بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ئاڵای بیلاڕووس

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
ئاڵای بیلاڕووس
بەکارھێنانNational flag and ensign Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Reverse side is mirror image of obverse side
ڕێژە١:٢
بەکارھاتوو٧ی حوزەیرانی ١٩٩٥؛ ٣١ ساڵ لەمەوبەر (١٩٩٥-٠٦-07) (دیزاینی ڕەسەن بە نەخشێکی ڕازاوەی تەنکتر)[١]
١٠ی شوباتی ٢٠١٢؛ ١٤ ساڵ لەمەوبەر (٢٠١٢-٠٢-10) (دیزاینی ئێستا بە نەخشێکی ڕازاوەی ئەستوورتر)[٢]
دیزاییندووڕەنگێکی ئاسۆییی نایەکسان لە سوور لەسەر سەوز بە ڕێژەی ٢:١، لەگەڵ نەخشێکی ڕازاوەی سوور لەسەر شریتێکی ستوونیی سپی لە لای دارئاڵاکە.
دیزایین لەلایەنماترۆنا مارکێڤیچ (دیزاینی ڕەسەنی ڕوچنیک)
نیکۆلای گۆسێڤ (وەشانی ڕەسەنی سۆڤیەتی)
ئەلێکساندەر لوکاشێنکۆ (وەشانی ئێستا)

ئاڵای نەتەوەییی بێلاڕووس دووڕەنگێکی سوور و سەوزی نایەکسانە کە نەخشێکی ڕازاوەی سوور لەسەر سپی (بە شێوازی ڕوچنیک) لە لای دارئاڵاکەی (لای چەپ) دانراوە. دیزاینی ئێستا لە ساڵی ٢٠١٢دا لەلایەن لیژنەی دەوڵەتی بۆ ستانداردکردنی کۆماری بێلاڕووس ناسێندرا، و وەرگیراوە لە دیزاینێک کە لە گشتپرسیی ئایاری ١٩٩٥دا پەسەند کرابوو. ئەم ئاڵایە دەستکاریکراوێکی ئاڵای ١٩٥١ە کە لەو کاتەدا بەکاردەھێنرا کە وڵاتەکە کۆمارێکی ناو یەکێتیی سۆڤیەت بوو. ئەو گۆڕانکارییانەی لە ئاڵای سەردەمی سۆڤیەتدا کران بریتی بوون لە لادانی ھێماکانی کۆمۆنیزم – چەکوش و داس و ئەستێرەی سوور – و ھەروەھا پێچەوانەکردنەوەی ڕەنگەکانی نەخشە ڕازاوەکە. لە دوای گشتپرسییەکەی ساڵی ١٩٩٥ەوە، چەندین ئاڵا کە لەلایەن بەرپرسان و دەزگاکانی حکومەتی بێلاڕووسەوە بەکاردەھێنرێن لەسەر شێوازی ئەم ئاڵا نەتەوەیییە دروست کراون.

لە ڕووی مێژووییەوە، ئاڵای سپی-سوور-سپی لەلایەن کۆماری گەلی بێلاڕووس لە ساڵی ١٩١٨دا بەکارھێنرا پێش ئەوەی بێلاڕووس ببێتە کۆمارێکی سۆڤیەتی، پاشان لەلایەن چەندین پێکھاتەی بزووتنەوەی نەتەوەییی بێلاڕووسەوە، لەوانەش بەشداربووانی ڕاپەڕینی سلوتسک و ئەو یەکانەی لەژێر فەرماندەیی ستانیشلاو بوڵاک-بالاخۆڤیچ بوون، بەدوایدا لە کاتی داگیرکاریی نازییەکان بۆ سەر بێلاڕووس لە نێوان ساڵانی ١٩٤٣ بۆ ١٩٤٤ بەکارھێنرا، و دووبارە دوای ئەوەی وڵاتەکە سەربەخۆییی خۆی لە ساڵی ١٩٩١ بەدەستھێناوەوە تا گشتپرسیی (مشتومڕلەسەر[٣][٤]) ساڵی ١٩٩٥ بەکارھات. گرووپەکانی ئۆپۆزسیۆن بەردەوام بوون لە بەکارھێنانی ئەم ئاڵایە. بەڵام حکومەتی بێلاڕووس بەکارھێنانی قەدەغە کردووە[٥]، بەو بانگەشەیەی کە پەیوەندیی بە ھاوکارانی بێلاڕووسی نازییەکانەوە ھەیە کە ئاڵاکەیان لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا پەسەند کردبوو.[٦] ئاڵای سپی-سوور-سپی لە خۆپیشاندانەکانی دژی حکومەتدا بەکارھێنراوە، کە دواترینیان خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٠–٢٠٢١ی بێلاڕووس بوو، و ھەروەھا لەلایەن ڕەوەندی بێلاڕووسی لە دەرەوەی وڵات بەکاردێت.[٦][٧]

دیزاین

[دەستکاری]

دیزاینی بنەڕەتیی ئاڵای نەتەوەییی بێلاڕووس بۆ یەکەم جار لە مەرسومی سەرۆکایەتیی ژمارە ٢١٤ لە ٧ی حوزەیرانی ١٩٩٥ وەسف کرا. ئاڵاکە قوماشێکی لاکێشەیییە کە لە دوو شریتی ئاسۆیی پێکھاتووە: شریتێکی سەرەوەی سوور (کە ئیلھامی لە ئاڵای یەکێتیی سۆڤیەت وەرگرتووە) کە دوو لەسەر سێی بەرزیی ئاڵاکە دادەپۆشێت، و شریتێکی خوارەوەی سەوز کە یەک لەسەر سێ دەگرێتەوە. نەخشێکی ڕازاوەی نەریتیی بێلاڕووسیی سوور لەسەر سپی بە شێوەی ستوونی، کە یەک لەسەر نۆی درێژیی ئاڵاکە دەگرێتەوە، لە لای دارئاڵاکە دانراوە. ڕێژەی پانی بۆ درێژیی ئاڵاکە ١:٢ یە.[١]

