دیزڵی واتەرکرافت کە توانایەکی بەرز دروست دەکەن کە نزیکی ١٠٠ مێگا واتە بۆ ھەریەکێکیان.
 
== یەکەم بزوێنەری دێزڵ ==
یەکەم بزوێنەری دیزڵ: بزوێنەری دیزڵ پشکنینی بۆ کراوە لە کۆمپانیاو کارگەکان کە بەم شێوەیە دروست بکرێ، بە یارمەتی مۆرتز سکرۆتەرسکرووەتەر لەگەل ماکس فریدریچ گوتەرموە. کە سەرکەوتوو بوبوو لە ڕازی کردنی ھەردووک کرەپ لە ئێسەن و [[مان (کۆمپانیا)|ماسچینێنفابریک ئۆزبەگ ]]، کە گرێبرستەکیان واژوو کرد لە مانگی چواری ساڵی ١٨٩٣ و لەسەرەتاکانی وەرزی ھاوین بوو لە ساڵی ١٨٩٣ , یەکەم نموونەی بزوێنەری دیزڵ دروستکرا لە ئۆگزبەگ لە١٠ مانگی ئابی ساڵی ١٨٩٣ ،١٨٩٣، یەکەم داگیرساندن ڕووی دادا، ،ئەەئەو سووتەمەنیەیسووتەمەنییەی کە بەکارھات بەنزین بوو لە وەرزی زستانی١٨٩٣-١٨٩٤زستانی١٨٩٣–١٨٩٤, وەو دووبارە بزوێنەری تری دروست کردەوە لە ١٨ ی کانوونی دووەمی ساڵی١٨٩٤ ،ساڵی١٨٩٤، ئەو کەسانەی کە میکانیک بوون ئەوەیان گۆریبوو بۆ دووەم نموونەنموونە، ، وەو لە مانگی دوو (شوبات ) ی ساڵی ١٩٨٤ کە بزوێبەرەکە دووبارە وا دیزاین کراوە کە [(٨٨ جار بخولێتەوە لە یەک خولەک ]) لەگەڵ ئەو ھەواڵانەی، [(ماسچینێنفابریک]) ئەوگسبرەگس کە وەک گوڵ دەگەشێتەوە بە ٪‏٣٠٪‏٣٠، ،کەکە پێشبینی داواکردنێکی مەزن دەکەن بۆ بزوێنەرێکی کاراتر ،کاراتر، لە٢٦ حوزەیرانی ساڵی ١٨٩٥ کە بزوێنەرەکە توانایەکی کاریگەری بەدەست ھێنا بە ڕێژەی لە ٪١٦.٦کە١٦٫٦٪کە ڕێژەی بەکارھێنانی سووتەمەنی تیایداتێیدا ٥١٩ g.KW -١1.hr-١. لەگەل ئەوەشدا سەڕەڕای سەلماندنی چەمکەکە بەڵان ئەم بزوێنەرە بووە ھۆی چاندین کێشە لەگەڵ ئەوەشدا نەیتوانی ھیچ پێشکوتنێک بەخۆیەوە ببینێت بۆیە ،بۆیە، کرەپ دەستی کرد بە پووچەڵکردنەوەی ئە گرێبەستەی کە لەگەڵ دیزڵ کردبوویانکردبوویان، ، وەو دیزڵ زۆری لێکرا تا دیزاینی بزوێنەرەکە باشتر بکات خێرا ڕۆیشت بۆ نموونەی سێیەمی بزوێنەرەکە لە نێوان ٨ی تشرینی دووەم و٢٠کانوونی یەکەم ساڵی١٨٩٥ , دووەم نموونە بەسەرکەوتوی پارێزگاری لێکرا لەسەر مێزی تاقی کردنەوەتاقیکردنەوە بۆ ماوەی ١١١ کاتژمێرکاتژمێر، ،کەکە لە ڕاپۆرتی مانگی یەک (کانوونی دووەم) کە وایان دانا سەر دەکەون
 
