Jump to content

جۆرج واشینگتن: جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکان

بەبێ کورتەی دەستکاری
ب (گەڕاندنەوەی دەستکارییەکانی ئیمپای (لێدوان) بۆ دوایین پێداچوونەوەی 130.193.242.150)
No edit summary
تاگەکان: دەستکاریی مۆبایل دەستکاری بە بەرنامەی مۆبایل بەکارھێنانی نووسەی ناستاندارد
}}
 
'''جۆرج واشێنگتن''' (لەدایکبووی [[٢٢ی شوبات]]ی [[١٧٣٢]] - کۆچی دوایی [[١٤ی کانوونی دووەم]]ی [[١٧٩٩]])>.
super leader... George Washington
جۆرج لە خێزانێکی خاوەن موڵک لە ڤێرجینیا لەدایکبوە
سەرکردەی مەزن..
لە تەمەنی ۱٦ ساڵیدا کاری ڕوپێوی دەکرد و لە ۲۲ ساڵی وەک سەرهەنگی دوەم لە ناو لەشکر
جۆرج واشنتۆن له‌ 11-2-1732 له‌پارێزگای وێستمۆرلاند له‌ویلایه‌تی ڤیرجینیا له‌دایكبووه‌. له‌ته‌مه‌نی 11 ساڵیدا باوكی كۆچیدوایی كردووه‌. زۆر حه‌زی له‌گه‌ڕان بۆ ئه‌شكه‌وت كردووه‌. له‌ته‌مه‌نی 26 ساڵیدا هاوسه‌رگیری له‌گه‌ڵ مارسا داندریج كوریتز كردووه‌ كه‌ ئافرەتێکی27 ساڵان بووه‌
لە سەردەمی ئەودا ولایەتەکانی ئەمریکا خەریک بوو ڕقیان بەرامبەر زۆریداریەکانی بەریتانیا پەیدا دەکرد و باجی زۆریان لەسەر بوو
ماوه‌یه‌ك وه‌ك روپێو (مه‌ساح)ی زه‌وی كاریكردووه‌.
لە ساڵی ۱۷۵۹ کاتێ شەڕی سەربەخوی دەستی پێکرد جۆرج لە ناو کێڵگە کوشتوکاڵیەکانی مانت ورنون کاروبارەکانی ڕادەپەراند و ئەندامی ئەنجومەنی یاسادانەرانی ڤێرجینیا بوو
ته‌نها سه‌رۆكه‌ كه‌ به‌كۆی ده‌نگ هه‌ڵبژێردراوه‌. كاتێك بووه‌ به‌سه‌رۆك ته‌مه‌نی 57 ساڵ بووه‌. یه‌كێكه‌ له‌و دوو سه‌رۆكه‌ی كه‌ ئیمزایان له‌سه‌ر ده‌ستوری ئه‌مه‌ریكا كردووه‌، ئه‌وی تریان جه‌یمس مادیسۆنه‌.
 
مارسا واشنتۆنی هاوسه‌ری، ئاماده‌ی ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی نه‌بووه‌ چونكه‌ له‌و كاته‌دا نه‌یتوانیوه‌ بچێته‌ نیۆرك. موچه‌ی ساڵانه‌ی وه‌ك سه‌رۆك 25 هه‌زار دۆلار بووه‌ به‌ڵام ئاماده‌ نه‌بووه‌ وه‌ری بگرێت. یه‌كه‌م سه‌رۆكه‌ كه‌ مافی ڤیتۆی له‌دژی پڕۆژه‌یاسایه‌كی كۆنگرێس به‌كارهێناوه‌. جێگری سه‌رۆك جۆرج واشنتۆن ...جۆن ئاده‌مز بووه‌ (1789-1797).
لەگەڵ بێوەژنێکی دەوڵەمەند بە ناوی مارتا دانریج کوستیس و لە دوای ئەم هاوسەرگیریە ژیانی جورج گۆرا و جۆرج بوو بە یەکەم پیاوی دەوڵەمەنی ڤێرجینیا
واشنتۆن له‌كاتێكدا سه‌رۆك بووه‌، سه‌ردانی هه‌موو ویلایه‌ته‌كانی كردووه‌. یه‌كه‌م سه‌رۆك بووه‌ كه‌ سه‌ر به‌ هیچ حزبێكی سیاسی نه‌بووه‌. یه‌كه‌م سه‌رۆكه‌ كه‌ ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی له‌دوو شاردا كردووه‌: نیویۆرك و فیلادێلفیا.
لە ساڵی ۱۷۷۵ لە دوهەمین کۆنگرەی فیلادفیلیا جۆرج وەک فەرماندەی لەشکری سەربەخۆی ئەمریکا دیاریکرا
وتاری یه‌كه‌م ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی 90 چركه‌ بووه‌و له‌ 183 وشه‌ پێكهاتووه‌. وتاری دووه‌م ده‌ستبه‌كاربوونی ته‌نها 135 وشه‌ بووه‌. ئه‌وه‌ش كورتترین وتاری ده‌ستبه‌كاربوونه‌ كه‌ له‌لایه‌ن سه‌رۆكێكه‌وه‌ پێشكه‌شكرا بێت.
لە سەرەتادا جۆرج فەرماندەی لەشکرێکی بێ ئەزمونی دەکرد و لەکەڵ زلهێزترین وڵاتی جیهان شەڕی دەکرد بەڵام بە پێی کات جورج سەردەکەوت و لە ساڵی ۱۷۸۱ دا لە یورک تاون توانی شەری یەکلاکەرەوە بکات
جۆرج واشنتۆن یه‌كه‌م سه‌رۆكه‌ كه‌ له‌كۆشكی سپیدا نه‌ژیاوه‌. ئه‌وكاته‌ی ئه‌و سه‌رۆك بووه‌ پایته‌ختی ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كان فیلادێلفیاو نیۆرك بووه‌. یارمه‌تی هه‌ڵبژاردنی شوێنێكی تری داوه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ببێته‌ پایته‌ختی نوێ و روپێوی بۆ زه‌وییه‌كه‌ كردووه‌.
لە هەڵبژاردنێکی نهێنی جۆرج بوو بە سەرۆک کۆمار و لەم سەردەمە ژمارەی دانیشتوانی ۱۳ ولایەتە سەربەخۆکە خۆی دە دا لە ٤ ملیۆن
واشنتۆن یه‌كێكه‌ له‌و حه‌وت سه‌رۆكه‌ی له‌ ڤیرجینیا له‌دایكبوون. له‌كاتێكدا واشنتۆن سه‌رۆك بوو، سێ ویلایه‌تی تر خراوه‌ته‌ سه‌ر ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كان ئه‌وانیش ڤێرمۆنت (1791) و كێنته‌كی (1792) و تێنیسی (1796)ن.
لەو سەردەمە شۆڕشی فەڕەنسی لە ئارادا بوو جۆرج بێ لایەنی پیشان دەدا
به‌ یه‌كێك له‌مه‌زنترین كه‌سایه‌تییه‌كانی ئه‌مه‌ریكا داده‌نرێت. سەرکردەیەکی مەند و ئەزموندار بوە..بەدامەزرێنەری ئەمریکای مەدەنی دادانرێت..
جۆرج دوو جار خوی هەڵبژارد و ئەمەشی کرد بە بناغە بۆ سەرۆکەکانی دواتر
یه‌كێك بووه‌ له‌پیاوه‌ ده‌وڵه‌مه‌ندترینه‌كانی ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كان.
 