ئاڵاکە جیاوازییەکی زۆری نییە لەگەڵ ئاڵای کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس، جگە لە لادانی چەکوش و داس و ئەستێرەی سوور، و پێچەوانەکردنەوەی سوور و سپی لە نەخشی لای دارئاڵاکە، لە سپی لەسەر سوورەوە بۆ سوور لەسەر سپی.[٨][٩] لەکاتێکدا ھیچ لێکدانەوەیەکی فەرمی بۆ ڕەنگەکانی ئاڵاکە نییە، ڕوونکردنەوەیەک کە لەلایەن سەرۆک ئەلێکساندەر لوکاشێنکۆوە دراوە ئەوەیە کە ڕەنگی سوور نوێنەرایەتیی ئازادی و قوربانیدانی باپیرانی نەتەوەکە دەکات، لەکاتێکدا سەوز نوێنەرایەتیی ژیان دەکات.[١٠]

سەرەڕای مەرسومەکەی ساڵی ١٩٩٥، "STB 911-2008: ئاڵای نەتەوەییی کۆماری بێلاڕووس" لەلایەن لیژنەی دەوڵەتی بۆ ستانداردکردنی کۆماری بێلاڕووس لە ساڵی ٢٠٠٨دا بڵاوکرایەوە. ئەم بەڵگەنامەیە تایبەتمەندییە تەکنیکییەکانی ئاڵای نەتەوەیی دەدات، وەک وردەکاریی ڕەنگەکان و نەخشە ڕازاوەکە. دیزاینی نەخشە سوورەکە لەسەر ئاڵای نەتەوەیی، تا ساڵی ٢٠١٢، یەک لەسەر دوانزەی پانیی ئاڵاکە بوو، و بە پەراوێزە سپییەکەوە دەبوو بە یەک لەسەر نۆ. لە ساڵی ٢٠١٢ەوە، نەخشە سوورەکە تەواوی پەراوێزە سپییەکەی داگیرکردووە (کە لەسەر یەک لەسەر نۆ ماوەتەوە).[٢]

ڕەنگەکان

[دەستکاری]

ڕەنگەکانی ئاڵای نەتەوەیی لە "STB 911-2008: ئاڵای نەتەوەییی کۆماری بێلاڕووس" ڕێکخراون و لە ژێر ڕووناکی کەرەی ستانداردی CIE D65دا لیست کراون.[٢]

نموونەی ڕەنگە ستانداردەکانی ئاڵای نەتەوەیی[٢][١١]
ڕەنگ پۆوتانی ڕەنگ Y10
x10y10
سوور 0.553 ± 0.0100.318 ± 0.01014.8 ± 1.0
سەوز 0.297 ± 0.0100.481 ± 0.01029.6 ± 1.0

٢٠١٢–ئێستا		 سەوز سوور
پانتۆن355 C1795 C
CMYK93-0-100-00-96-82-1
HEX #009739 #D22730
RGB 0-151-57 210-39-48

نەخشەی دروستکردن

[دەستکاری]

نەخشی ڕازاوەی لای دارئاڵا

[دەستکاری]
نەخشی ڕازاوە لەسەر ئاڵای بێلاڕووس کە لە «ڕوچنیک» دەچێت

نەخشێکی ڕازاوە، کە لە ساڵی ١٩١٧ لەلایەن ماترۆنا مارکێڤیچ (be)ەوە دیزاین کراوە، لە لای دارئاڵاکە نیشان دراوە (وەک ئەوەی پێشتر لەسەر ئاڵای ١٩٥١ ھەبوو).[١٢][١٣] ئەم نەخشە، کە لە ڕووەک و گوڵە ناوخۆیییەکانەوە وەرگیراوە، جۆرێکی نەریتییە کە بە شێوەیەکی باو لە بێلاڕووس بەکاردێت. ئەم نەخشانە ھەندێک جار لە جلوبەرگە چنراوەکاندا بەکاردەھێنرێن، بەتایبەتی لە «ڕوچنیک»ی نەریتی، کە قوماشێکی چنراوە و بۆ بۆنە مەراسیمییەکانی وەک خزمەتگوزارییە ئایینییەکان، زەماوەندەکان، و بۆنە کۆمەڵایەتییە بچووکەکانی تر بەکاردێت، وەک کاتێک خانەخوێیەک نان و خوێ پێشکەش بە میوانەکان دەکات لەسەر ڕوچنیکێک.[١٤][١٥]

ھاوسەری ماترۆنا مارکێڤیچ بەھۆی پڕوپاگەندەی دژە سۆڤیەتەوە دەستگیرکرا و لە کاتی سەرکوتی سۆڤیەتی لە بێلاڕووس لە ساڵی ١٩٣٧دا لەسێدارە درا، دوای ئەوە خێزانەکەی «دێکولاکیزە» (دەستبەسەرداگرتنی موڵک) کران. ڕوچنیکە ڕەسەنەکە نەماوە و یان لەلایەن NKVD لە ساڵی ١٩٣٧دا دەستی بەسەردا گیراوە یان لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا لەناوچووە. برای ماترۆنا مارکێڤیچ، میخائیل کاتسار، سەرۆکی بەشی ئەتنۆگرافی و فۆلکلۆر لە ئەکادیمیای زانستەکانی بێلاڕووس، خرایە ناو ئەو لیژنەیەی کە فەرمانی پێکرابوو ئاڵایەکی نوێ بۆ کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس لە ساڵی ١٩٥١دا دروست بکات.[١٦][١٧] مۆنۆمێنتێک بۆ ماترۆنا مارکێڤیچ لە ساڵی ٢٠١٥دا لە سیانۆ دروست کرا.[١٦]