وەو لە مانگی دوو (شوبات ) ساڵی١٨٩٦ کە دیزڵ سێەم نموونەی ڕەچاو کرد کە سوپەر چارگەر بوو [(یمانوێڵ) ] [ (لاوستێر ]) ئەو کەسانەبوون کە فەرمانیان پێکرا تاسێیەمتا سێیەم نموونە وێنە بکێشن ،بکێشن، وەو ئەم وێنە کێشانەیان تەواو کرد لە٣٠لە ٣٠ی نیسانی ١٨٩٦، لە ھاوینی ھەمان ساڵدا بزوێنەرەکە بزوێنەرەکە دروستکرا وەو لە ٦تشرینی٦ تشرینی یەکەم ساڵی ١٨٩٦. وەو ئەم تاقیکردنەوانە کران لە سەرەتایەکانی ساڵی ١٨٩٧ یەکەن تاقیکردنەوەی گشتی کە دەستیان پێکرد لە ١ی شووباتیشوباتی ساڵی ١٨٩٧ بووبوو، ،تاقیکردنەوەیتاقیکردنەوەی مۆرتز سچرۆتێر کە بە تاقیکردنەوەکی سەرەکی بزوێنەری دیزڵ دادەنرێ کە کە تاقیکرایەوە لە ١٧ شووباتیشوباتی ساڵی ١٨٩٧ کە بزوێنەرەکە بە ڕێژەی kw ١٣.١١٣٫١ گەڵسەنگێندرا لەگەڵ بەکارھێنانی سووتەمەنیەکیسووتەمەنییەکی دیاری کراو کە٣٢٤ g.kw -١1.hr-١ بە ھۆیبەھۆی توانایەکی کاریگەر کە ٢٦.٦٪ ٢٦٫٦٪. تا ساڵی ١٨٩٨ دیزڵ ببو بەبووە ملیۆنێر.
 
== بنچینەکانی کارکردن ==
=== تایبەتمەندییەکان ===
تایبەتماندیەکانیتایبەتماندییەکانی بزوێنەری دیزڵ پێک دێت لە:
 
<nowiki>*</nowiki> داگیرساندن بە پەستاوتن : بەهۆیبەھۆی پەستناوتنێک کە گەرمیەکەیگەرمییەکەی بە نزیکەی جێگیرەجێگیرە، ،وەو سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە دەست دەکات بەسووتان بەبێ یارمەتی هیچھیچ ئامرازێکی سووتان بۆ نموونە پلاکی داگیرساندن .
=== تایبەتمەندیەکان ===
تایبەتماندیەکانی بزوێنەری دیزڵ پێک دێت لە:
 
 
<nowiki>*</nowiki>داگیرساندن بە پەستاوتن : بەهۆی پەستناوتنێک کە گەرمیەکەی بە نزیکەی جێگیرە ،وە سووتەمەنیەکە دەست دەکات بەسووتان بەبێ یارمەتی هیچ ئامرازێکی سووتان بۆ نموونە پلاکی داگیرساندن .
 
•گۆڕانی تێکەڵەکە لەناو ژوری سوتان:هەوا لەگەل سووتەمەنیەکە تێکەل دەبێ لە ناو ژووری سوتان بەڵام لەگەڵ سووتەمەنیەکە تێکەڵ نابێ لە ناو بۆڕی هاتنە ژوورەوە .لە جیاتی خنکاندنی تێکەڵەی هەواو سوتەمەنیەکە ئەو زەبرەی کە دروست دەبێ (لە ئەنجامی خوولانەوەی کرانک شەفتەکە بە چەندین خێرای جۆراو جۆر ) کە بەتەنھا بارستای سووتەمەنیەکەی دەکەوێتە سەر ،وە ھەمیشە لەگەل بەشێکی ھەوایەکە تێکەڵ دەبێ تا بتوانێ.
 
•تێکەڵەیەکی نا ھاو چەشن لە ھەواو سووتەمەنی : بڵاوبونەوەی ھەواو سووتەمەنیەکە لە ناو ژووری سووتان ناڕێکە.
 
