بۆ ناوەڕۆک بازبدە

باخچەی دار

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
ڕەنگەکانی پاییز لە باخچەی داری وێستۆنبێرت، گلۆستێرشێر، ئینگلتەرا

باخچەی دار (کۆ: باخچەکانی دار) کۆمەڵەیەکی ڕووەکییە کە تەنھا لە دار و دەوەنی جۆرە جیاوازەکان پێکدێت. مۆزەخانەیەکی زیندووی دار و ڕوەکە دارینەکانە، کە لەلایەن ڕێکخراوێکەوە دەڕوێنرێت و چاودێری دەکرێت کە پابەندە بە سەرپەرشتیکردنیان. لە بنەڕەتدا زیاتر وەک بەشێک لە باخچەیەکی گەورەتر یان پارکێک بۆ نموونەی جۆرە نانۆخۆیییەکان دروست دەکران، زۆرێک لە باخچە دارەکانی مۆدێرن لەناو باخچە ڕوەکییەکاندا وەک کۆمەڵەی زیندووی ڕوەکە دارینەکانن و لانی کەم بەشێکیان بۆ لێکۆڵینەوەی زانستی مەبەستکراون.

لە زمانی لاتینیدا، ئاربۆریتۆم شوێنێکە کە بە دار چێنراوە، نەک مەرج بێت بەم واتە دیاریکراوە بێت، و "arboretum" وەک وشەیەکی ئینگلیزی بۆ یەکەمجار تۆمارکراوە کە لەلایەن جۆن کڵاودیۆس لۆودۆن لە ساڵی ١٨٣٣ لە گۆڤاری باخەوان (The Gardener's Magazine) بەکارھێنراوە، بەڵام چەمکەکە پێش ئەو کاتەش لە مێژ بوو جێگیر بووبوو.


باخچەیەکی دار کە تایبەت بێت بە ڕواندنی درەختە قۆچەکییەکان بە پاینیتۆم ناسراوە. باخچە دارە پسپۆڕییەکانی تر بریتین لە سالیسێتا (بی)، پۆپوولێتا (سپیندار)، و کوێرسێتا (بەڕوو). کۆمەڵە پەیوەندیدارەکان بریتین لە فروتیکێتۆم، کە لە وشەی لاتینی frutexەوە ھاتووە بە واتای دەوەن، کە زۆربەی جار وەک دەوەنستانێکە، و ڤیتیکێتۆم (لە وشەی لاتینی vitisەوە بە واتای مێو، کە بەتایبەتی ئاماژەیە بۆ دارمێو). ماڵی خورما سەوزەخانەیەکی گەورەیە بۆ دارخورما و دارە ناسکەکانی تر.[١]


سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. بەشداربووانی ویکیپیدیا، «Arboretum»، ویکیپیدیای ئینگلیزی. سەردان لە ١٩ی ئازاری ٢٠٢٦.