ئاڵای قوبرس

ئاڵای قوبرس
بەکارھێنان	ئاڵای و نیشانەی نەتەوەی
ڕێژە	2:3
بەکارھاتوو	١٦ی ئابی ١٩٦٠؛ ٦٥ ساڵ لەمەوبەر (دیزاینی ڕەسەن); ٢٤ی نیسانی ٢٠٠٦؛ ٢٠ ساڵ لەمەوبەر (وەشانی ئێستا)
دیزایین	نەخشەی دوورگەی قوبرس بە ڕەنگی مسین لە سەرووی دوو چڵەزەیتوونی سەوزی زەیتوونی لەسەر پاشخانێکی سپی
دیزایین لەلایەن	عیسمەت گیونەی

ئاڵای قوبرس (بە Greek: Σημαία της Κύπρου, romanized: Simaía tis Kýprou؛ بە تورکی: Kıbrıs bayrağı) لە ١٦ی ئابی ١٩٦٠ بەکارھێنرا، بەپێی ڕێککەوتننامەکانی زوریخ و لەندەن، کە تێیدا دەستوورێک داڕێژرا و قوبرس وەک دەوڵەتێکی سەربەخۆ ڕاگەیەندرا. ئاڵاکە لەلایەن ھونەرمەندی قوبرسی تورک عیسمەت گیونەی دیزاین کراوە.^[١] لە دیزاینی ئاڵاکەدا بە مەبەست ھێمای ئاشتیانە و بێلایەن بەکارھاتووە لە ھەوڵێکدا بۆ نیشاندانی تەبایی لە نێوان پێکھاتەی قوبرسی یۆنانی و تورک، کە ئامانجێکە تا ئێستا نەھاتووەتە دی.^{[ژێدەر پێویستە]} لە ساڵی ١٩٦٣، پێکھاتەی قوبرسیی یۆنانی و قوبرسیی تورک بەھۆی توندوتیژیی نێوان پێکھاتەکانی قوبرس لە یەکتر جیا بوونەوە.

ئاڵای نیشتمانی شێوەی تەواوی دوورگەکەی تێدایە، لەگەڵ دوو چڵە زەیتوون لە خوارەوە (وەک ھێمایەکی ئاشتی لە نێوان ھەردوو پێکھاتەی دوورگەکە) لەسەر ڕەنگی سپی (کە ھێمایەکی تری ئاشتییە).^[٢] چڵە زەیتوونەکان ئاماژەن بۆ ئاشتی لە نێوان قوبرسییە یۆنانی و تورکەکان. نەخشەی سەر ئاڵاکە ڕەنگێکی پرتەقاڵی-مسینە، کە ھێمایە بۆ یەدەگی گەورەی کانزای مس لە دوورگەکەدا، کە پێدەچێت ناوەکەی لەوەوە وەرگرتبێت.

دروستکردن

ھونەرمەند عیسمەت گیونەی لە ساڵی ١٩٦٠ ئاڵای مۆدێرنی قوبرسی دیزاین کرد.

پێش ئاڵای کۆماری قوبرس، ئاڵای قوبرسی بەریتانی بەکاردەھات. لەگەڵ سەربەخۆبوونیدا، قوبرس ئاڵایەکی نوێی ھەڵبژارد. بەپێی ماددەی ٤ی دەستوور، دەبێت ئاڵاکە بە ھاوبەشی لەلایەن سەرۆک و جێگری سەرۆکەوە ھەڵبژێردرێت و دەبێت "دیزاین و ڕەنگێکی بێلایەنی ھەبێت،" واتە نابێت نە ڕەنگی شین و نە سووری تێدابێت (ڕەنگەکانی ئاڵای یۆنان و ئاڵای تورکیا)، و نابێت نە وێنەی خاچ نە مانگ و ئەستێرە لەخۆبگرێت.دەستووری قوبرس، ماددەی ٤

پێشنیازی ڕەسەن، کە لەلایەن کارگێڕیی کۆلۆنیالی پێشووی بەریتانیاوە کرا، پیتێکی K ی قاوەییی ژەنگاویی لەسەر پاشخانێکی سپی لەخۆگرتبوو. ئەمە لەلایەن سەرۆک مەکاریۆسی سێیەم و جێگری سەرۆک فازڵ کووچوک ڕەتکرایەوە، کە ئاڵایەکی پێشنیازکراوی عیسمەت گیونەییان پێ باشتر بوو، کە ھونەرمەندێکی قوبرسی تورک بوو.

