ئاڵای تانزانیا
 | |
| بەکارھێنان | National flag, civil and state ensign    |
|---|---|
| ڕێژە | 2:3 |
| بەکارھاتوو | ٣٠ی حوزەیرانی ١٩٦٤ |
| دیزایین | هێڵێکی لاری ڕەشی لێوار-زێڕین کە بە شێوەیەکی لار لە گۆشەی خوارەوەی لای بەستنەوەکەوە دابەش بووە: سێگۆشەی سەرەوە سەوزە و سێگۆشەی خوارەوە شینی کاڵە. |
 چەشنی ئاڵای کۆماری یەکگرتووی تەنزانیا | |
| Name | ئاڵای سەرۆکایەتیی تەنزانیا |
| ڕێژە | 2:3 |
| دیزایین | زەمینەیەکی سەوز بە لێوارێکی شینەوە بە نیشانی نیشتمانی (بەبێ مرۆڤەکان) لە ناوەڕاستدا سەپێنراوە. |
.jpg)
.jpg)
ئاڵای نیشتمانیی تەنزانیا (bendera ya Tanzania) لە هێڵێکی لاری ڕەشی لێوار-زێڕین پێکھاتووە، کە بە شێوەیەکی لار لە گۆشەی خوارەوەی لای بەستنەوەکەوە دابەش بووە، بە سێگۆشەیەکی سەرەوەی سەوز و سێگۆشەیەکی خوارەوەی شینی کاڵ. لە ساڵی ١٩٦٤دا پەسەند کرا بۆ جێگرتنەوەی ئاڵا تاکییەکانی تەنگانیکا و زەنگبار، لەو کاتەوەی دوو دەوڵەتەکە لەو ساڵەدا یەکیان گرت ئاڵای کۆماری یەکگرتووی تەنزانیا بووە. دیزاینی ئاڵای ئێستا ڕەگەزەکانی سەر بە دوو ئاڵا پێشووەکە لەخۆ دەگرێت. ئەمە یەکێکە لە ژمارەیەکی تا حدێک کەمی ئاڵا نیشتمانییەکان کە هێڵێکی لاری تێدایە، بە نموونەکانی ترەوە وەک کۆماری دیموکراتیی کۆنگۆ، کۆماری کۆنگۆ، نامیبیا، سانت کیتس و نەڤیس، ترینیداد و تۆباگۆ و بروونای.
مێژوو
[دەستکاری]شانشینی یەکگرتوو – لەگەڵ ناوچەی ژێر دەسەڵاتی ئەفریقای باشوور و ھێزی ھاوپەیمانیی ھاوپەیمانان بەلجیکا – زۆربەی ئەفریقای ڕۆژھەڵاتی ئەڵمانییان داگیر کرد لە ساڵی ١٩١٦دا لە کاتی ھەڵمەتی ئەفریقای ڕۆژھەڵاتدا. سێ ساڵ دواتر، بەریتانییەکان ڕاسپێردران بە ئیدارەدانی ناوچەی تەنگانیکا وەک مەنداتێکی کۆمەڵەی نەتەوەکان. دوای جەنگی جیهانیی دووەم گۆڕدرا بۆ ناوچەیەکی جێگەی متمانەی نەتەوە یەکگرتووەکان، کاتێک کۆمەڵەی نەتەوەکان لە ساڵی ١٩٤٦دا ھەڵوەشایەوە و نەتەوە یەکگرتووەکان دامەزرا.[١][٢] لە ساڵی ١٩٥٤دا، کۆمەڵەی ئەفریقیی تەنگانیکا – کە دژی فەرمانڕەواییی کۆلۆنیالیی بەریتانی قسەی دەکرد[٢] – بووە یەکێتیی نیشتمانیی ئەفریقیی تەنگانیکا (TANU) لەژێر سەرکردایەتیی جولیۆس نیێرێڕێ و ئۆسکار کامبۆنادا.[١] ئامانجی پارتی سیاسییەکە بەدەستھێنانی سەربەخۆیی بوو بۆ ناوچەکە؛[٢] ئاڵاکەی سێڕەنگێک بوو کە لە سێ هێڵی ئاسۆییی سەوز، ڕەش و زەرد پێکھاتبوو.