پرۆتۆکۆڵ

[دەستکاری]
(لای ڕاست) ئاڵاکە بە ئەستێرەی شێوازی سۆڤیەتی لە سەرێکی ئەڵماسی کە بەسەر بینایەکی حکومی لە مینسک دەشەکێتەوە؛ (لای چەپ) ڕەنگەکانی ئاڵای بێلاڕووس لە کاتی نمایشی فڕینی ھێزی ئاسمانیی بێلاڕووس لە کاتی نمایشی ڕۆژی سەربەخۆییی مینسکدا بەبۆنەی ٧٥ەمین ساڵیادی ڕزگارکردنی بێلاڕووس

یاسای بێلاڕووس داوا دەکات کە ئاڵاکە ڕۆژانە، ئەگەر کەشوھەوا ڕێگە بدات، لەم شوێنانە ھەڵبکرێت:[١٨]

ئاڵای بێلاڕووس ھەروەھا بە فەرمی لەم شوێنانەی بۆنە تایبەتەکاندا ھەڵدەکرێت:[١٨]

  • دانیشتنەکانی دەزگا جێبەجێکار و کارگێڕییە ناوخۆیییەکان
  • شوێنەکانی دەنگدان
  • گۆڕەپانە وەرزشییەکان لە کاتی پێشبڕکێکاندا (ھەرچەندە IOC ڕێسای تایبەت بەخۆی ھەیە بۆ پیشاندانی ئاڵا[١٩])

دیپلۆماتە بێلاڕووسییەکان و بەرپرسە جۆراوجۆرەکانی حکومەت (وەک سەرۆک کۆمار و سەرۆک وەزیرانی بێلاڕووس) ئاڵاکە لەسەر ئۆتۆمبێلەکان نمایش دەکەن.[١٨] لە بۆنە تایبەتەکاندا، وەک مەراسیمەکانی یادکردنەوە و پشووە خێزانییەکان، دەکرێت لەو مەراسیم و بۆنانەی کە لەلایەن ڕێکخراوە گشتییەکان، کۆمپانیاکان، و NGOکانەوە ڕێکدەخرێن بەکاربھێنرێت. ڕێساکان لە ھەمان ئەو مەرسومەدا دەرچوون کە ئاڵای بێلاڕووسی پێناسە کرد.[١٨] ئاڵای نەتەوەیی خراوەتە ناو نیشانەی یەکەکانی پاسەوان لە ھێزە چەکدارەکانی بێلاڕووسدا.[٢٠] دارئاڵاکە دەبێت سێ ھێندە درێژتر بێت لە پانیی ئاڵاکە.[٢١]

بەپێی مەرسومی سەرۆکایەتیی ساڵی ١٩٩٥، ئاڵای نەتەوەیی دەبێت لەسەر دارئاڵایەک بەکاربھێنرێت کە ڕەنگی زێڕین (ئۆکر) بێت.[١] بەشەکانی تری پرۆتۆکۆڵەکە سەرەدارەکە (ئەو ڕازاندنەوەیە کانزایییەی لە سەری دارئاڵاکەیە) وەک شێوەی ئەڵماس و بە ڕەنگی کانزایەکی زەرد دیاری دەکەن. لە ناو ئەم ئەڵماسەدا ئەستێرەیەکی پێنج-تیژ ھەیە (ھاوشێوەی ئەوەی لە نیشانەی نەتەوەییدا بەکاردێت).[٢٢] نەخشی ئەڵماسەکە نوێنەرایەتیی بەردەوامییەکی تری نەریتەکانی ئاڵای سۆڤیەت دەکات.[٢٣] ڕۆژی نیشانەی نەتەوەیی و ئاڵای بێلاڕووس[ئ] ١٥ی ئایارە.[٢٤]

ئاڵا مێژووییەکان

[دەستکاری]

ئاڵای سپی-سوور-سپی

[دەستکاری]
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای سپی-سوور-سپیی کۆماری گەلی بێلاڕووس (١٩١٨)، بێلاڕووسی سۆڤیەتی (١٩٩٠–١٩٩١)، و کۆماری بێلاڕووس (١٩٩١–١٩٩٥)

ئاڵای سپی-سوور-سپی لەلایەن کۆماری گەلی بێلاڕووس لە ساڵی ١٩١٨دا بەکارھێنرا پێش ئەوەی بێلاڕووس ببێتە کۆمارێکی سۆڤیەتی، پاشان لەلایەن چەندین پێکھاتەی بزووتنەوەی نەتەوەییی بێلاڕووسەوە، لەوانەش بەشداربووانی ڕاپەڕینی سلوتسک و ئەو یەکانەی لەژێر فەرماندەیی ستانیشلاو بوڵاک-بالاخۆڤیچ بوون، بەدوایدا لە کاتی داگیرکاریی نازییەکان بۆ سەر بێلاڕووس لە نێوان ساڵانی ١٩٤٣ بۆ ١٩٤٤ بەکارھێنرا،[٢٥] و دووبارە دوای ئەوەی وڵاتەکە سەربەخۆییی خۆی لە ساڵی ١٩٩١ بەدەستھێناوەوە تا گشتپرسیی (مشتومڕلەسەر[٣][٤]) ساڵی ١٩٩٥ بەکارھات.[٦]

گرووپەکانی ئۆپۆزسیۆن بەردەوام بوون لە بەکارھێنانی ئەم ئاڵایە، ھەرچەندە پیشاندانی لە بێلاڕووس لەلایەن حکومەتی بێلاڕووسەوە قەدەغەکراوە[٥]، بەو بانگەشەیەی کە پەیوەندیی بە ھاوکاریی نازییەکانەوە ھەیە بەھۆی بەکارھێنانی لەلایەن ھاوکارانی بێلاڕووسی نازییەکان لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا. ئاڵای سپی-سوور-سپی لە خۆپیشاندانەکانی دژی حکومەتدا بەکارھێنراوە، کە دواترینیان خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٠–٢٠٢١ی بێلاڕووس بوو، و ھەروەھا لەلایەن ڕەوەندی بێلاڕووسییەوە بەکاردێت.