لە دیزاینی ئابی ١٩٦٠دا، ڕەنگی نەخشەکە مسییە (Pantone 144-C). ھەردوو تاجەکە و دوو گەڵای دار زەیتوونەکە سەوزی زەیتوونین (Pantone 336-C). پاشخانەکەی سپییە بە ڕێژەی ٣:٥. لە نیسانی ٢٠٠٦دا دیزاینەکە نوێکرایەوە، شێوەی چڵە زەیتوونەکان کەمێک گۆڕانکارییان تێدا کرا، ڕەنگەکەی گۆڕا بۆ Pantone 574، ڕەنگە مسییەکەی نەخشەکە گۆڕا بۆ Pantone 1385 و ڕێژەکەش گۆڕا بۆ ٣:٢.^[٣]^[٤]

ئەو ئاڵایانەی لە قوبرس بەرھەم دەھێنرێن زۆرجار جیاوازن لە تایبەتمەندییە ڕەسەنەکان، ھەم سەبارەت بە قەبارەی نەخشەکە و ھەم لەو ڕەنگانەی بەکاردەھێنرێن. حکوومەت لە تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥دا ڕایگەیاند، کە ھەنگاو دەنێت بۆ "دەستپێکردنەوە لە سفر" و دڵنیابوون لەوەی کە تەنیا ئەو ئاڵایانە بەرھەم دەھێنرێن کە لەگەڵ تایبەتمەندییە فەرمییەکاندا یەکدەگرنەوە.^[٥]

بەپێی دەستووری قوبرس، ئاڵای قوبرس دەکرێت لەلایەن دامەزراوەکانی دەوڵەت، کۆمپانیا گشتییەکان، و ھاووڵاتیانی وڵاتەکەوە ھەڵبکرێت.

بەکارھێنانی ئاڵای یۆنان و تورکیا

ئاڵای یۆنان (چەپ)، ئاڵای تورکیا (ڕاست)

بەپێی دەستوور، دەسەڵاتەکانی پێکھاتەکان و دامەزراوەکانیان مافی ئەوەیان ھەیە کە ئاڵای یۆنان یان ئاڵای تورکیا لە پاڵ ئاڵای قوبرسدا لە کاتی پشووەکاندا ھەڵبکەن. ھەر ھاووڵاتییەک دەتوانێت بەبێ ھیچ کۆت و بەندێک، ئاڵای یۆنان یان تورکیا، یان ھەردووکیان، لە تەنیشت ئاڵای قوبرس ھەڵبکات.^[٦] بڕگە و حوکمەکانی تریش ڕێگە بە شارەوانییەکان، دامەزراوە پەروەردەیییەکان و پاسەوانی نیشتمانی دەدەن کە ھەمان کار بکەن. لە کاتی دابەشبوونی دیفاکتۆی دوورگەکەوە، بەدوای لەشکرکێشیی ساڵی ١٩٧٤، ئاڵای یۆنان تەنیا ئاڵایە لەو دووانە کە لە ناوچەی ژێر دەسەڵاتی کۆماری قوبرس ھەڵدەکرێت، بەھۆی بوونی زۆرینەی قوبرسییە یۆنانییەکان لەو بەشەی دوورگەکەدا. بە ھەمان شێوە، ئاڵای تورکیا تەنیا لەو ناوچەیە دەبینرێت کە لەژێر کۆنتڕۆڵی کۆماری تورکیی باکووری قوبرسدایە (کە تەنیا لەلایەن تورکیاوە دانپێدانراوە).

ڕەنگەکان

سیستەمی ڕەنگەکان
RGB	213-120-0	78-91-49	255-255-255
CMYK	0-44-100-16	14-0-46-64	0-0-0-0
ڕەنگەکانی وێب	D57800	4E5B31	FFFFFF

ئاڵای نیشتمانیی پێشنیازکراو

بەپێی مەرجەکانی پلانی ئەنان بۆ قوبرس، کە پێشنیازێکی نەتەوە یەکگرتووەکانە بۆ یەکلاکردنەوەی کێشەی قوبرس، ئاڵایەکی نوێی نیشتمانی لەلایەن کۆمارێکی کۆنفیدراڵی داڕێژراوەی قوبرسەوە ھەڵدەبژێردرا. پێشبڕکێیەک ڕاگەیەندرا و نەتەوە یەکگرتووەکان زیاتر لە ١٠٠٠ پێشنیازی تاوەکو ١٧ی شوباتی ٢٠٠٣ کۆکردەوە. ھەندێک لە پێشنیازەکان دەکرێت لە پەڕەی ئینتەرنێتی "قوبرس بەدوای ئاڵایەکی نوێدا دەگەڕێت" لەلایەن بی بی سیەوە بدۆزرێنەوە. پێدەچێت ھەر چارەسەرێکی داھاتووی قوبرس، ھەڵبژاردنی ئاڵایەکی نوێش لەخۆبگرێت.