[٣] کەمێک پێش سەربەخۆیی لە ساڵی ١٩٦١دا، ھەڵبژاردنەکان بەڕێوە چوون لە تەنگانیکادا. دوای ئەوەی TANU بە بەرفراوانی بردییەوە، سەرکردە کۆلۆنیالییە بەریتانیییەکان ئامۆژگارییان کردن کە دیزاینی ئاڵای پارتەکەیان وەک ئیلھام بۆ ئاڵایەکی نیشتمانیی نوێ بەکاربێنن. لە ئەنجامدا، هێڵە زەردەکان زێدە کران، و تەنگانیکا لە ٩ی کانونی یەکەمی ١٩٦١دا بووە سەربەخۆ.[٣]
سوڵتانییەتی زەنگبار – کە ناوچەیەکی پارێزراوی بەریتانی بوو تا ساڵی ١٩٦٣[٢] – ئاڵایەکی سووری لە کاتی فەرمانڕەواییی خۆیدا بەسەر دوورگەکەدا بەکاردەھێنا. دوا سوڵتان لە شۆڕشی زەنگباردا لە ١٢ی کانونی دووەمی ١٩٦٤دا ڕووخێنرا، و پارتی ئافرۆ-شیرازی – پارتی سیاسیی دەسەڵاتداری کۆماری گەلی زەنگباری تازە پێکھاتوو – ئاڵایەکی نیشتمانیی لە مانگی دواتردا پەسەند کرد کە ئیلھامی لە ئاڵای پارتەکەی خۆی وەرگرتبوو.[٣][٤] ئەمە لە سێڕەنگێک بە سێ هێڵی ئاسۆییی شین، ڕەش و سەوز پێکھاتبوو.[٣]
لە نیسانی ١٩٦٤دا، ھەردوو تەنگانیکا و زەنگبار یەکیان گرت بە مەبەستی پێکھێنانی تاقە وڵاتێک – کۆماری یەکگرتووی تەنزانیا.[٢] لە ئەنجامدا، دیزاینەکانی ئاڵای دوو دەوڵەتەکە تێکەڵ کران بۆ دامەزراندنی ئاڵایەکی نیشتمانیی نوێ.[٣][٥] ڕەنگە سەوز و ڕەشەکانی ئاڵای تەنگانیکا ھێڵدرانەوە لەگەڵ شینی ئاڵای زەنگباردا،[٤] بە دیزاینێکی لار بۆ "جیاوازی".[٣] ئەم دیزاینە تێکەڵکراوە لە ٣٠ی حوزەیرانی ١٩٦٤دا پەسەند کرا.[٤] لەسەر یەکەم کۆمەڵە پووڵ کە لەلایەن وڵاتە تازە یەکگرتووەکەوە دەربچێت دیار بوو.[٦] لە ساڵی ٢٠٠٥ەوە، زەنگبار ھەروەھا ئاڵای ھەرێمیی خۆی بەکاردێنێت: ڕێکخستنێکی ئاسۆییی شین، ڕەش، و سەوز بە ئاڵای نیشتمانیی تەنزانیاوە لە گۆشەی سەرەوەی چەپدا. دیزاینەکە ڕەنگدانەوەی ناسنامەی زەنگبارە لەناو یەکێتیدا لە کاتێکدا پەیوەندییە بینراوەکان بە ڕەنگە نیشتمانییەکانی تەنزانیاوە دەپارێزێت.[٧]
دیزاین
[دەستکاری]ھێماگەرایی
[دەستکاری]ڕەنگەکان و ھێماکانی ئاڵاکە واتای کلتووری، سیاسی، و ھەرێمی ھەڵدەگرن. سەوز ئاماژەیە بۆ ڕووەکە سروشتییەکان و "سەرچاوە دەوڵەمەندە کشتوکاڵییەکانی" وڵاتەکە،[٣][٥] لە کاتێکدا ڕەش نوێنەرایەتیی گەلی سواھیلی دەکات کە ڕەسەنن لە تەنزانیادا.[٥] شین تەواوی ئۆقیانووسی ھیندی،[٣] و ھەروەھا دەریاچە و ڕووبارە زۆرەکانی نەتەوەکە بەرجەستە دەکات.