سەردەمی سۆڤیەت

[دەستکاری]

١٩١٩–١٩٥١

[دەستکاری]

پێش ساڵی ١٩٥١، چەندین ئاڵای جیاواز لە دوای شۆڕشەوە بەکارھاتبوون. سەرەتاییترین ئاڵا بە تەواوی سوور بوو، و لە ساڵی ١٩١٩دا لە کاتی بوونی کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی لیتوانیا-بێلاڕووس بەکارھات. دوای پێکھێنانی کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس، پیتەکانی ССРБ (SSRB) بە زێڕین لە لای سەرەوەی دارئاڵاکە زیاد کران. ئەم دیزاینە لەگەڵ دەرچوونی یەکەم دەستووری کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس جێگیر کرا.[٢٦] دواتر لە دەستووری ساڵی ١٩٢٧دا دەستکاری کرا و پیتەکان گۆڕدران بۆ БССР (BSSR) بەڵام دیزاینە گشتییەکە وەک خۆی مایەوە.[٢٧] ئەم دیزاینە لە ساڵی ١٩٣٧دا گۆڕدرا، کاتێک چەکوش و داس و ئەستێرەیەکی سوور لە سەرووی پیتەکانەوە دانران. ھەروەھا ڕەھەندەکانی ئاڵاکە بۆ یەکەم جار بە فەرمی بە ١:٢ دیاری کران.[٢٨] ئەم ئاڵایە تا پەسەندکردنی ئاڵای ساڵی ١٩٥١ لە بەکارھێناندا مایەوە، کە پیتەکانی تێدا لادرا.[١٣]

١٩٥١–١٩٩١

[دەستکاری]
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس (١٩٥١–١٩٩١)

ئاڵای کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس بە مەرسومێک لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ١٩٥١ پەسەند کرا.[٢٩] ئاڵاکە کەمێک لە ساڵی ١٩٥٦دا دەستکاری کرا کاتێک وردەکاریی دروستکردن بۆ ئەستێرە سوورەکە و چەکوش و داسە زێڕینەکە زیاد کرا. تایبەتمەندییە کۆتایییەکانی ئاڵاکە لە ماددەی ١٢٠ی دەستووری کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووسدا جێگیر کران و زۆر لە ئاڵای ئێستای بێلاڕووس دەچن. ئاڵاکە ڕێژەی درێژی بۆ پانی یەک بە دوو (١:٢) بوو، ڕێک وەک ئاڵای یەکێتیی سۆڤیەت (و چواردە کۆمارە یەکگرتووەکەی تر).[٣٠] بەشە سەرەکییەکەی ئاڵاکە سوور بوو (نوێنەرایەتیی شۆڕشی دەکرد)، لەگەڵ ئەوەی بەشەکەی تری سەوز بوو (نوێنەرایەتیی دارستانەکانی بێلاڕووس دەکرد). نەخشێکی سپی لەسەر سوور لە لای دارئاڵاکەی نەخشێندرابوو؛ ئەم دیزاینە زۆرجار لەسەر جلوبەرگە نەریتییەکانی بێلاڕووس بەکاردێت. لە گۆشەی سەرەوەی ئاڵاکە، لە بەشە سوورەکەدا، چەکوش و داسێکی زێڕین زیاد کرا، لەگەڵ ئەستێرەیەکی سوور کە چوارچێوەیەکی زێڕینی لە سەروویەوە ھەبوو. چەکوش نوێنەرایەتیی کرێکار، و داس نوێنەرایەتیی جووتیار دەکرد؛ بەپێی ئایدۆلۆژیای سۆڤیەتی، ئەم دوو ھێمایە بەیەکەوە نوێنەرایەتیی ھاوکاریی نێوان ھەردوو چینەکە دەکرد. ئەستێرەی سوور، کە ھێمایەکی باوی پارتە کۆمۆنیستەکانە، دەوترێت یان بۆ پێنج گرووپە کۆمەڵایەتییەکە (کرێکاران، گەنجان، جووتیاران، سەربازان، و ئەکادیمییەکان)، یان بۆ پێنج کیشوەرە ناسراوەکە، یان پێنج پەنجەی دەستی کرێکار بووە. چەکوش، داس و ئەستێرەکە ھەندێک جار لە پشتی ئاڵاکەدا پیشان نەدەدران. مەبەست لەم دیزاینە ئەوە بوو کە کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس، شانبەشانی یەکێتیی سۆڤیەت و کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی ئوکراینا، لە ساڵی ١٩٤٥دا وەک ئەندامی دامەزرێنەر لە نەتەوە یەکگرتووەکان وەرگیرابوون و پێویستیان بە ئاڵای جیاواز لە یەکتری ھەبوو. دیزاینەری ئاڵاکە نیکۆلای گۆسێڤ (ھونەرمەند) (ru) بوو، کە پێشتر لەگەڵ کارگێڕیی داگیرکاریی ئەڵمانیا لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا ھاوکاریی کردبوو.[١٢][٣١]