لە گشتپرسییەکدا، پلانەکە لەلایەن قوبرسییە تورکەکانەوە قبوڵکرا، بەڵام لەلایەن قوبرسییە یۆنانییەکانەوە ڕەتکرایەوە، بۆیە پلانەکە جێبەجێ نەکرا.

پێشانگا

ئاڵای شانشینی قوبرس (سەدەی ١٥ەم)
یەکەمین ئاڵای قوبرس لەژێر دەسەڵاتی کۆلۆنیالیستی بەریتانیا (١٨٨١-١٩٢٢)
دوایین ئاڵای قوبرس لەژێر دەسەڵاتی کۆلۆنیالیستی بەریتانیا (١٩٢٢-١٩٦٠)
ئەو وەشانەی ئاڵاکە کە لە ساڵی ١٩٦٠ بەکاردەھات.
ئەو وەشانەی ئاڵاکە کە لە ١٦ی ئابی ١٩٦٠ تاوەکو ٢٤ی نیسانی ٢٠٠٦ بەکاردەھات.
ئەو وەشانەی ئاڵاکە کە لە ٢٤ی نیسانی ٢٠٠٦ەوە بەکاردێت.
ئاڵای سەرۆکایەتیی قوبرس

سەرچاوەکان

↑ Evripidou، Stefanos (٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٠٩). «Cyprus flag designer dies». Cyprus Mail. لە ڕەسەنەکە لە ٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٩ ئەرشیڤ کراوە. لە ١١ی تەممووزی ٢٠٠٩ ھێنراوە.
↑ «The Flag of Cyprus». flagdb.com (بە ئینگلیزی). لە ١٥ی ئایاری ٢٠٢٤ ھێنراوە.
↑ «Presidency of the Republic of Cyprus - The Flag». www.presidency.gov.cy. لە ڕەسەنەکە لە ٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧ ھێنراوە.
↑ cahoon، ben. «Cyprus». www.worldstatesmen.org. لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧ ھێنراوە.
↑ «Archived copy». لە ڕەسەنەکە لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠٠٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥ ھێنراوە.{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: archived copy as title (بەستەر)
↑ «The Constitution of the Republic of Cyprus» (PDF). 2. The authorities of the Republic and any public corporation or public utility body created by or under the laws of the Republic shall fly the flag of the Republic and they shall have the right to fly on holidays together with the flag of the Republic both the Greek and the Turkish flags at the same time.3. The Communal authorities and institutions shall have the right to fly on holidays together with the flag of the Republic either the Greek or the Turkish flag at the same time.4. Any citizen of the Republic or any body, corporate or unincorporate other than public, whose members are citizens of the Republic, shall have the right to fly on their premises the flag of the Republic or the Greek or the Turkish flag without any restriction.

بەستەرە دەرەکییەکان

ئاڵاکان لە قوبرس
ئاڵا و نیشانی قوبرس ١٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە. - دەروازەی ئەلیکترۆنیی حکوومەتی قوبرس

داڕێژە:Cyprus topics داڕێژە:Flag of Europe داڕێژە:Asia topic داڕێژە:Union Flag

[1] Evripidou، Stefanos (٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٠٩). «Cyprus flag designer dies». Cyprus Mail. لە ڕەسەنەکە لە ٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٩ ئەرشیڤ کراوە. لە ١١ی تەممووزی ٢٠٠٩ ھێنراوە.

[2] «The Flag of Cyprus». flagdb.com (بە ئینگلیزی). لە ١٥ی ئایاری ٢٠٢٤ ھێنراوە.

[3] «Presidency of the Republic of Cyprus - The Flag». www.presidency.gov.cy. لە ڕەسەنەکە لە ٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧ ھێنراوە.

[4] ، ben. «Cyprus». www.worldstatesmen.org. لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧ ھێنراوە.

[5] «Archived copy». لە ڕەسەنەکە لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠٠٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥ ھێنراوە.{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: archived copy as title (بەستەر)

[6] «The Constitution of the Republic of Cyprus» (PDF). 2. The authorities of the Republic and any public corporation or public utility body created by or under the laws of the Republic shall fly the flag of the Republic and they shall have the right to fly on holidays together with the flag of the Republic both the Greek and the Turkish flags at the same time.3. The Communal authorities and institutions shall have the right to fly on holidays together with the flag of the Republic either the Greek or the Turkish flag at the same time.4. Any citizen of the Republic or any body, corporate or unincorporate other than public, whose members are citizens of the Republic, shall have the right to fly on their premises the flag of the Republic or the Greek or the Turkish flag without any restriction.

[١]

[٢]

[٣]

[٤]

[٥]

[٦]