[٥] هێڵە باریکەکان ئاماژەن بۆ سەروەت و سامانی کانزاکانی تەنزانیا،[٣][٤][٨] وەرگیراو لە "کۆگاکانی دەوڵەمەند" لەسەر زەویدا.[٥] لە کاتێکدا ویتنی سمیپ لە ئینسایکلۆپیدیای بریتانیکادا و کتێبی Complete Flags of the Worldی دۆڕلینگ کیندێرسلی لێوارەکان وەک زەرد وەسف دەکەن،[٣][٤] سەرچاوەکانی تر – وەک The World Factbook و سایمۆن کلارک لە گۆڤاری Azania: Archaeological Research in Africaدا – جەخت دەکەنەوە کە لە ڕاستیدا زێڕینە.[٥][٨]
ئاڵا مێژووییەکان
[دەستکاری]| ئاڵا | ماوە | بەکارھێنان | وەسف |
|---|---|---|---|
 | ١٨٨٥–١٨٩١ | ئاڵای ئەفریقای ڕۆژھەڵاتی ئەڵمانی | |
 | ١٨٩١–١٩١٨ | ئاڵای ئەفریقای ڕۆژھەڵاتی ئەڵمانی | سێڕەنگێکی ئاسۆییی ڕەش-سپی-سوور بە داڵ لەسەر ڕایخی ئەڵمانییەوە لەناو بازنەیەکی سپیدا لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٩٢٣–١٩٦١ | ئاڵای ناوچەی تەنگانیکا | ئاڵایەکی سووری بەریتانی بە نیشانی مەنداتی کۆمەڵەی نەتەوەکانی بەریتانی (ناوچەیەکی جێگەی متمانەی نەتەوە یەکگرتووەکانی بەریتانی دوای ١٩٤٦) چڕکراو لەسەر نیوەی دەرەوەی ئاڵاکە. |
.svg) | ١٩٦١–١٩٦٤ | ئاڵای تەنگانیکا | زەمینەیەکی سەوز بە هێڵێکی ئاسۆییی ڕەشی لێوار-زێڕینەوە لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٥٠٥–١٥٢١ | ئاڵای زەنگباری پرتوگالی | زەمینەیەکی سپی بە نیشانەوە لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٥٢١–١٥٧٨ | ئاڵای زەنگباری پرتوگالی | زەمینەیەکی سپی بە نیشانەوە لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٥٧٨–١٦٤٠ | ئاڵای زەنگباری پرتوگالی | زەمینەیەکی سپی بە نیشانەوە لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٦٤٠–١٦٦٧ | ئاڵای زەنگباری پرتوگالی | زەمینەیەکی سپی بە نیشانەوە لە ناوەڕاستدا. |
.svg) | ١٦٦٧–١٦٩٨ | ئاڵای زەنگباری پرتوگالی | زەمینەیەکی سپی بە نیشانەوە لە ناوەڕاستدا. |
 | ١٦٩٨–١٨٥٦ | ئاڵای زەنگبار وەک بەشێک لە ئیمپراتۆریەتی عومانی | زەمینەیەکی سووری سادە. |
 | ١٨٥٦–١٨٩٦ | ئاڵای سوڵتانییەتی زەنگبار | ١٣ هێڵی ئاسۆیی. ٤ سوور، ٤ سەوز، ٢ سپی و ٣ زەرد بە ٨ ھیلالی سەوزەوە. ٣ لە هێڵە زەردەکانی سەروو و خواروو و ٢ لە هێڵە زەردەکەی ناوەڕاستدا. |
 | ١٨٩٦–١٩٦٣ | ئاڵای سوڵتانییەتی زەنگبار (ناوچەی پارێزراوی بەریتانی) | زەمینەیەکی سووری سادە. |