گشتپرسیی ١٩٩٥

[دەستکاری]
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئەو ئاڵایەی لە ١٩٩٥دا پەسەند کرا، کە کەمێک لە ٢٠١٢دا دەستکاری کرا
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئەو ئاڵایەی لوکاشێنکۆ لە ١٩٩٥دا پێشنیاری کردبوو

ئەو گشتپرسییەی کە بۆ پەسەندکردنی ھێماکانی دەوڵەت ئەنجامدرا، لە ١٤ی ئایاری ١٩٩٥ بەڕێوەچوو. بە بەشداریی ٦٤٫٧٪ی دەنگدەران، ئاڵا نوێیەکە بە زۆرینەی دەنگی سێ بۆ یەک (٧٥٫١٪ بەرامبەر ٢٤٫٩٪) پەسەند کرا. سێ پرسیارەکەی تریش لەلایەن دەنگدەرانەوە پەسەند کران.[٣٢] شێوازی ئەنجامدانی گشتپرسییەکە و ھەروەھا یاساییبوونی خستنەدەنگدانی ھێما نەتەوەیییەکان لە گشتپرسییەکدا بە توندی لەلایەن ئۆپۆزسیۆنەوە ڕەخنەی لێگیرا، بە جۆرێک ھەندێک کەس، وەک دادوەری پێشووی دادگای دەستووریی بێلاڕووس، میخائیل پاستوخۆڤ (ru; be-tarask)، و ئەندامی پێشووی پەرلەمان سیارھێ ناومچیک، تەنانەت دەڵێن کە پاھۆنیا و ئاڵای سپی-سوور-سپی، ھێشتا ھێما دی یۆرێ (یاسایی)کانی بێلاڕووسن، بەھۆی سروشتی گوماناویی گشتپرسییەکە.[٣][٤] لایەنگرانی پاھۆنیا ھەروەھا ڕەخنە لەوە دەگرن کە پاھۆنیا و ئاڵای سپی-سوور-سپی پێشوو لەو پڕوپاگەندانەی کە لە کاتی نزیکبوونەوەی دەنگدانەکەدا بڵاوکرانەوە، بەراورد کرابوون بەو ئاڵایانەی کە لەلایەن ھێزە ھاوکارەکانی نازییەکان لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا بەکارھاتبوون.[٣٣][٣٤][٣٥] پارتەکانی ئۆپۆزسیۆن بانگەشەی ئەوەیان دەکرد کە تەنھا ٤٨٫٧٪ی تەواوی دانیشتووانی خاوەن مافی دەنگدان (٧٥٫١٪ ی ئەو ٦٤٫٧٪ی کە لە بنکەکانی دەنگدان ئامادە بوون) پشتگیرییان لە پەسەندکردنی ئاڵا نوێیەکە کردووە، بەڵام یاسای بێلاڕووس (وەک لە زۆر وڵاتی تردا) دەڵێت کە تەنھا زۆرینەی دەنگدەران پێویستە بۆ بڕیاردان لەسەر بابەتێکی گشتپرسی.[٣٦][٣٧] دوای ئەوەی ئەنجامەکان لە بەرژەوەندیی سەرۆک لوکاشێنکۆ دەرچوون، ئەو ڕایگەیاند کە گەڕانەوەی ئاڵای شێوازی سۆڤیەتی ھەستێکی گەنجی و یادەوەریی خۆشی بۆ نەتەوەکە ھێناوەتەوە.[٣٨]

لوکاشێنکۆ پێشتریش ھەوڵی دابوو گشتپرسییەکی ھاوشێوە لە ساڵی ١٩٩٣دا ئەنجام بدات، بەڵام نەیتوانی پشتگیریی پەرلەمان بەدەستبھێنێت. دوو مانگ پێش گشتپرسییەکەی ئایاری ١٩٩٥، لوکاشێنکۆ پێشنیاری دیزاینێکی ئاڵای کرد کە لە دوو شریتی بچووکی سەوز و یەک شریتی پان و گەورەی سوور پێکھاتبوو. لەکاتێکدا نەزانراوە چی بەسەر ئەم پێشنیارەدا ھات، چەند ڕۆژێک دواتر دیزاینی نوێ (کە لە بێلاڕووس بە "پڕۆژەکان" ناودەبرێن) پێشنیار کران، کە پاشان لە گشتپرسیی ساڵی ١٩٩٥دا خرانە دەنگدانەوە.[٣٩]

ئاڵاکانی تری پەیوەندیدار

[دەستکاری]
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای سەرۆکایەتی
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag ئاڵای ھێزە چەکدارەکانی بێلاڕووس
Small vexillological symbol or pictogram in black and white showing the different uses of the flag وەشانێکی ئاڵاکە کە دوو شریتی سووری لە درێژایی لێوارە ڕازاوەکاندا ھەیە

لە دوای ناساندنی ئاڵای ساڵی ١٩٩٥ەوە، چەندین ئاڵای تریش کە لەلایەن دەزگا یان دامەزراوە حکومییەکانەوە پەسەند کراون، لەسەر شێوازی ئەو دروست کراون.

