ئاڵای مۆلدۆڤا

ئاڵای مۆلدۆڤا
بەکارھێنان	War flag
ڕێژە	2:3
بەکارھاتوو	28 March 1991 (?)
دیزایین	قوماشێکی شین، کە خاچێکی سووری لە ناو خاچێکی زەردی گەورەتردا لەسەرە. لە پێشەوەی قوماشەکەدا، لە ناوەڕاستدا، نیشانی سوپای نیشتمانی هەیە. لای پشتەوەی ئاڵاکە هەمان نەخشی ڕەنگی هەیە و لە ناوەڕاستیدا دروشمی سوپای بە پیتی زێڕین (en) لەسەر نووسراوە: بە Romanian: "Pentru Onoare! Pentru Patrie! Pentru Tricolor!" (بۆ شەرەف! بۆ نیشتمان! بۆ سێڕەنگەکە!)

ئاڵای مۆلدۆڤا
بەکارھێنان	National flag and ensign
ڕێژە	1:2
بەکارھاتوو	٦ی تشرینی دووەمی ١٩٩٠ (دیزاینی ڕەسەن); ٢٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠ (ڕەنگە ستانداردییەکان)
دیزایین	ئاڵایەکی سێڕەنگی ستوونی لە ڕەنگەکانی شین، زەرد و سوور؛ کە نیشانی نیشتمانی لە ناوەڕاستی هێڵە زەردەکەیدا کێشراوە.
دیزایین لەلایەن	گیۆرگی ڤرابی (en)

ئاڵای نیشتمانیی کۆماری مۆڵدۆڤا (en) (بە زمانی ڕۆمانی: drapelul național al Republicii Moldova) بریتییە لە ئاڵایەکی ستوونیی سێڕەنگ (en) لە ڕەنگەکانی شین، زەرد، و سوور، کە نیشانی نیشتمانیی مۆڵدۆڤا (en)ی (هەڵۆیەک کە قەڵغانێکی هەڵگرتووە کە وێنەی ئاورۆکسێکی (en) لەسەر کێشراوە) لە ناوەڕاستەکەیدا جێگیر کراوە. لای پشتەوەی ئاڵاکە پێچەوانەی ئاوێنەییی لای پێشەوەیەتی. ڕێژەی ڕەهەندەکانی ئاڵاکە ١:٢یە. تا پەسەندکردنی ڕێسای تر، ئاڵای دەوڵەتیی مۆڵدۆڤا وەک ئاڵای نیشتمانی و ئاڵای دەریایییش خزمەت دەکات؛ واتە ئاڵای شارستانی، دەوڵەت، شەڕ و ئاڵای دەریایی.^[١]^[٢]

ئاڵای سێڕەنگی شین-زەرد-سووری مۆڵدۆڤا لەسەر بنەمای ئاڵای ڕۆمانیا داڕێژراوە، کە ڕەنگدانەوەی هاوبەشیی نیشتمانی و کولتووریی نێوان هەردوو وڵاتەکەیە. لەسەر ئاڵای مۆڵدۆڤادا، هێڵە زەردەکە بە نیشانی نیشتمانی ڕازێندراوەتەوە. هاوشێوەی نیشانی نیشتمانیی ڕۆمانیا (en)، نیشانی مۆڵدۆڤا کە لە ساڵی ١٩٩٠دا پەسەند کرا، خاوەنی هەڵۆیەکی زێڕینی تۆخە کە خاچێکی ئۆرسۆدۆکسی مەسیحی (en) بە دەنووکگرتووە. لە جیاتی شمشێر، هەڵۆکە لکە زەیتوونێکی بەدەستەوەیە، کە هێمای ئاشتییە. قەڵغانە شین و سوورەکەی سەر سنگی هەڵۆکە هێمای نەریتیی مۆڵدۆڤای لەسەرە: سەری ئاورۆکسێک (en)، کە لە لای ڕاستییەوە گوڵێکی دەورەدراوە و لە لای چەپەوە مانگێکی لوتکە و ئەستێرەیەکیش لە نێوان قۆچەکانیدا هەیە، کە هەموویان بە زێڕ کێشراون.

