بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ئاڵای تایلەند

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
ئاڵای تایلەند
Nameترایرۆنگا (بە Thai: ธงไตรรงค์، RTGS: thong trai rong)، 'ئاڵای سێڕەنگ'
بەکارھێنانNational flag, civil and state ensign Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Reverse side is congruent with obverse side Vertical hoist method of flag is unknown
ڕێژە٢:٣
بەکارھاتوو٢٨ی ئەیلوولی ١٩١٧؛ ١٠٨ ساڵ لەمەوبەر (١٩١٧-٠٩-28) (لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧ ستاندارد کرا)
دیزایینپێنج شریتی ئاسۆیی لە سوور، سپی، شین، سپی و سوور، شریتی ناوەڕاست دوو ئەوەندەی ئەوانی تر پانە
دیزایین لەلایەنپاشا ڤاجیراڤود (ڕامای شەشەم)
چەشنی ئاڵای تایلەند
Nameبە Thai: ธงราชนาวี (RTGS: thong ratcha nawi)، 'ئاڵای ھێزی دەریاییی شاھانە'
بەکارھێنانNaval ensign Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Reverse side is mirror image of obverse side
ڕێژە٢:٣
بەکارھاتوو٢٨ی ئەیلوولی ١٩١٧ (دی یۆرێ)
دیزایینبازنەیەکی سوور کە فیلێکی سپی (ئایراڤاتا) بە پۆشاکی فەرمییەوە لەخۆ دەگرێت لە ناوەڕاستی ئاڵای نەتەوەییدا

ئاڵای نەتەوەییی تایلەند (بە Thai: ธงไตรรงค์؛ داڕێژە:Rtgs، بە واتای 'ئاڵای سێڕەنگ') پێکھاتووە لە پێنج شریتی ئاسۆیی لە سوور، سپی، شین، سپی و سوور، کە شریتە شینەکەی ناوەڕاست دوو ئەوەندەی ھەر یەکێک لە چوار شریتەکەی تر پانە. دیزاینەکە لە ٢٨ی ئەیلوولی ١٩١٧ پەسەند کرا، بەپێی مەرسومێکی شاھانە کە لەلایەن ڕامای شەشەمەوە دەرچووە. لە ساڵی ٢٠١٦ەوە، ئەو ڕۆژە ڕۆژێکی نەتەوەییی گرنگە لە تایلەند بۆ ئاهەنگگێڕان بەبۆنەی ئاڵاکەوە.[١]

دەوترێت ڕەنگەکان ئاماژەن بۆ نەتەوە-ئایین-پاشا، کە دروشمێکی نافەرمیی تایلەندە،[٢] سوور بۆ خاک و گەل، سپی بۆ ئایینەکان و شین بۆ سیستەمی پاشایەتی، کە ئەمەی دوایییان ڕەنگی پیرۆزی ڕامای شەشەم بووە. کاتێک پاشا لەو تەممووزەدا ڕاگەیاندنی جەنگی دژی ئەڵمانیا کرد، ھەندێک ئاماژە بەوە دەکەن کە ئاڵاکە ئێستا ھەمان ڕەنگەکانی شانشینی یەکگرتوو، فەرەنسا، ڕووسیا و ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکای لەخۆگرتبوو.[٣]

دیزاین

[دەستکاری]

یاسای ئاڵای ساڵی ٢٥٢٢ BE (١٩٧٩)[٤] دیزاینی ئاڵای نەتەوەیی بەم شێوەیە دیاری دەکات "بە شێوەی لاکێشەیی کە پانییەکەی ٦ بەش و درێژییەکەی ٩ بەشە، و بەسەر پێنج شریتدا بە درێژاییی ئاڵاکە دابەش بووە؛ شریتی ناوەڕاست پانییەکەی ٢ بەشە، بە ڕەنگی شینی تۆخ، و شریتە سپییەکان پانییان ١ بەشە لە ھەر لایەکی شریتە شینە تۆخەکە، و شریتە سوورەکان پانییان ١ بەشە لە ھەر لایەکی شریتە سپییەکان. ئاڵای نەتەوەیی ھەروەھا پێی دەوترێت ئاڵای ترای-رۆنگ".[٥]

ئاڵاکە زۆر لە ئاڵای کۆستاریکا دەچێت چونکە ھەردووکیان پێنج شریتی ئاسۆییی سوور، سپی، و شینیان ھەیە، کە شریتی ناوەڕاست دوو ئەوەندەی ئەوانی تر ئەستوورە. بەڵام، ڕیزبەندیی ڕەنگەکان پێچەوانەن.