ئاڵای سەرۆکایەتی، کە لە ساڵی ١٩٩٧ەوە لە بەکارھێناندایە، بە مەرسومێک بە ناوی "سەبارەت بە ئاڵای سەرۆک کۆماری کۆماری بێلاڕووس" پەسەند کرا. دیزاینی ئاڵاکە کۆپییەکی تەواوی ئاڵای نەتەوەیییە، لەگەڵ زیادکردنی نیشانەی نەتەوەییی بێلاڕووس بە ڕەنگی زێڕین و سوور. ڕێژەی ٥:٦ی ئاڵاکە جیاوازە لە ھی ئاڵای نەتەوەیی، کە وای لێدەکات ئاڵای سەرۆکایەتی نزیک بێت لە چوارگۆشە. لەسەر باڵەخانەکان و ئۆتۆمبێلەکان بەکاردێت بۆ ئاماژەدان بە ئامادەبوونی سەرۆک کۆمار.[٤٠]

لە ساڵی ٢٠٠١دا، سەرۆک لوکاشێنکۆ مەرسومێکی دەرکرد بۆ بەخشینی ئاڵایەک بە ھێزە چەکدارەکانی بێلاڕووس. ئاڵاکە، کە ڕێژەکەی ١:١٫٧ یە، نەخشی ڕازاوەی نەتەوەیی لە درێژایی لای دارئاڵاکەدا ھەیە. لەسەر ڕووی پێشەوەی ئاڵاکە نیشانەی دەوڵەتی بێلاڕووس ھەیە، لەگەڵ وشەی УЗБРОЕНЫЯ СІЛЫ ("ھێزە چەکدارەکان") کە بە شێوەی کەوانەیی لە سەروویەوە نووسراوە، و РЭСПУБЛІКІ БЕЛАРУСЬ ("کۆماری بێلاڕووس") لە خوارەوەی نووسراوە؛ دەقی ھەردووکیان بە ڕەنگی زێڕینە. لەسەر پشتی ئاڵاکە، لە ناوەڕاستدا ھێمای ھێزە چەکدارەکان ھەیە، کە ئەستێرەیەکی سوورە و بە چەپکەگوڵێکی بەڕوو و لاورێ دەورە دراوە. لە سەرووی ھێماکە دەستەواژەی ЗА НАШУ РАДЗІМУ ("بۆ نیشتمانەکەمان") ھەیە، لەکاتێکدا لە خوارەوە ناوی تەواوی یەکە سەربازییەکە نووسراوە.[٤١][٤٢]

تێبینییەکان

[دەستکاری]