ڕەنگەکان

1:2 لای پێشەوە
1:2 لای پشتەوە
ڕێنمایی دروستکردن

تاوەکوو ساڵی ٢٠١٠، تۆنە ڕەنگییەکانی ئاڵای مۆڵدۆڤا بە ڕوونی ناونەنرابوون. ڕێسا کۆنەکانی پەیوەندیدار بە ئاڵاکەوە تەنها دەریانبڕیبوو کە ڕەنگەکانی ئاڵاکە دەبێت لەگەڵ ئەوانەی لە پاشکۆدا پیشان دراون بگونجێن. نیشانەناس و لێکۆڵەری ئاڵای مۆڵدۆڤی سیلڤیو ئاندریێس-تاباک لە چاوپێکەوتنێکدا ڕایگەیاندووە^[٣] کە لە ساڵی ١٩٩٠دا، کاتێک ئاڵاکە دروست دەکرا، «ئەوە ڕەچاو کرا کە زۆرێک لە وڵاتان ئاڵای سێڕەنگی هاوشێوەیان هەیە. لە ئەنجامدا بڕیاردرا دەستبەرداری شینی ئۆڵترامارین ببین، کە لەسەر ئاڵای ڕۆمانیا هەیە، بە سوودی شینی زومڕوتی (emerald-blue)، کە لە نیگارە دیوارییەکانی کەنیسەی مێژوویی ڤۆرۆنێتس (en)دا بەکاردێت...» .

پەڕتووکی فەڕەنسیی Album des pavillons nationaux et des marques distinctives (en) (ساڵی ٢٠٠٠) لە لایەن ئارماند دوو پایرات و دانیال ڕوداوتەوە ئەم تۆنانەی پانتۆن (en)ی پێشنیار کردبوو، لەوانەش بۆ نیشانی نیشتمانی: شین ٥٤٩، زەرد ١٤٣، سوور ١٨٦، سەوز ٣٤٠ و قاوەیی ٤٦٤.^[٤]

بەڵام یاسایەکی نوێ لە ساڵی ٢٠١٠دا ڕەنگەکانی ئاڵاکەی وەک «شینی بەرلین»، «زەردی کرۆم» و «سووری ڤێرمیلۆن» پێناسە کرد. هاوتا وردەکانیان، بەپێی پاشکۆی ژمارە دوو، بەم شێوەیەی خوارەوەن:

مۆدێلی ڕەنگ	شین	زەرد	سوور	قاوەیی	سەوز
پانتۆن (en)	293c	109c	186c	4645c	3415c
CMYK (en)	97.81.0.0	1.15.100.0	13.100.90.4	0.28.48.30	100.26.86.14
RGB (en)	0-70-174	255-210-0	204-9-47	176-126-91	0-122-80
HTML (en)	#0046AE	#FFD200	#CC092F	#B07E5B	#007A50

ئاڵا فەرمییەکانی دەوڵەت

بەنەرە فەرمییەکانی دەوڵەت

لە ساڵی ٢٠١٠دا، چوار بەنەری فەرمیی نوێی دەوڵەت، کە لە ئاڵای دەوڵەتەوە وەرگیرابوون، دامەزران. بەنەری تایبەت بە وەزیری بەرگری (en) هێشتا بە تەواوی پێناسە نەکراوە، بۆیە بە شێوەیەکی کاتی ئاڵای دەوڵەت بەکاردێت. سێ بەنەرەکەی تر, هی سەرۆک کۆمار (en)، سەرۆکی پەرلەمان (en) و سەرۆک وەزیران (en)، بەم شێوەیەی خوارەوە وەسف کراون:

ئاڵایەکی چوارگۆشە کە نیشانی نیشتمانیی مۆڵدۆڤای لە ناوەڕاستدایە، و تێیدا هەڵۆکەی بە ڕەنگی زێڕین کێشراوە (لە جیاتی زێڕینی تۆخ یان قاوەیی). ئاڵاکە خاوەن چوارچێوەیەکە لە چوارگۆشەکان، کە هەریەکێکیان بە قەبارەی یەک لەسەر نۆی پانیی ئاڵاکەیە و پەیڕەوی لە نەخشی شین-زەرد-سوور-زەرد دەکات. پاشبنەمای ئاڵاکە مۆرە بۆ سەرۆک کۆمار، سوورە بۆ سەرۆکی پەرلەمان و شینە بۆ سەرۆک وەزیران.

ئاڵا ڕەسەنەکان لە نووسینگەکانی خۆیاندا دەپارێزرێن. کۆپییەکانیان لەسەر شوێنی نیشتەجێبوونی فەرمییان شەکاوە دەبن کاتێک ئەو بەرپرسانەی مافی بەکارهێنانیان هەیە لە ناوەوە بن؛ هەروەها لەسەر ئۆتۆمبێلەکانیشیان هەڵدەکرێن.

دیزاینی بەنەری وەزیری بەرگری و ڕێساکانی بەکارهێنانی هەروەها بەپێی فەرمانی ژمارە ١١٩٤ لە ١٧ی حوزەیرانی ٢٠١٤دا جێگیر کراوە.^[٥]

1:1 بەنەری سەرۆک کۆمار
1:1 بەنەری سەرۆکی پەرلەمان
1:1 بەنەری سەرۆک وەزیران

ئاڵا حکومییەکانی تر

چەندین ڕێکخراوی حکومی خاوەنی ئاڵای تایبەت بە خۆیانن کە بە بڕیارەکانی پەرلەمان یان حکوومەت دامەزراون:

بەڕێوبەرایەتیی بەرگریی شارستانی و بارودۆخە نائاسایییەکانی مۆڵدۆڤا^[٦]
گومرگی مۆڵدۆڤا^[٧]
پاسەوانی سنووری مۆڵدۆڤا^[٨]
دەزگای زانیاری و ئاسایشی مۆڵدۆڤا (en)^[٩]
پشکنەری باڵای دەوڵەت بۆ چاودێریی تەکنیکیی کەرەستە پیشەسازییە مەترسیدارەکان^[١٠]

2:3 بەڕێوبەرایەتیی بەرگریی شارستانی و بارودۆخە نائاسایییەکان
2:3 ئاڵای گومرگ
1:2 ئاڵای دەریاییی گومرگ
2:3? پاسەوانی سنوور
2:3 دەزگای زانیاری و ئاسایش
1:2 پشکنەری باڵای دەوڵەت بۆ چاودێریی تەکنیکیی کەرەستە پیشەسازییە مەترسیدارەکان

ئاڵا سەربازییەکان

ئاڵای سوپای نیشتمانیی کۆماری مۆڵدۆڤا گوزارشت لە نیشانەیەکی تایبەتیی نیشانەناسیی ئاڵای (en) سەربازی دەکات. ئەمە هێمای شکۆی سەربازی، دابونەریت و بەردەوامی، شەرەف و دڵسۆزیی سەربازان و ئەفسەرانە بۆ نیشتمانەکەیان.^[١١]

قوماشی ئاڵاکە هەمان نەخشی ڕەنگی ئاڵای دەوڵەتیی کۆماری مۆڵدۆڤای هەیە. شێوازی دابەشکردنی ئاڵاکە یادی ئاڵا سەربازییەکانی کۆنی مۆڵداڤیا (en) لە نێوان ساڵانی ١٨٣٤ تا ١٨٦٣ بەبیر دەهێنێتەوە. خاچە سوورە ناوەندییەکە هێمای سانت جۆرجە، کە پارێزەر و پاسەوانی سوپای کۆنی مۆڵداڤیا بووە. دروشمەکە (en)ی «Pentru Onoare! Pentru Patrie! Pentru Tricolor!» گوزارشتە لە بیروباوەڕی سەربازانی مۆڵدۆڤا.