ستانداردەکانی ڕەنگ

[دەستکاری]

ڕەنگەکانی ئاڵاکە لە ڕاگەیاندراوێکی نووسینگەی سەرۆک وەزیراندا لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧، بەبۆنەی ١٠٠ەمین ساڵیادی پەسەندکردنییەوە ستاندارد کران.[٦] بەھای پێشنیارکراو دەدات بۆ دیاریکردنی ڕەنگە ستانداردەکانی ئاڵا قوماشییە فیزیکییەکان، کە لە بۆشاییی ڕەنگی CIELAB لەژێر ئاستی ڕووناکیی D65 پێناسە کراون. بەھاکانی RGB، HEX و CMYK لەلایەن NSTDAەوە وەرگیراون.[٧][٨]

ڕەنگCIELAB D65بەھاکانی تری ڕەنگ
L*a*b*ΔE*RGBHEXCMYK
سوور 36.455.4725.42≤1.5165-25-49#A51931C24-M100-Y83-K18
سپی 96.61-0.15-1.48≤1.5244-245-248#F4F5F8C3-M2-Y1-K0
شین 18.637.89-19.45≤1.545-42-74#2D2A4AC87-M85-Y42-K43

نەخشەی دروستکردن

[دەستکاری]

مێژوو

[دەستکاری]
ئاڵاکانی سیام لە ١٨٩٩
ھێزی گەشتیاریی سیامی لە کاتی جەنگی جیھانیی یەکەم لەگەڵ ڕەنگەکانی یەکە لە پاریس، ١٩١٩
ئاڵای نەتەوەییی تایلەند لەکاتی شەکاندنەوەدا لە ٢٠٠٩
ئاڵای تایلەند لە بەردەم وەزارەتی بەرگری لە ٢٠١٩

یەکەم ئاڵا کە بۆ سیام بەکارھێنرا پێدەچێت ئاڵایەکی سووری سادە بووبێت، کە یەکەم جار لە سەردەمی نارای (١٦٥٦–١٦٨٨) بەکارھێنراوە. دواتر ئاڵا دەریایییەکان ھێمای جیاوازیان لەسەر پاشبنەما سوورەکە بەکارھێنا—چاکرایەکی سپی، یان فیلی میتۆلۆژیی ھیندوویی ئایراڤاتا لە ناو چاکراکەدا.

بە فەرمی یەکەم ئاڵا لە ساڵی ١٨٥٥ لەلایەن مۆنگکوت (ڕامای چوارەم) دروست کرا، کە فیلێکی سپیی لەسەر پاشبنەمایەکی سوور نیشان دەدا، چونکە ئاڵا ڕەنگ سادەکە بە پێی پێویست جیاواز نەبوو بۆ پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکان.

لە ساڵی ١٩١٦ ئاڵاکە گۆڕدرا بۆ ئەوەی فیلێکی سپی بە پۆشاکی شاھانەوە نیشان بدات. لە ساڵی ١٩١٦، دیزاینی ئێستا، بەڵام بەو جیاوازییەی کە ڕەنگی ناوەڕاست ھەمان سووری شریتەکانی دەرەوە بوو، وەک ئاڵای شارستانی پێناسە کرا. بەپێی ئەفسانەیەکی باو، پاشا ڤاجیراڤود (ڕامای شەشەم) تووشی شۆک بوو کاتێک بینی ئاڵای فیلەکە بە ھەڵە و بە پێچەوانەوە لەلایەن یەکێک لە ھاووڵاتییەکانیەوە ھەڵکراوە، کە ئەمەش وای لێکرد فەرمان بدات دیزاینێکی ھاوسەنگی ستوونی دروست بکرێت. لە سەرەتادا (١٩١٦/١٧)، ئەمە دیزاینێکی تەواو سوور و سپی بوو کە لە پێنج شریتی ئاسۆیی پێکھاتبوو.[٩] دواتر لە ساڵی ١٩١٧، ڕەنگی ناوەڕاست گۆڕدرا بۆ شینی تۆخ، کە لە تۆندا لە ئیندیگۆ یان مۆر دەچوو، کە لەو کاتەدا بە ڕەنگی پیرۆز بۆ ڕۆژی شەممە دادەنرا، کە ئەو ڕۆژەیە کە ڤاجیراڤود تێیدا لەدایک بووە. بەپێی سەرچاوەکانی تر، شینەکە ھەروەھا بۆ نیشاندانی ھاودەنگی لەگەڵ ھاوپەیمانانی جەنگی جیھانیی یەکەم ھەڵبژێردرا، کە ئەوانیش ڕەنگەکانی شین-سوور-سپییان لە ئاڵاکانیاندا ھەبوو.