داڕێژە:Noteslist

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. 1 2 3 «Информация удалена с сайта | Геральдика.ру» Указ Президента Республики Беларусь Об утверждении Положения о Государственном флаге Республики Беларусь | Геральдика.ру [Decree of the President of the Republic of Belarus on Approval of the Regulations on the State Flag of the Republic of Belarus]. Geraldika.ru (بە ڕووسی). Roskomnadzor. لە ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٢ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە.
  2. 1 2 3 4 СТБ 911-2008 Государственный флаг Республики Беларусь. Общие технические условия [STB 911-2008: National Flag of the Republic of Belarus. Technical Specifications.] (بە ڕووسی). State Committee for Standardization of the Republic of Belarus. ٢٠٠٨. لە ١٩ی ئابی ٢٠١٨ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٥ی ئابی ٢٠١٠ ھێنراوە.
  3. 1 2 3 Pastukhov، Mikhail (١٤ی ئایاری ٢٠١٩). «Pahonia And White-Red-White Flag Remain State Symbols Of Belarus». Charter 97 (بە ئینگلیزی). لە ٨ی ئابی ٢٠٢١ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١٨ی نیسانی ٢٠٢٥ ھێنراوە. All these factors suggest that the vote was held under duress, most likely with serious fraud. There is evidence (for the most part – from the BPF observers) that, especially in rural areas, there were violations of the law, stuffing. The "referendum" of 1995 and its outcome cannot be recognized as legitimate. This means that the symbols that acted according to the laws of 1991, remains legal and legitimate, which is also true about the status of the Belarusian language," – ex-judge of the Constitutional Court of Belarus Mikhail Pastukhou concluded
  4. 1 2 3 Navumchyk، Siarhei (١٤ی ئایاری ٢٠١٩). «Рэфэрэндум-95 пра сымболіку і мову ня быў легітымным» [Referendum-95 about symbols and language was not legitimate]. Радыё Свабода (بە بیلاڕووسی). لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٢٠ی نیسانی ٢٠٢٥. لە ١٨ی نیسانی ٢٠٢٥ ھێنراوە.{{cite news}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: bot: original URL status unknown (بەستەر)
  5. 1 2 «Решение Минского городского суда о признании бело-красно-белой символики экстремистской». Минский городской суд (بە ڕووسی). ٢٤ی ئازاری ٢٠٢١.[بەستەری مردوو]
  6. 1 2 3 Bylina، Vadzim (٢٤ی ئایاری ٢٠١٣). «White-Red-White Flag: The True Belarusian Symbol or a Sign of the Opposition?». belarusdigest.com. لە ڕەسەنەکە لە ١٨ی نیسانی ٢٠٢٥ ئەرشیڤ کراوە.
  7. ↑ Roth، Andrew (٣١ی تەممووزی ٢٠٢٠). «Huge crowds rally for Belarus opposition leader in run-up to presidential election». The Guardian. لە ڕەسەنەکە لە ١٠ی ئابی ٢٠٢٤ ئەرشیڤ کراوە.
  8. ↑ «State Symbols of the Republic of Belarus». The Official Internet Portal of the President of the Republic of Belarus. لە ٢٦ی نیسانی ٢٠٢٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٣٠ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  9. ↑ Smith، Whitney (3 April 2013). «Flag of Belarus | Britannica». Encyclopædia Britannica. Chicago, Illinois: Encyclopædia Britannica, Inc. لە 25 December 2020 لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە 26 November 2020 ھێنراوە.
  10. ↑ Lukashenko، Alexander (٢ی تەممووزی ٢٠١٣). «Remarks of the President at the ceremony to inaugurate the State Flag Square». The Official Internet Portal of the President of the Republic of Belarus. The Press Service of the President of the Republic of Belarus. لە ٣٠ی نیسانی ٢٠٢٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە.
  11. ↑ «State Symbols - Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus». Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ٢ی نیسانی ٢٠٢٣ ئەرشیڤ کراوە. لە ٩ی نیسانی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
  12. 1 2 Basaŭ، Alâksandr Níkadzímavíč؛ Kurkoŭ، Ívan Míhajlavíč (١٩٩٤). Флагі Белорусі ўчора і сення / Flagí Belorusí ŭčora í sennâ [Flags of Belarus yesterday and today] (بە بیلاڕووسی). Mínsk: Полымя (ru). لاپەڕە ٢٤. ژپنک ٩٧٨-٥-٣٤٥-٠٠٧٣٠-٣. OCLC ٤٩٠٠٠١٦٧٥.
  13. 1 2 Kotljarchuk، Andrej (١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٠). «The Flag Revolution. Understanding the political symbols of Belarus». balticworlds.com. Centre for Baltic and East European Studies (CBEES), Södertörn University. لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  14. ↑ «Belarusian Textiles». belarusguide.com. Virtual Guide to Belarus. لە ٢٧ی حوزەیرانی ٢٠١٩ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  15. ↑ «Belarusian Ruchnik». belarusguide.com. Virtual Guide to Belarus. لە ٢٢ی تەممووزی ٢٠١٩ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  16. 1 2 «Будзьма беларусамі! » У Сянне адкрылі помнік жанчыне, якая вышыла арнамент з дзяржаўнага сцяга» У Сянне адкрылі помнік жанчыне, якая вышыла арнамент з дзяржаўнага сцяга [A monument to a woman who embroidered an ornament from the state flag was unveiled in Sianno]. Budzma (بە بیلاڕووسی). ٦ی تەممووزی ٢٠١٥. لە ٢٥ی ئابی ٢٠١٨ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ ھێنراوە.
  17. ↑ «Маркевіч Аляксей Захаравіч (1885)» Адкрыты спіс – Маркевіч Аляксей Захаравіч (1885) [Markevich Alexey Zakharovich (1885)] (بە بیلاڕووسی). Openlist. لە ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠١٨ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ ھێنراوە.
  18. 1 2 3 4 «Государственная символика Республики Беларусь | Официальный интернет-портал Президента Республики Беларусь» Государственная символика Республики Беларусь [State symbols of the Republic of Belarus]. President.gov.by. Press Service of the President of the Republic of Belarus. لە ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  19. ↑ Flag Manual. Beijing, China: Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad – Protocol Division. ٢٠٠٨. لاپەڕە ٤. OCLC ٧١٨١٩٥٢٢١.
  20. ↑ «Детям об армии › Плац › Военный мундир Нагрудные знаки» Военный мундир Нагрудные знаки [Badges of the Armed Forces of Belarus]. deti.mil.by (بە ڕووسی). Ministry of Defence of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ١١ی ئازاری ٢٠٠٧ ئەرشیڤ کراوە. لە ٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  21. ↑ «Title» Государственные символы Республики Беларусь [State symbols of the Republic of Belarus] (بە ڕووسی). National Center for Legal Information of the Republic of Belarus. لە ٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٣٠ی نیسانی ٢٠١٠ ھێنراوە.