چه‌ندین شت به‌ناوییه‌وه‌ ناونراون له‌وانه‌: یه‌ك ویلایه‌ت، حه‌وت شاخ، 10 ده‌ریاچه‌، 33 كاونتی (پارێزگا)، نۆ كۆلێژ، 121 شارۆچكه‌و گوند.
بە گشتی سەرۆکێکی باش بوو و وڵاتەکەی خۆش دەویست
وتاری ماڵئاوایی له‌ده‌سه‌ڵات له‌ 1796 له‌ڕۆژنامه‌دا بڵاوكرایه‌وه‌ به‌ڵام به‌شێوه‌ی زاره‌كی پێشكه‌شی نه‌كرد. كاتێك كۆچیدواییكرد، كۆنگرێس رایگه‌یاند: "یه‌كه‌م بووه‌ له‌شه‌ڕدا، یه‌كه‌م بووه‌ له‌ئاشتیدا، یه‌كه‌م بووه‌ له‌دڵی هه‌موو رۆڵه‌یه‌كی وڵاته‌كه‌یدا".
لە ساڵی ۱۷۹۹ بە نەخۆشی هەوکردنی قورگ کۆچی دوایی کرد و گەلی ئەمریکا چەندان مانگ بۆی بە پەرۆش بون
یه‌كه‌م سه‌رۆكه‌ كه‌ وێنه‌ی له‌سه‌ر پولی پۆسته‌ دانراوه‌ كه‌ ئه‌ویش پولی 10 سه‌نتییه‌و له‌ساڵی 1847دا بڵاوكراوه‌ته‌وه‌. هه‌روه‌ك یه‌كه‌م سه‌رۆكه‌ كه‌ وێنه‌كه‌ی له‌سه‌ر دۆلار دانراوه‌. كه‌مێك پاش سه‌عات 10ی شه‌وی 14-12-1799، به‌هۆی نه‌خۆشییه‌كه‌وه‌ كه‌ توشی گه‌رووی بوو، له‌ ڤیرجینیاو له‌ته‌مه‌نی 67 ساڵیدا كۆچیدوایی كردووه‌.
ref name=>[http://www.pbs.org/georgewashington/father/index.html لە دەستگاکانی ڕاگەیاندن]</ref>.
یه‌كه‌م سه‌رۆك بووه‌ كه‌ له‌ 1700كاندا كۆچیدوایی كردووه‌. ماوه‌ی سه‌رۆكایه‌تی: 1-7-1789 تا 4-3-1797 (6ساڵ و 4 مانگ و 6 رۆژ). هۆكاری جێهێشتنی سه‌رۆكایه‌تی: خۆی كاندید نه‌كرده‌وه‌.
داواشیان لێ کردوە خۆی بکات بەپاشا..ڕەتیکردوەتەوە..
===سەرچاوە===
کتێبی :سەرۆکەکانی ئەمریکا
 
== پەراوێزەکان ==
٢٠

دەستکاری