ئاڵا نەتەوەیییە مێژوویییەکان

[دەستکاری]
ئاڵا بەروار بەکارھێنان وەسف
نزیکەی ١٦٨٠ – نزیکەی ١٧٨٢Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای نەتەوەیی لە ماوەی کۆتایییەکانی قۆناغەکانی ئایوتایا و تۆنبوریئاڵایەکی سووری لاکێشەییی سادە.
نزیکەی ١٧٨٢–١٨٥٥Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای شارستانی پێش ساڵی ١٨٥٥
نزیکەی ١٧٨٢ – نزیکەی ١٨١٧Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای دەوڵەت و دەریایی کە لەلایەن پوتایۆتفا چولالۆک (ڕامای یەکەم) بڕیاری لەسەر درائاڵایەکی سوور بە چاکرایەکی سپییەوە، کە پێدەچێت بۆ نوێنەرایەتیکردنی شانشینی چاکری بێت.
نزیکەی ١٨١٧–١٨٥٥Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag گۆڕانکاری کە لەلایەن پوتالۆتلا نافالای (ڕامای دووەەم) جێبەجێ کرائاڵایەکی سوور بە فیلێکی سپی لە ناو چاکراکەدا.
نزیکەی ١٨٤٣–١٨٥٥Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای شارستانیی جێگرەوە لە ١٨٤٣ تا ١٨٥٥فیلێکی سپی، کە ڕووی لە لای دارئاڵاکەیە، لە ناوەڕاستی پاشبنەمایەکی سووردایە. بە Thai: ธงช้างเผือก (Thong Chang Puak)[١٠]
١٨٥٥–١٨٩٣Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای نەتەوەیی کە لەلایەن مۆنگکوت (ڕامای چوارەم) بڕیاری لەسەر درا
١٨٩٣–١٩١٦Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای شارستانی تا ساڵی ١٩١٦
١٨٩٣–١٨٩٨Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای دەوڵەت و دەریایی، کە دەبوو بە دانانی نیشانەی ھەڵفڕێنەرەکە لەسەر گۆشەی سەرەوەی لای دارئاڵاکە ھەڵبکرێتفیلێکی سپی بە پۆشاکی فەرمییەوە، کە ڕووی لە لای دارئاڵاکەیە، لە ناوەڕاستی پاشبنەمایەکی سووردایە
١٨٩٨–١٩١٢Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای دەوڵەت و دەریایی
١٩١٢–١٩١٧Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای دەوڵەت و ئاڵای دەریایی، کە لەلایەن ڤاجیراڤود (ڕامای شەشەم) بڕیاری لەسەر درا
١٩١٦–١٩١٧Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای شارستانیئاڵای سوور لەگەڵ دوو شریتی ئاسۆییی سپی کە پانییەکەیان یەک لەسەر شەشە، یەک لەسەر شەش لە سەرەوە و خوارەوە دوورن
١٩١٧–ئێستاSmall vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای نەتەوەیی، ئاڵای شارستانی و دەوڵەتئاڵایەک بە شریتێکی ئاسۆییی شین بە پانیی یەک لەسەر سێ لە نێوان شریتە سپییەکان بە پانیی یەک لەسەر شەش، کە ئەوانیش لە نێوان شریتە سوورەکان بە پانیی یەک لەسەر شەش جێگیرکراون، ناسراوە بە ترایرۆنگا.

ئاڵا دەریایییەکان

[دەستکاری]
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای دەریاییی تایلەند
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag جاکی دەریاییی تایلەند

ئاڵای دەریاییی ھێزی دەریاییی شاھانەی تایلەند (RTN) بریتییە لە ئاڵای نەتەوەیی بە بازنەیەکی سوورەوە لە ناوەڕاستدا کە دەگاتە شریتە سوورەکانی سەرەوە و خوارەوە. لە ناو بازنەکەدا فیلێکی سپی ھەیە، بە پۆشاکی تەواوەوە، کە ڕووی لە لای دارئاڵاکەیە. جاکی دەریاییی شانشینەکە بریتییە لە ئاڵای نەتەوەیی کە نیشانەی ھێزی دەریاییی شاھانەی تایلەندی لە ناوەڕاستدا خستووەتە سەر. ڕەنگەکانی فەوجی RTN ھەمان ئەم ئاڵایەن؛ ھەردوو ئاڵاکە لە ساڵی ١٩١٧ پەسەند کران.