•ڕێژەیەکی زۆری ھەوا: ھەمیشە بە ھۆی ئەو ھەوایەی کە دێتە ژوورەوە تا بکرێ ئەوا پشت بە تەواوی پشت بە تێکەڵبوونی سووتەمەنیەکە نا بەستێ بزوێنەرەکانی دیزڵ(<math>\lambda_v \geq \lambda_{min} > 1</math> <math>\lambda_v \geq \lambda_{min} > 1</math>)کە ڕێژەی ھەوایان کەمترە لە ستۆکیۆمێترک
 
•بڵاوبوونەوەی گڕەکە : لە سووتانەکە، سەرەتا ئۆکسجین بڵاودەبێتەوە بە ناو گڕەکە لە جیاتی ئەوەی کە ھەوایەکە لەگەڵ سووتەمەنیەکە تێکەڵ بێ پێش کرداری سووتان کە ئەنجامەکەی لەوانەیە گڕێک دروست بێ پێش تێکەڵ بوونەکە
 
•سووتەمەنی لەگەڵ بەرزترین توانای سووتان : کاتێک کە بزوێنەرەکانی دیزڵ بەتەنھا پشت بە سووتانێک دەبەستن کە بە ھۆێ پەستاوتنەوە دروست دەبن ، وە سووتەمەنیش لەگەڵ بەرزترین توانای سووتان (ڕێژەی سیتان) نموونەیە بۆ کرداری بزوێنەرێکی لە بار ، سووتەمەنی لەگەڵ بە بەرگری تەقەتەقێکی باش (ڕێژەی ئۆکتان ) بۆ نموونە .بەنزین کە زۆر کوالێتیەکەی کەمترە بۆ بزوێنەرەکانی دێزڵ
 
 
•گۆڕانی*گۆڕانی تێکەڵەکە لەناو ژوری سوتانسووتان:هەواھەوا لەگەل سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە تێکەل دەبێ لە ناو ژووری سوتانسووتان بەڵام لەگەڵ سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە تێکەڵ نابێ لە ناو بۆڕی هاتنەھاتنە ژوورەوە . لە جیاتی خنکاندنی تێکەڵەی هەواوھەواو سوتەمەنیەکەسوتەمەنییەکە ئەو زەبرەی کە دروست دەبێ (لە ئەنجامی خوولانەوەیخولانەوەی کرانک شەفتەکە بە چەندین خێرای جۆراو جۆر ) کە بەتەنھا بارستای سووتەمەنیەکەیسووتەمەنییەکەی دەکەوێتە سەرسەر، ،وەو ھەمیشە لەگەل بەشێکی ھەوایەکە تێکەڵ دەبێ تا بتوانێ.
•تێکەڵەیەکی*تێکەڵەیەکی نا ھاو چەشن لە ھەواو سووتەمەنی : بڵاوبونەوەی ھەواو سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە لە ناو ژووری سووتان ناڕێکە.
•ڕێژەیەکی*ڕێژەیەکی زۆری ھەوا: ھەمیشە بە ھۆیبەھۆی ئەو ھەوایەی کە دێتە ژوورەوە تا بکرێ ئەوا پشت بە تەواوی پشت بە تێکەڵبوونی سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە نا بەستێ بزوێنەرەکانی دیزڵ(<math>\lambda_v \geq \lambda_{min} > 1</math> <math>\lambda_v \geq \lambda_{min} > 1</math>)کە ڕێژەی ھەوایان کەمترە لە ستۆکیۆمێترک.
•بڵاوبوونەوەی*بڵاوبوونەوەی گڕەکە : لە سووتانەکە، سەرەتا ئۆکسجین بڵاودەبێتەوە بە ناو گڕەکە لە جیاتی ئەوەی کە ھەوایەکە لەگەڵ سووتەمەنیەکەسووتەمەنییەکە تێکەڵ بێ پێش کرداری سووتان کە ئەنجامەکەی لەوانەیە گڕێک دروست بێ پێش تێکەڵ بوونەکە.
•سووتەمەنی*سووتەمەنی لەگەڵ بەرزترین توانای سووتان : کاتێک کە بزوێنەرەکانی دیزڵ بەتەنھا پشت بە سووتانێک دەبەستن کە بە ھۆێ پەستاوتنەوە دروست دەبندەبن، ، وەو سووتەمەنیش لەگەڵ بەرزترین توانای سووتان (ڕێژەی سیتان) نموونەیە بۆ کرداری بزوێنەرێکی لە بار ،بار، سووتەمەنی لەگەڵ بە بەرگری تەقەتەقێکی باش (ڕێژەی[[ژمارەی ئۆکتان|ڕێژەی ئۆکتان]]) بۆ نموونە . بەنزین کە زۆر کوالێتیەکەیکوالێتییەکەی کەمترە بۆ بزوێنەرەکانی دێزڵ .
 
[[پۆل:داھێنانە ئاڵمانییەکان]]