ئاڵا فەرمییەکانی یەکەکانی سوپای مۆڵدۆڤا لە ئاڵای دەوڵەت بە قەبارەی ٨٢٥×١٦٥٠ ملم پێکدێن، کە خاوەنی ڕیشووی زێڕینە، کە لە لای پێشەوەیدا، لە سەرووی نیشانی نیشتمانییەوە دروشمی جەنگیی یەکەکە نووسراوە، و ناوی یەکەکەش لە لای پشتەوەیدا، لە خوار نیشانەکەوە هەیە. ئاڵاکە لەسەر دارێکی دارینی ٢٥٠٠ ملمیی جێگیر کراوە کە ستوونێکی ستاندارد لە سەرەوەیدایە.^[١٢] ڕێساکانی پێشوو، کە لە ساڵی ٢٠١٠دا بە ڕوونی هەڵنەوەشێنرابوونەوە، نووسینەکانی سەر ئاڵاکەیان بەم شێوەیە وەسف دەکرد: لە لای پێشەوە، لە سەرووی نیشانەکەوە، «PENTRU PATRIA NOASTRĂ» (بۆ نیشتمانەکەمان)، و لە خوارەوە «REPUBLICA MOLDOVA» (کۆماری مۆڵدۆڤا)؛ لە لای پشتەوە، لە سەرووی نیشانەکەوە، ناوی یەکەکە دەنووسرا.^[١٣]

ئاڵا فەرمییە سەربازییەکان، هەروەها ڕێساکانی تریان، بە فەرمانی سەرۆکی مۆڵدۆڤا دەردەچن.

ئاڵا سەربازییەکانی یەکەکانی سەر بە وەزارەتی کاروباری ناوخۆ (en) هاوشێوەی ئاڵای دەوڵەت دروست دەکرێنەوە، لەگەڵ ڕیشووی زێڕین، کە دروشمی «PENTRU PATRIE» (بۆ نیشتمان) لە لای پێشەوەی، لە سەرووی نیشانەکەوە نووسراوە، و دەقی «MINISTERUL AFACERILOR INTERNE AL REPUBLICII MOLDOVA» (وەزارەتی کاروباری ناوخۆی کۆماری مۆڵدۆڤا) لە لای پشتەوەی، لە خوار لێواری سەرەوە هەیە. هەروەها لە لای پشتەوە، لە سەرووی نیشانەکەوە، ناوی یەکەکە بە داوی زێڕین دەچنرێت.^[١٤]

ڕۆژی ئاڵا

لە نیسانی ٢٠١٠ەوە، ڕۆژی ئاڵا (en)ی مۆڵدۆڤا هەموو ساڵێک لە ٢٧ی نیساندا یاد دەکرێتەوە.^[١٥] لەم ڕۆژەدا لە ساڵی ١٩٩٠دا، ئاڵای سێڕەنگ بە فەرمی لەلایەن ئەنجومەنی باڵای کۆماری سۆشیالیستیی سۆڤیەتی مۆڵداڤیا (en)ەوە وەک ئاڵای دەوڵەتیی وڵاتەکە پەسەند کرا.