.svg) | ١٩٦٣–١٩٦٤ | ئاڵای سوڵتانییەتی زەنگبار | زەمینەیەکی سوور بە دیسکێکی سەوزەوە لە ناوەڕاستدا کە دوو مێخەکی زەردی لە ناوەڕاستدا ھەڵگرتووە. |
.svg) | ١٢–٢٩ی کانونی دووەمی ١٩٦٤ | ئاڵای کۆماری گەلی زەنگبار | سێڕەنگێکی ئاسۆیی لە ڕەش، زەرد و شین. |
.svg) | ٢٩ی کانونی دووەم–٢٦ی نیسانی ١٩٦٤ | ئاڵای کۆماری گەلی زەنگبار | سێڕەنگێکی ئاسۆیی لە شین، ڕەش و سەوز. |
|
٢٦ی نیسانی ١٩٦٤ - ٩ی کانونی دووەمی ٢٠٠٥ | ئاڵای نیشتمانیی کۆماری یەکگرتووی نوێی تەنزانیا | دیزاینی لار: سەوز (سەرەوەی لای بەستنەوە) و شین (خوارەوەی لای شەکاوە) دابەش کراوە بە هێڵێکی ڕەش بە لێواری زەردەوە[٩] |
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- 1 2 «Tanzania profile». BBC News. BBC. لە ٦ی ئابی ٢٠١٤ ھێنراوە.
- 1 2 3 4 5 «History of Tanzania». Lonely Planet. لە ٦ی ئابی ٢٠١٤ ھێنراوە.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Smith، Whitney (21 تشرینی دووەم 2013). «Flag of Tanzania». Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica, Inc. لە 6 ئاب 2014 ھێنراوە. (خۆتۆمارکردن پێویستە)
- 1 2 3 4 5 Kindersley Ltd.، Dorling (٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩). Complete Flags of the World. Penguin. لاپەڕە ٩٦. ژپنک ٩٧٨٠٧٥٦٦٥٤٨٦٣.
- 1 2 3 4 5 6 «Tanzania». The World Factbook. CIA. لە ڕەسەنەکە لە ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١ ئەرشیڤ کراوە. لە ٦ی ئابی ٢٠١٤ ھێنراوە.
- ↑ «First Set Of Stamps Issued By Tanzania». Toledo Blade. ٢٦ی کانوونی یەکەمی ١٩٦٥. لاپەڕە H٦. لە ٦ی ئابی ٢٠١٤ ھێنراوە.
- ↑ «Zanzibar Flag». Tanzania Safaris. لە ٥ی ئابی ٢٠٢٤ ھێنراوە.
- 1 2 Clarke، Simon (٢٠٠٣). «An analysis of a commemorative kanga design». Azania: Archaeological Research in Africa. ٣٨ (1): ١٦٦–١٦٧. doi:١٠.١٠٨٠/٠٠٦٧٢٧٠٠٣٠٩٤٨٠٣٦٤. S2CID ١٦٢٤٥٣٩٦٥. (تۆمارکردن پێویستە)
- ↑ «Zanzibar Flag». Tanzania Safaris (بە ئینگلیزی). لە ١٢ی تەممووزی ٢٠٢٦ ھێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
[دەستکاری]
- وەسفی وڵات، لە ماڵپەڕی نیشتمانیی تەنزانیا (حکوومەتی تەنزانیا). بەدەستگەیشتوو لە ١٦ی شباتی ٢٠٠٦.