ئەمانەش ببینە

[دەستکاری]
  • ئاڵاکانی کۆستاریکا، کە دیزاینیان لێکچووە (بەڵام ڕەنگەکانی سوور و شین پێچەوانەن)
  • ئاڵای ھیندستان، کە ناوێکی لێکچووی ھەیە بە ناوی "تیرانگا"

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  • Macharoen، Chawingam (٢٠٠٢). Thong Thai Laem 1. Bangkok. ژپنک ٩٧٤-٤١٩-٤٥٤-٥.{{cite book}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: location missing publisher (بەستەر)

ئاماژەکان

[دەستکاری]
  1. ↑ (Thai) การฉลองครบรอบ 100 ปี การประกาศใช้ธงไตรรงค์ เป็นธงชาติไทย 19 May 2017 لە وەیبەک مەشین ئەرشیڤ کراوە. Thailand.prd.go.th, Retrieved September 26, 2017.
  2. ↑ «Thailand: A Country Study». Country Studies Program, formerly the Army Area Handbook Program, from the Library of Congress. Mongabay.com. لە ٢٣ی تەممووزی ٢٠١١ ھێنراوە. Sarit revived the motto "Nation-Religion-King" as a fighting political slogan for his regime, which he characterized as combining the paternalism of the ancient Thai state and the benevolent ideals of Buddhism.
  3. ↑ Duncan Stearn (14–20 February 2003). «A Slice of Thai History: Raising the standard; Thailand's national flags». Pattaya Mail. لە ٢٤ی تەممووزی ٢٠١١ ھێنراوە. The prevailing – although unofficial – view of the meaning of the five stripes is that red represents the land and the people; the white is for Theravada Buddhism, the state religion and the central purple stripe symbolises the monarchy. It has also been stated that purple was the favorite color of King Rama VI (he born in Saturday). Another account claims the purple (this refer deep blue) was inserted as a show of solidarity following Thailand's entry into the First World War (in July 1917) as an ally of Britain and France.... {{cite news}}: نرخەکانی ڕێکەوت بپشکنە لە: |ڕێکەوت= (یارمەتی)
  4. ↑ The Flag Act of BE 2522 (1979) (بە Thai: พระราชบัญยัติธง พ.ศ.2522) in Royal Thailand Gazette No. 96 Section 67, special edition page 1
  5. ↑ «An unofficial translation from the Office of the Council of State» (PDF). Krisdika.go.th. لە ڕەسەنەکە (PDF) لە ٥ی ئازاری ٢٠١٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ ھێنراوە.
  6. ↑ «มาตรฐานแถบสีธงชาติไทย - National Science and Technology Development Agency : NSTDA - Thailand» มาตรฐานแถบสีธงชาติไทย [Flag of Thailand] (بە تایلەندی). National Science and Technology Development Agency. ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧. لە ڕەسەنەکە لە ١٦ی شوباتی ٢٠١٨ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٦ی شوباتی ٢٠١٨ ھێنراوە.
  7. ↑ ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง รูปธงชาติตามพระราชบัญญัติธง พ.ศ. 2522 [Announcement of the Office of the Prime Minister regarding appearance of the National Flag in accordance with the Flag Act, B.E. 2522] (PDF). Royal Thai Government Gazette (بە تایلەندی). ١٦٤ (Special 245 D): ١–٢. ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧. لە ڕەسەنەکە (PDF) لە ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ ھێنراوە.
  8. ↑ สวทช. มาตรฐานแถบสีธงชาติไทย https://www.nstda.or.th/th/nstda-knowledge/11557-thaiflag-color 2020-05-27 لە وەیبەک مەشین ئەرشیڤ کراوە.
  9. ↑ Znamierowski, Alfred (١٩٩٩). The World Encyclopedia of Flags: The Definitive Guide to International Flags, Banners, Standards and Ensigns. Hermes House. لاپەڕە ٤٨. ژپنک ٩٧٨٠٧٥٤٨٢٦٢٩٣.
  10. ↑ Roberto Breschi. «Siam Bandiera mercantile 1839» (بە ئیتالی). لە ڕەسەنەکە لە ٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٤ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٤ ھێنراوە.

بەستەرە دەرەکییەکان

[دەستکاری]
ویکیمیدیا کامنز میدیای پەیوەندیداری بە ئاڵای تایلەند تێدایە.


وەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ئاڵای_تایلەند&oldid=1658490»