ئەبوولعەباس مەھدەوی

ئەبوولعەباس مەھدەوی
أبو العباس أحمد بن عمار المھدوی
لەدایکبوون	مەھدیە، تونس
مەرگ	نزیکەی ٤٤٠ی کۆچی (١٠٤٨ی زایینی)
نەتەوە	عەرەب
ناوەکانی تر	ئیمام، عەلامە، نەحوی، موفەسیر
پیشە	زانای نەحو، قورئانخوێن، موفەسیر
ناسراوە بە	زانایەکی گشتگیر لە زانستەکانی قورئان و زمانەوانی
کارە ناودارەکان	التفصیل الجامع لعلوم التنزیل، شرح کتاب سیبویە
ئایین	ئیسلام (ئەھلی سوننە)

ئەبوولعەباس ئەحمەد کوڕی عەممار مەھدەوی (بە عەرەبی: أبو العباس أحمد بن عمار المھدوی؛ کۆچکردوو نزیکەی ساڵی ٤٤٠ی کۆچی/١٠٤٨ی زایینی) یەکێکە لە زانا گەورەکانی قورئانخوێنی، نەحو (ڕێزمانی عەرەبی)، و تەفسیر. ئەو بە یەکێک لە پێشەنگەکانی زانست لە سەردەمی خۆیدا لە ئەندەلوس و مەغریبی عەرەبی دادەنرێت.

ژیان و پایەی زانستی

ئەبوولعەباس لە شاری مەھدیە لە تونسی ئێستا لەدایک بووە، و ھەر بەو ھۆیەوە نازناوی مەھدەوی وەرگرتووە. ئەو بە زانستە گشتگیرەکەی ناسراو بوو و لە چەندین بواری جیاوازدا، وەک زمانەوانی، قیڕائات، و تەفسیر، شارەزایی تەواوی ھەبوو. زانایانی دوای خۆی بە شێوەیەکی بەرفراوان ستایشی زانست و لێھاتوویی ئەویان کردووە.

جەمالەددین قفتی دەربارەی دەڵێت: «یەکێک بوو لە ئەھلی زانست بە زمان و نەحو و عەرەبی و قیڕائات و تەفسیر».

ئیبن بەشکوال ستایشی دەکات و دەڵێت: «یەکێک بوو لە خاوەن تێگەیشتن و مەعریفەت بە قیڕائات و نەحو».

ئیمامی زەھەبی بە «ئیمام، عەلامە، قورئانخوێن، و زانای نەحو» وەسفی دەکات.

بەرھەمەکان

مەھدەوی خاوەنی چەندین بەرھەمی گرنگ و بەنرخە لە بوارە جیاجیاکاندا، کە گرنگترینیان ئەمانەن:

• التفصيل الجامع لعلوم التنزيل: یەکێکە لە تەفسیرە گەورە و بەناوبانگەکانی کە گرنگییەکی زۆری بە لایەنە زمانەوانی و ڕێزمانییەکانی قورئان داوە.
• شرح كتاب سيبويه: شرۆڤەیەکە لەسەر کتێبە بەناوبانگەکەی سیبەوەی لە زانستی نەحودا.
• تحصيل عين الذهب من معدن جوهر الأدب في علم مجازات العرب: کتێبێکە دەربارەی زانستی مەجاز و ڕەوانبێژی لە زمانی عەرەبیدا.
• كتاب في القراءات الشاذة: کتێبێکە تایبەتە بە باسکردنی قیڕائاتە نائاساییەکانی قورئان.

کۆچی دوایی

ئەبوولعەباس مەھدەوی لە دەوروبەری ساڵی ٤٤٠ی کۆچی (١٠٤٨ی زایینی) کۆچی دوایی کردووە.

سەرچاوەکان

لەسەر بنەمای وتاری ویکیپیدیای عەرەبی و سەرچاوە ئاماژەپێکراوەکانییەوە وەرگیراوە، بە داڕشتنێکی جیاواز و فراوانتر نەک وەرگێڕانی وشەبەوشە.