مێژوو

ئاڵای مۆڵداڤیا (سەدەی ١٤یەم-١٥یەم)
ئاڵای مۆڵداڤیا (١٨٣١-١٨٦٢)
ئاڵای دەوڵەت کۆماری دیموکراتیی مۆڵداڤیا
ئاڵای کۆنگرەی مۆڵداڤیا (سفاتول تاریی)، ١٩١٧-١٩١٨
ئاڵای کۆماری دیموکراتیی مۆڵداڤیا، ١٩١٧-١٩١٨
ئاڵای کۆماری سۆشیالیستیی سۆڤیەتی ئۆتۆنۆمی مۆڵداڤیا، ١٩٣٨
ئاڵای کۆماری سۆشیالیستیی سۆڤیەتی مۆڵداڤیا، ١٩٥٢-١٩٩٠ (دووبارە پەسەندکرایەوە وەک ئاڵای دەوڵەتیی ترانسنێستریا)
ئاڵای کۆماری سۆشیالیستیی سۆڤیەتی مۆڵداڤیا (پڕۆتۆتایپی سەرەتایی)، ١٩٩٠
ئاڵای کۆماری سۆشیالیستیی سۆڤیەتی مۆڵداڤیا، نیسانی ١٩٩٠ - تشرینی دووەمی ١٩٩٠ (بێ نیشانە)
1:2 لای پێشەوەی ئاڵای مۆڵدۆڤا لە نێوان ساڵانی ١٩٩٠ تا ٢٠١٠
1:2 لای پشتەوەی ئاڵای مۆڵدۆڤا لە نێوان ساڵانی ١٩٩٠ تا ٢٠١٠
لای پێشەوەی ئاڵای مۆڵدۆڤا لە ساڵی ٢٠١٠ەوە تاوەکوو ئەمڕۆ
لای پشتەوەی ئاڵای مۆڵدۆڤا لە ساڵی ٢٠١٠ەوە تاوەکوو ئەمڕۆ
ئاڵای پێشنیارکراو لەلایەن مێژوونووس ڤلادیسلاڤ گرۆسول بۆ یەکگرتنەوەی وڵاتەکە (en) (١٩٩٧) داڕێژە:IFIS
ئاڵای پێشنیارکراو لەلایەن پارتی کۆمۆنیستەکانی مۆڵدۆڤاوە (en)، هاوشێوەی ئاڵا و نیشانی دوکایەتیی بوکۆڤینا (en) (٢٠١٠) داڕێژە:IFIS
ئاڵای پێشنیارکراوی نوێ بۆ مۆڵدۆڤا لەلایەن سەرۆکی پێشوو ئیگۆر دۆدۆن (en)ەوە (٢٠١٨) داڕێژە:IFIS

ئاڵای ئێستای مۆڵدۆڤا لە ساڵی ١٩٩٠دا دروست کرا و لەسەر بنەمای ڕەنگە نیشتمانییەکانی ڕۆمانییەکان کە ئاڵای سێڕەنگی شین-زەرد-سوورە داڕێژرا. لای پشتەوەی ئاڵاکە لە ڕووی ڕێژەی ڕەهەندەکانەوە لەگەڵ ئاڵای ڕۆمانیادا جیاواز بوو، و خاوەنی ڕەنگێکی شینی کاڵتر بوو.

ئاڵای مۆڵدۆڤا یەکێک بوو لەو کەمترین ئاڵا نیشتمانییانەی کە لای پێشەوە و پشتەوەیان لە یەکتر جیاواز بوو (en) — یەکێکی تریان ئاڵای پاراگوایە. هەرچەندە بە فەرمی ڕاگەیاندرابوو کە لای پشتەوەی ئاڵاکە هیچ نیشانەیەکی نیشتمانیی تێدا نییە، بەڵام ئاڵاکانی مۆڵدۆڤا کە نیشانی نیشتمانییان لەسەر هەردوو لا کێشرا بوو بەکار دەهێنران.^[١٦]

لە ٢٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠دا، یاسایەکی نوێ سەبارەت بە ئاڵای دەوڵەتیی مۆڵدۆڤا چووە بواری جێبەجێکردنەوە. یەکێک لە گرنگترین بڕگەکانی یاساکە لای پشتەوەی ئاڵاکەی وەک وێنەیەکی ئاوێنەییی لای پێشەوەی پێناسە کرد.

ئاڵاکانی کۆماری دیموکراتیی مۆڵداڤیا و هەندێک لە ئاڵا پێشنیارکراوەکانی تری کۆماری مۆڵدۆڤا سەری ئاورۆکسێکیان لەسەرە، کە لە ئاڵا و نیشانی مۆڵداڤیاوە وەرگیراوە.