  22. ↑ «Embassy of the Republic of Belarus in Korea — Republic of Belarus — National Symbols». Korea.mfa.gov.by. Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus. ٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٨. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە. {{cite web}}: نرخی |ناونیشانی ئەرشیڤ= بپشکنە (یارمەتی)ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: ڕەوشی ناونیشان (بەستەر)
  23. ↑ «ГОРДО РЕЮТ БОЕВЫЕ СТЯГИ!. РВО, № 9 (44) сентябрь 2007» Гордо Реют Боевые Стяги! [Battle Rigs are Proudly Flying!]. Grinchevskiy.ru (بە ڕووسی). لە ٧ی ئابی ٢٠١٩ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە.
  24. ↑ «13 мая - День Государственного герба и Государственного флага Республики Беларусь - Досье БЕЛТА - Новости Беларуси | Белорусские новости | Беларусь - официальные новости |Минск|БелТА» 14 мая – День Государственного герба и Государственного флага Республики Беларусь [BelTA's page about the national flag day]. Belta (بە ڕووسی). ١٢ی ئایاری ٢٠٠٦. لە ڕەسەنەکە لە ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦ ئەرشیڤ کراوە.
  25. ↑ Ioffe، Grigory (٧ی شوباتی ٢٠٢٤). «Belarus Further Strengthens Ties with Russia». Jamestown Foundation. لە ڕەسەنەکە لە ١٧ی ئازاری ٢٠٢٥ ئەرشیڤ کراوە.
  26. ↑ «Конституции Беларуси - Национальный правовой портал Республики Беларусь» Канстытуцыя Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі [Constitution of the Socialist Soviet Republic of Belarus]. pravo.by (بە ڕووسی). National Center of Legal Information of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠١٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٧ی ئایاری ٢٠١١ ھێنراوە.
  27. ↑ «Конституции Беларуси - Национальный правовой портал Республики Беларусь» Постановление VIII Всебелорусского С’езда Советов Рабочих, Крестьянских и Красноармейских Депутатов об утверждении Конституции (Основного Закона) Белорусской Социалистической Советской Республики [Resolution of the VIII All-Belarusian Congress of Soviets of Workers, Peasants and Red Army Deputies on the approval of the Constitution (Basic Law) of the Belarusian Socialist Soviet Republic]. pravo.by (بە ڕووسی). National Center of Legal Information of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٧ی ئایاری ٢٠١١ ھێنراوە.
  28. ↑ «Конституции Беларуси - Национальный правовой портал Республики Беларусь» Об Утверждении Конституции (Основного Закона). Белорусской Советской Социалистической Республики [On Approval of the Constitution (Basic Law). Byelorussian Soviet Socialist Republic]. pravo.by (بە ڕووسی). National Center of Legal Information of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠١٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٧ی ئایاری ٢٠١١ ھێنراوە.
  29. ↑ Указ Президиума ВС БССР от 25.12.1951 о государственном флаге Белорусской ССР (ڕووسی) لەسەر ویکیسەرچاوەی ڕووسی ("مەرسومی سەرۆکایەتیی سۆڤیەتی باڵای BSSR لە ٢٥.١٢.١٩٥١ سەبارەت بە ئاڵای دەوڵەتی کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس")
  30. ↑ Указ Президиума ВС БССР от 8.05.1956 об утверждении Положения о Государственном флаге Белорусской ССР (ڕووسی) لەسەر ویکیسەرچاوەی ڕووسی ("مەرسومی سەرۆکایەتیی سۆڤیەتی باڵای BSSR لە ٠٨.٠٥.١٩٥٦ بۆ پەسەندکردنی ڕێساکانی ئاڵای دەوڵەتی کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی بێلاڕووس")
  31. ↑ Ціхановіч Я. Партрэт стагоддзя. — Мінск: Лімарыус, 2015. — С. 119.
  32. ↑ «ЦИК РБ::Республиканский референдум 14 мая 1995 года» Центральной комиссии Республики Беларусь по выборам и проведению республиканских референдумов [Central Commission of the Republic of Belarus on elections and holding republican referendums]. rec.gov.by (بە ڕووسی). Central Commission of the Republic of Belarus on Elections and Holding Republican Referenda. ٢٠ی تەممووزی ٢٠١١. لە ڕەسەنەکە لە ٢٠ی تەممووزی ٢٠١١ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە.
  33. ↑ بێلاڕووس گاید – پاھۆنیا 2016-04-19 لە وەیبەک مەشین ئەرشیڤ کراوە.. وەرگیراوە لە ٧ی ئازاری ٢٠٠٦.
  34. ↑ Minorities at Risk Project (٢٠٠٤). «Chronology for Poles in Belarus». unhcr.org. United Nations High Commissioner for Refugees. لە ڕەسەنەکە لە ٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٢ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە.
  35. ↑ Minahan، James (٢٠٠٠). One Europe, Many Nations: A Historical Dictionary of European National Groups. Santa Barbara, California: Greenwood Publishing Group. لاپەڕە ١١٧. ژپنک ٩٧٨-٠-٣١٣-٣٠٩٨٤-٧.
  36. ↑ Marples، David R. (١٩٩٩). Belarus: A Denationalized Nation. Abingdon-on-Thames, UK: Harwood Academic. لاپەڕە ٧٥. ژپنک ٩٧٨-٩٠-٥٧٠٢-٣٤٣-٩.
  37. ↑ «Electoral Code Of The Republic Of Belarus». ncpi.gov.by. The Elections of the President of the Republic of Belarus. لە ڕەسەنەکە لە ٢٣ی ئابی ٢٠١١ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٥ی ئابی ٢٠١٢ ھێنراوە.
  38. ↑ Jaskułowski، Krzysztof؛ Kamusella، Tomasz، eds. (٢٠٠٩). Nationalisms Today. Bern, Switzerland: Peter Lang. لاپەڕە ٢٢٢. ژپنک ٩٧٨-٣-٠٣٩١١-٨٨٣-٠.
  39. ↑ «http://www.vexillographia.ru/belarus/index.htm» Vexillographia – Флаги Беларуси [Vexillographia – Flags of Belarus]. vexillographia.ru (بە ڕووسی). Russian Centre of Vexillology and Heraldry. لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە. {{cite web}}: بەستەری دەرەکی لە |سەردێڕ= (یارمەتی)
  40. ↑ «Информация удалена с сайта | Геральдика.ру» Указ Президента Республики Belarus О Штандарте (флаге) Президента Республики Беларусь [Decree of the President of the Republic of Belarus on the Standard (Flag) of the President of the Republic of Belarus]. Geraldika.ru (بە ڕووسی). Roskomnadzor. لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  41. ↑ Tarasievich، Yury (٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥). «Belarus – Military Flags». fotw.net. لە ڕەسەنەکە لە ٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥ ئەرشیڤ کراوە. لە ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.
  42. ↑ «военные флаги беларуси» Флаги армии Беларуси [Flags of the Army of Belarus]. vexillographia.ru (بە ڕووسی). Russian Centre of Vexillology and Heraldry. ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠. لە ١٨ی تەممووزی ٢٠١٩ لە ڕەسەنەکەوە ئەرشیڤ کراوە. لە ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ ھێنراوە.

بەستەرە دەرەکییەکان

[دەستکاری]
ویکیمیدیا کامنز میدیای پەیوەندیداری بە ئاڵای بیلاڕووس تێدایە.
  1. ↑ بە بیلاڕووسی: Дзень дзяржаўнага гербу і дзяржаўнага сцягу Рэспублікі Беларусь، بە ڕووسی: День Государственного герба и Государственного флага Республики Беларусь
ھەڵەی ژێدەرەکان: تاگەکانی <ref> بۆ گرووپێک بەناوی «kurdish-alpha» ھەن، بەڵام ھیچ تاگێکی ھاوتای <references group="kurdish-alpha"/> نەدۆزرایەوە
وەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ئاڵای_بیلاڕووس&oldid=1653333»